Aristides, Aelius, Orationes, Ὑπὲρ τῆσ πρὸσ Λακεδαιμονίουσ εἰρήνης

(아리스티데스, 아일리오스, 연설, Ὑπὲρ τῆσ πρὸσ Λακεδαιμονίουσ εἰρήνης)

πρῶτον μὲν, ὦ Ἀθηναῖοι, χάρισ πολλὴ τοῖσ θεοῖσ, οἳ τοὺσ μὲν πρότερον θρασυνομένουσ καὶ μηδ’ ὄνομα εἰρήνησ ἐθέλοντασ ἀνασχέσθαι, πολλάκισ ἡμῶν προκαλουμένων αὐτοὺσ, ὑπὲρ εἰρήνησ δεῦρ’ ἥκειν παρεσκεύασαν ἐν τούτῳ τῷ σχήματι, τῇ πόλει δ’ ἀπέδωκαν ἐξ ἀρχῆσ βουλεύσασθαι περὶ τῶν Ἑλληνικῶν ὅπωσ ἂν πείσησθε. ἄξιον δὲ χρήσασθαι τῷ καιρῷ καὶ τὴν μὲν τούτων ἀγνωμοσύνην καὶ φιλονεικίαν φυλάξασθαι, τοῖσ δ’ ὑμετέροισ αὐτῶν ἤθεσι καὶ τρόποισ ἐμμεῖναι. ἔστι μὲν οὖν παλαιόσ τισ λόγοσ ὡσ ἄρα οὐ ῥᾴδιον εὖ πράττοντασ εὖ φρονεῖν, ἀλλ’ οἱ πολλοὶ χείρουσ ὑπὸ τῆσ τύχησ γίγνονται· ἐγὼ δ’ ὅσοι μὲν, ὦ Ἀθηναῖοι, παρ’ ἀξίαν ἢ παρ’ ἐλπίδασ εὐτυχοῦσιν, τούτουσ μὲν εἰκόσ τι πάσχειν ὑπολαμβάνω μὴ δυναμένουσ χρῆσθαι μείζοσιν ἢ καθ’ αὑτοὺσ πράγμασιν, ὅσοισ δὲ πλεῖστα μὲν τῶν Ἑλλήνων ὑπάρχει κατωρθωκέναι, οὐκ ἐλάττω δὲ τούτων εὐβουλίασ σύμβολα πᾶσι παρεσχῆσθαι, λόγοσ οὐ λείπεται ταυτὸν τοῖσ πολλοῖσ καὶ τοῖσ ἀνοήτοισ παθεῖν. ἔστι δ’ οὐ περὶ τοῦ μέλλοντοσ μόνον ἡμῖν ἡ βουλὴ, ἀλλὰ καὶ περὶ αὐτῶν ὧν κατωρθώκαμεν. ἂν μὲν γὰρ ἃ δεῖ προελώμεθα καὶ ταῦτα βεβαίωσ ἔχῃ, καὶ τοῦ λοιποῦ μετ’ ἀσφαλείασ καὶ μετ’ εὐδοξίασ τὴν πόλιν οἰκήσομεν·

ἐὰν δὲ πέρα τοῦ μετρίου φιλονεικήσωμεν, εὔδηλον δή που τοῦθ’ ὅτι καὶ περὶ τῶν ὑπαρχόντων κινδυνεύειν δεήσει. ὥσθ’ ὅσῳ μᾶλλον χαίρομεν αὐτοῖσ, τοσούτῳ μειζόνωσ ἄξιον προϊδεῖν ὅπωσ ἀσφαλῶσ ἕξει. οὐκ ἀγνοῶ μὲν οὖν ὅτι πάντεσ, ὡσ ἔποσ εἰπεῖν, τοὺσ μὲν ὑπηρετοῦντασ αὐτῶν ταῖσ ἐπιθυμίαισ ἀποδέχονται καὶ νομίζουσιν οὐ μόνον εὔνουσ, ἀλλὰ καὶ μόνουσ ἄνδρασ ὡσ ἀληθῶσ εἶναι, τοῖσ δὲ σωφρονίζειν ἐπιχειροῦσιν ἀηδῶσ ἔχουσιν. οὐ μὴν ἀλλ’ εἰ μὲν ὁμοίωσ ἦν τῶν τε λόγων καὶ τῶν πραγμάτων γενέσθαι κύριον, ὥστε μὴ μόνον εἰπεῖν τὰ ἥδιστα, ἀλλὰ καὶ καταπρᾶξαι, δικαίωσ ἄν τισ τοῖσ οὐκ ἐθέλουσιν οὕτω ποιεῖν ἤχθετο καὶ δυσκόλουσ ὑπελάμβανεν· εἰ δὲ χωρὶσ μέν ἐστι συνεύξασθαι τὰ μέγιστα, χωρὶσ δὲ συμβουλεῦσαι περὶ τῶν ἐνεστηκότων, ἓν τοῦτ’ ἀξιῶ ταῖσ γνώμαισ ὑποθέντασ ὑμᾶσ ἀκροᾶσθαι, εἰ μὴ διαμαρτάνω τῶν λογισμῶν, οὓσ ἔχω περὶ τούτων. ἐγὼ τοίνυν ἡγοῦμαι τὴν πόλιν τὴν ἡμετέραν τῶν μὲν Ἑλληνίδων εὐτυχεστάτην εἶναι καὶ νὴ Δία γ’, εἰ βούλεσθε, προσθήσω καὶ τῶν ἁπασῶν, οὐ μήν πω τῆσ φύσεωσ τῆσ ἀνθρωπίνησ κρείττονα. ἔστι δ’ αὕτη τίσ; οὐκ ἐξ ἴσου τὰ πράγματα οἱ θεοὶ σφίσι τ’ αὐτοῖσ καὶ τοῖσ ἀνθρώποισ ἔνειμαν, ἀλλ’ αὐτοὶ μὲν, ἅτ’ ὄντεσ ἀθάνατοι καὶ κύριοι τῶν ἁπάντων, ἀθανάτουσ καὶ τὰσ εὐτυχίασ ἔχουσι καὶ οὐ δέοσ μή τισ αὐτοὺσ ἀφέληται κρείττων γενόμενοσ· οἷσ τοσοῦτον περίεστιν, ὥστ’ οὐ μόνον αὐτοὶ τἀγαθὰ πάντα κέκτηνται, ἀλλὰ καὶ τοῖσ ἄλλοισ αὐτοὶ νέμουσι. νέμουσι δ’ οὐχ ὅνπερ αὐτοὶ κέκτηνται τρόπον, ἀλλ’ ὅσοισ τὰ κράτιστα τῶν ἀνθρώπων ἔδοσαν, τὰ πλείω κατορθοῦν, οὐ πάντ’, ἔδοσαν. καὶ τούτου μέγιστον παράδειγμα οἱ νῦν ὑμᾶσ ἐπὶ τὴν εἰρήνην οὗτοι προκαλούμενοι. ἐξὸν γὰρ αὐτοῖσ, εἰ μετριάζειν ἠξίουν, αὐτούσ τ’ ἐξ ἀρχῆσ ἔχειν καὶ ἑτέροισ ταῦτα βραβεύειν, ἐπαρθέντεσ τοῖσ ὑπάρχουσιν, εἰ νῦν δυνήσονται παρ’ ὑμῶν τῶν αὐτῶν τούτων τυχεῖν, εὑρ́ημα ποιοῦνται. μὴ τοίνυν ὅ γε τούτοισ ἐγκαλοῦμεν, τοῦτ’ αὐτοὶ πάθωμεν, μηδὲ τῆσ τούτων ἀβουλίασ μᾶλλον κληρονομήσωμεν ἢ τοῖσ ἡμετέροισ αὐτῶν λογισμοῖσ χρησώμεθα, οὓσ περὶ τούτων ἐξ ἀρχῆσ εἴχομεν. ἴστε γὰρ δή που καὶ τότε πρὸσ τὰσ πολλὰσ πρεσβείασ αὐτῶν καὶ τὰ προστάγματα ἐκεῖνα μίαν ταύτην οὖσαν ἀπόκρισιν, δίκῃ διαλύεσθαι, πόλεμον δὲ κοινὸν τοῖσ Ἕλλησι μὴ κινεῖν.

τότε μὲν τοίνυν τούτων οὐ δεχομένων, ἀναγκαίωσ εἰσ τὸν πόλεμον κατέστητε, νῦν δὲ πῶσ εἰκὸσ ἐφ’ ὑμῖν γεγενημένων μὴ χρῆσθαι τούτοισ, ἅ γ’ ἐξ ἀρχῆσ ἂν, εἰ μηδεὶσ ἐκώλυσε μηδὲν, ἐπράξατε, ἀλλ’ ἀμφοτέρωθεν τὸ πρᾶγμα ἀναστραφῆναι, καὶ τοὺσ μὲν τότε φυγόντασ τὴν εἰρήνην νῦν ἥκειν ἐπὶ ταύτην προκαλουμένουσ, ἡμᾶσ δ’ οἳ τότε τῆσ εἰρήνησ εἰχόμεθα, αὖθισ αὖ τὸν πόλεμον φαίνεσθαι προαιρουμένουσ; καὶ μὴν οἱ μὲν ἔχοιεν ἂν εἰπεῖν ὡσ εἰκότωσ μεταβέβληνται, ἡμῖν δ’ ὡσ ὀρθῶσ τότ’ ἐγιγνώσκομεν αὐτὰ τὰ τούτοισ συμβεβηκότα μαρτυρεῖ. ὥστ’ οὐκ ἂν δή που δικαίωσ μεταβαλλοίμεθα, ἢ κομιδῆ γε ἄτοπον, εἰ Λακεδαιμόνιοι μὲν ἡμῖν σύμψηφοι γεγόνασιν, ἀφέντεσ τὰ δοκοῦντα ἑαυτοῖσ, ἡμεῖσ δ’ ἡμῖν αὐτοῖσ ὑπεναντία γιγνώσκοντεσ ὀφθησόμεθα. ἡγοῦμαι δὲ θεῶν τινα ταυτὶ πάντα στρατηγῆσαι εἴτε γὰρ ἐξ ἀρχῆσ ἐθελονταὶ τὸν πόλεμον προειλόμεθα. ἀνδρείασ μὲν ἄν τι τοῦτ’ ἴσωσ σύμβολον ἐξηνέγκαμεν, τὴν δ’ ἐπιείκειαν οὐδεὶσ ἰδεῖν εἶχεν ἂν, οὔκουν ἐν αὐτοῖσ γε οἷσ ᾑρούμεθα, εἴτε καὶ βουλομένων ἡμῶν τὴν εἰρήνην ἄγειν ἐπείσθησαν οὗτοι, τὸ μὲν προορᾶσθαι τῆσ Ἑλλάδοσ ἡμᾶσ καὶ τὸ μὴ προχείρωσ ἔχειν πρὸσ τὰσ πλεονεξίασ ἐπῄνεσεν ἄν τισ δικαίωσ, τὰ δὲ τῆσ ἀνδρείασ καὶ τῆσ δυνάμεωσ οὐ πάντεσ ἔμελλον συνείσεσθαι, οὔκουν ἐν αὐτῷ γε τῷ τὴν εἰρήνην ἄγειν αἱρεῖσθαι. νῦν δ’ ἀμφότερα ὡσ κάλλιστα ἐνεδειξάμεθα. οἷσ μὲν γὰρ τὴν εἰρήνην ἐπρεσβεύομεν οὓσ πολεμεῖν διεκωλύομεν πραότητοσ καὶ προνοίασ τῶν Ἑλλήνων ὅπωσ μή τι πείσονται πίστιν παρειχόμεθα, οἷσ δ’ ἀναγκασθέντεσ πολεμεῖν κεκρατήκαμεν ἀνδρείασ ἅμα καὶ δυνάμεωσ δόξαν προσειλήφαμεν, ὥστ’ ἐξ ἀμφοτέρων ὑπάρχειν τῇ πόλει θαυμάζεσθαι μετ’ εὐνοίασ. ἔπειτά γ’ οἶμαι τρίτοσ οὑτοσί τισ ἥκει πάλιν καιρὸσ εὐβουλίασ δεόμενοσ, ὃν ἐὰν ὡσ χρὴ μεταχειρισώμεθα, πανταχῆ κρείττουσ τῶν ἀνταγωνιστῶν εἶναι δόξομεν. μὴ τοίνυν ἐξὸν ἅπασι κρατεῖν, καὶ ἐν οἷσ νενικήκαμεν καὶ ἐν οἷσ προειλόμεθα, ταῦτ’ εἰσ ἄδηλον τρέψωμεν.

ἡσυχασάντων μὲν γὰρ ἡμῶν αἵ τ’ ἐπὶ τῶν ἔργων εὐπραξίαι βεβαιοῦνται τό τε σωφρονεῖν πανταχῆ προσγίγνεται, ἂν δ’ ἀφορμὰσ τῷ πολέμῳ δῶμεν, ὅσπερ εἰώθε νεωτερίζειν, δέδοιχ’ ὅπωσ μὴ ζητοῦντεσ πλείω ποιῆσαι τὰ κατορθώματα τὴν ἐπὶ τοῖσ ὑπάρχουσι φιλοτιμίαν ἀποβάλωμεν. οἶμαι δ’ οὐ τοῖσ ὥσπερ ἡμεῖσ πράττουσι προσήκειν φιλοκινδύνωσ ἔχειν, ἀλλὰ πολλῷ μᾶλλον τοῖσ ὥσπερ οὗτοι διακειμένοισ. τοῖσ μὲν γὰρ, εἰ καὶ μηδὲν ἄλλο προσκαταπράξαιεν, ἔκ γε τῶν ὑπαρχόντων ἔξεστιν εὐδοκιμεῖν καὶ τῆσ κρείττονοσ εἶναι τύχησ, οἷσ δ’ ἡσυχάσασι μὲν αἰσχύνη καὶ βέβαια τὰ τῆσ συμφορᾶσ, ἕτερον δ’ ἀναρρίπτουσι κίνδυνον ἐλπὶσ ἀπαλλαγῆναι τῶν παρόντων, ἐὰν ἄμεινον ἀγωνίσωνται, οὐδὲν ἀπεικὸσ ἐγχειρεῖν, λογιζομένουσ ὡσ ἐν μὲν τῷ σφαλῆναι παραπλησίωσ πράττειν ᾗ καὶ πρὸ τοῦ, κρατήσασι δὲ πάντων ἔστιν ἀπηλλάχθαι τῶν κακῶν. καὶ μὴν ὅτι μὲν τὸ μέλλον ἄδηλον ἅπασιν ἀνθρώποισ οὐδεὶσ ἀγνοεῖ. ὅπου γὰρ οὔτε τυραννὶσ ἰσχυρὸν οὔτε πλοῦτοσ βέβαιον, μυρίαι δὲ αἱ μεταβολαὶ καὶ ἰδίᾳ καὶ δημοσία καὶ νὴ Δία γ’ οὐ πόλεσι μόνον, ἀλλὰ καὶ ὅλοισ ἔθνεσι, τί τισ ἂν προϊδεῖν ἔχοι; ἔστι δ’ εὖ φρονούντων ἐπ’ ἀμφότερ’ ἐξετάζοντασ οὕτω τίθεσθαι πρὸσ τὸ συμβαῖνον. ἡμεῖσ τοίνυν κρατήσαντεσ μὲν Λακεδαιμονίουσ καὶ παραστησάμενοι τὴν Πελοπόννησον τὴν ἀρχὴν αὐξήσομεν, ὡσ ἐοίκεν, εἰ δ’, ὃ μὴ γένοιτο, σφαλείημεν, τοῖσ οὖσι κινδυνεύσομεν. οὐκοῦν ὅτ’ ἔλαττον τοῦ δυσχεροῦσ τἀγαθὸν, κρεῖττον διηλλάχθαι. καὶ μὴν τὸ μὲν ἐξὸν ὅλωσ κρατῆσαι τραπέσθαι πρὸσ τὴν εἰρήνην ἀντίρροπον τῆσ πλεονεξίασ ἔχει τὴν δόξαν τὴν ἐπὶ τῷ τὸ κοινῇ βέλτιστον ᾑρῆσθαι καὶ περὶ πλείονοσ ποιεῖσθαι τὸ τὴν Ἑλλάδα σῶσαι τοῦ διαφθεῖραι τοὺσ ἀνταγωνιστὰσ, τὸ δ’ ἄδηλον τοῦ μέλλοντοσ συμβήσεσθαι μὴ φυλάξασθαι πάσησ ἔξω παραμυθίασ ἐστίν. οὕτω τὸ μὲν τὴν εἰρήνην ἑλέσθαι πρὸσ ἀμφότερα ὀρθῶσ ἔχει, τὸ δὲ τῷ πολέμω πεπιστευκέναι πλείω τὴν βλάβην τῆσ ὠφελείασ ἔχει παρ’ ἄλληλα θεωμένουσ. θαυμάζω δ’ εἰ παραστησάμενοι μὲν τοὺσ Λακεδαιμονίουσ ἐπιστήσεσθε φείσασθαι, ἐξὸν δὲ καὶ ὑμῶν αὐτῶν ἅμα καὶ τούτων φείσασθαι νῦν οὐ τολμήσετε.

καὶ τί φήσετε, ὦ Ἀθηναῖοι; ὅτε μὲν γὰρ Πελοπόννησον περιεπλεῖτε, καὶ ἀποβάσεισ ἐποιεῖσθε εἰσ τὴν χώραν καὶ Πύλον ταυτηνὶ κατελαμβάνετε καὶ τἄλλα ἐπραγματεύεσθε, εἴ τισ ἔροιθ’ ὑμᾶσ ἀντὶ τοῦ ταῦτα ποιεῖτε, ἦν εἰπεῖν ὅτι ἠναγκασμένοι καὶ ὅτι βουλομένων ἡμῶν ἡσυχίαν ἄγειν Λακεδαιμονίοισ οὐ συνέδοξεν, ἀλλ’ εἰσ ὅπλα καὶ πόλεμον προὐκαλοῦντο· νῦν δὲ τί φήσομεν, εἴ τισ ἔροιθ’ ἡμᾶσ, ἢ πλέοντασ ἰδὼν ἢ κατὰ γῆν ἐξιόντασ ἢ ὅλωσ ἕν τι τῶν αὐτῶν πράττοντασ; πότερον ὡσ ἠναγκάσμεθα; ἀλλ’ οἱ τότ’ ἐκεῖνα ἐπαιρόμενοι νῦν ἥκουσι τὴν εἰρήνην προτείνοντεσ. ἀλλ’ ὡσ ἐλαττώσεσθέ τι ταῦτ’ ἐὰν δέξησθε; ἀλλ’ οὔτε τὴν Αἴγιναν οὐδεὶσ ὑμᾶσ ἀφιέναι κελεύει νῦν οὔτ’ ἐκ Ποτιδαίασ ἀπιέναι οὔτε δέχεσθαι Μεγαρέασ, ἐάν τε βούλησθ’ ἐάν τε μὴ, οὔτ’ ἔνεστι πολυπραγμοσύνησ οὐδὲν τοῖσ δρωμένοισ, ἀλλὰ κύριον μὲν τὸ πινάκιον, βέβαιοσ δ’ ἡ τῶν Ἑλλήνων ἀρχὴ, πάντα δὲ σῶα τὰ χωρία καὶ λιμένεσ καὶ ἵπποι καὶ τριήρεισ καὶ τὸ βουλεύεσθαι περὶ αὐτῶν. οἱ δὲ τὰσ σεμνὰσ ἐκείνασ ἐπαγγελίασ ἐπαγγελλόμενοι καὶ δελεάζοντεσ τοὺσ Ἕλληνασ τῷ τῆσ ἐλευθερίασ ὀνόματι, οὗτοι νῦν ἐὰν αὐτοῖσ αὐτονόμοισ ἐξῇ τὴν ἑαυτῶν οἰκεῖν, ἀγαπᾶν ὁμολογοῦσι καὶ οἱ περὶ τῆσ ἡγεμονίασ ἀμφισβητήσαντεσ ὑμῖν βεβαιωταὶ μᾶλλον αὐτῆσ γεγόνασι. πρὶν μὲν γὰρ ὅπλα κινῆσαι τάχα ἄν τισ καὶ προσεδόκησεν αὐτοὺσ ἐπιέναι, ἐγχειρήσαντεσ δὲ ἐναντιοῦσθαι, κᾆτ’ ἀποστάντεσ, οὔθ’ ὡσ ἀδίκωσ κέκτησθε τὴν ἀρχὴν οὔθ’ ὡσ κωλύειν δύνανται λέγειν ἕξουσιν, ὥστ’ ἔργῳ τὴν ψῆφον οἴσουσιν ὡσ εἰκότωσ ἔχετε αὐτὴν καὶ παραδώσουσι τοὺσ Ἕλληνασ ὑμῖν πολὺ μᾶλλον ἢ ὅτε Παυσανίαν μὲν ἀπαλλαξάντων, ὑμᾶσ δ’ ἑλομένων, συνεχώρησαν αὐτοί. καίτοι εἰ ταύτην τὴν γνώμην ἀπ’ ἀρχῆσ ἔσχον Λακεδαιμόνιοι πρὸσ ὑμᾶσ, τί τῶν ἁπάντων ἂν ὑμᾶσ προήγαγεν εἰσ τὸν πόλεμον τουτονί; πότερον ὡσ τὰσ σπονδὰσ παρὰ φαῦλον ἐποιήσασθε ἄν;

καὶ τίνεσ ὑμῶν ἀμείνουσ θεραπεύειν τὰ θεῖα; ἀλλ’ ὡσ οὐδὲν ὑμῖν ἀπόχρη δύναιτ’ ἄν τισ εἰπεῖν; ἀλλὰ ταῦτα Κορίνθιοι μὲν ἐβλασφήμουν, ὑμῖν δ’ οὐδεὶσ ἀνθρώπων σύνοιδεν. εἶθ’ ὧν ἐξ ἀρχῆσ ὑμῖν ὑπαρξάντων οὐκ ἄν ποτ’ ἤρασθε τὸν πόλεμον, εἰ νῦν ταῦτ’ ἔχειν ἔξεστιν, οὐχὶ παύσεσθε, ἀλλ’ ἄκοντεσ φάσκοντεσ πολεμῆσαι ἑκόντεσ οὐ τρέψεσθε πρὸσ τὴν εἰρήνην; τίνοσ ἕνεκα; ὅτι νὴ Δία εὐτυχήσαμεν οἱᾶ ἂν εὐξάμεθα; οὐκοῦν αὐτὸ δὴ τοῦτο καὶ βέλτιστόν ἐστιν. ἀπόλωλε μὲν γὰρ οὐδὲν ἡμῖν τῶν ὑπαρξάντων, προσγέγονε δ’ ἡ τοῦ νενικηκέναι δόξα, καὶ τὸ μηδ’ αὖθισ εἶναί τινι θαρρούντωσ ἡμᾶσ ἀδικῆσαι. ὥστ’ εἰ τότ’ ἐστέργομεν οἷσ εἴχομεν, πῶσ οὐ νῦν γε κἀκείνοισ καὶ τοῖσ προσυπάρξασι στέρξαι προσήκει; τοὺσ δ’ ὑπερδιατεινομένουσ τουτουσὶ καὶ μέχρι παντὸσ ἐπεξιέναι κελεύοντασ ἐρωτᾶτε τίσ ὑμῖν ἐγγυητὴσ ἔσται τοσούτου πράγματοσ. οὐ γὰρ περὶ Σφακτηρίαν γε ἀεὶ πολεμήσομεν οὐδ’ ἐφ’ ἕτοιμα τοῖσ στρατηγοῖσ ἐξέσται πλεῖν οὐδ’ ἐκ προρρήσεωσ ἄγειν τοὺσ πολεμίουσ, ἀλλ’ ἔστιν ἃ καὶ ἀγῶνοσ φανεῖται δεόμενα. καὶ εἰ μὲν αὐτοὶ ταῦτ’ ἐγγυᾶσθαι φήσουσι, μαινομένων λόγον, οὐχ ὑγιαινόντων ἐροῦσιν. ἔτι δ’ εἰ μὲν τούτοισ ἔμελλεν ὁ κίνδυνοσ ἔσεσθαι μόνοισ, ἀλλ’ οὐ σύμπασιν, ἦν ἄν τι τοῦτο· ὅτε δ’ οἱ πεισθέντεσ πρότεροι δώσομεν τὴν δίκην, τί τὸ κέρδοσ λαμβάνειν ὕστερον καὶ ζημιοῦσθαι μετὰ τούτων, ἐξὸν ὁμοῦ καὶ ἡμᾶσ καὶ τούτουσ ἀσφαλεῖσ εἶναι; ἀλλὰ μὴν εἴ γε μηδ’ ἂν οὗτοι φήσαιεν, ἔχοι δ’ ἐγγυήσασθαί τισ, πῶσ ὑμῖν καλῶσ ἔχει ταῦτα πιστεῦσαι ἃ τούτοισ ὑποσχέσθαι τῶν αἰσχρῶν εἶναι δοκεῖ; καὶ ἃ λόγῳ μόνον εἰπεῖν κουφότησ, ἦ που βλακεία ταῦτ’ ἔργῳ πάντωσ θεῖναι γενησόμενα. τότε γὰρ χρὴ, κἂν ἄδηλον ᾖ τὸ μέλλον, αἱρεῖσθαι κινδυνεύειν, ὅταν τὸ τὴν ἡσυχίαν ἄγειν φανερῶσ χεῖρον ᾖ. οἱο͂ν ὅθ’ ἡμῖν ἐπῄεσαν οἱ βάρβαροι, κινδυνεύειν ἔδει. διὰ τί; ὅτι δουλεύειν ἦν, εἰ μὴ τοῦτ’ ἐποιήσαμεν. πάλιν ἡνίχ’ οὗτοι προσέταττον ἃ δεξαμένοισ οὐ καλῶσ ἔμελλε σχήσειν.

ὅτε δὲ ἐν μὲν τῇ ἡσυχίᾳ δόξα μετὰ ἀσφαλείασ, ἐν δὲ τῷ πολεμεῖν οὐ μόνον περὶ τῶν ὄντων, ἀλλὰ καὶ περὶ αὐτῆσ τῆσ δόξησ ὁ κίνδυνοσ, τί δεῖ τετυφωμένωσ οὕτω φιλονεικεῖν, ὥσπερ ὑμῖν αὐτοῖσ οὐχ ἧττον ἢ τούτοισ χαλεπαίνοντασ; σκέψασθε γὰρ καὶ τοῦτο, ὅτι τὴν μὲν εἰρήνην ὡσ ἀκίνδυνον ἐπιεικῶσ πάντεσ ἀσπάζονται, τοὺσ πολέμουσ δ’ ὑπὲρ εὐδοξίασ οἵ γε ἐπιεικεῖσ ὑφίστασθαι δοκοῦσιν. ὥσθ’ ὑπὲρ μὲν τούτων γένοιτ’ ἂν ἴσωσ ἔρισ καὶ βουλεύσαιντ’ ἂν ἕκαστοι πρὸσ τὸν αὑτῶν τρόπον, οἱ μὲν τὴν ἀσφάλειαν, οἱ δὲ τὸ κρεῖττον προαιρούμενοι· νυνὶ δὲ οὐκ ἔνεστι χωρίσαι, ἀλλ’ ὥσπερ θεῶν τινὸσ ὑμῖν δεικνύντοσ ὅτι χρὴ τὴν εἰρήνην δέχεσθαι, καὶ μετὰ μὲν ταύτησ ἅμα τ’ ἀσφαλῶσ οἰκεῖν καὶ φιλοτιμεῖσθαι, τὸν πόλεμον δ’ αἱρουμένοισ οὐχ ἧττον ἀδοξεῖν ἢ κινδυνεύειν ὑπάρχει. τί δή ποτε; ὅτι τὰσ μὲν διαλλαγὰσ οὐ φόβῳ περὶ ἡμῶν αὐτῶν ποιεῖσθαι δόξομεν, ἀλλὰ φιλανθρωπίᾳ· τοῦτο δ’ οὐ μικρὸν εἰσ ἀρετῆσ λόγον· τοῦ πολέμου δ’ ἐχόμενοι τριῶν τῶν χειρίστων δόξαν οἰσόμεθα, ἀπληστίασ, ὠμότητοσ, ἀβουλίασ. καὶ γὰρ πλειόνων ἢ δεῖ γλίχεσθαι καὶ ταῖσ τῶν Ἑλλήνων συμφοραῖσ ἐπιχαίρειν καὶ μὴ ἐπίστασθαι βουλεύσασθαι περὶ πραγμάτων ἐστὶν ἐν αὐτῷ. καίτοι τούτων οὐκ ἄν ποτ’ ἐναντιώτερα τῇ φύσει τῆσ πόλεωσ ὀνείδη γένοιτο. εἰ δὲ καὶ πταῖσαι προσέσται, τί τίσ ἂν λέγοι; μὴ τοίνυν ἐκείνην τὴν ἡμέραν ἀναμείνητε, ἐν ᾗ κατ’ ἀνάγκασ δόξετε τῆσ εἰρήνησ ἐπιθυμεῖν, ἀλλὰ βουλήθητε ἐν ὅσῳ κύριοι καθέστατε καὶ πολεμεῖν καὶ τὴν ἡσυχίαν ἄγειν χαρίσασθαι τοῖσ Ἕλλησιν, εἰ καὶ μὴ τούτοισ, παραδείγμασιν οὐ τοῖσ παροῦσι μόνον, ἀλλὰ καὶ τοῖσ πρότερον χρώμενοι. κρατήσαντεσ γὰρ τῶν βαρβάρων καὶ ζητοῦντεσ ὡσ ἐπὶ πλεῖστον ἐξελθεῖν, πλεύσαντεσ εἰσ Αἴγυπτον πεντήκοντα καὶ διακοσίασ τριήρεισ δυοῖν στόλοιν ἀπεβάλομεν. καὶ μὴν ὅτι πολλῷ ῥᾷον τῶν βαρβάρων ἢ Λακεδαιμονίων κρατεῖν τίσ οὐκ οἶδεν; ἃ χρὴ λογίζεσθαι καὶ μηδὲν νῦν παθεῖν παραπλήσιον, ἀλλ’ ἀτοπώτατον νομίσαι τῶν ἁπάντων εἶναι εἰ Νίσαιαν μὲν καὶ Πηγὰσ καὶ Ἀχαί̈αν ἔχοντέσ ποτε, τούτων ἐθελονταὶ παρεχωρήσαμεν, πλείονοσ ἀξίαν τὴν εἰρήνην τῶν ἀπὸ τοῦ πολέμου πλεονεξιῶν ἡγούμενοι, νυνὶ δ’ ἐξὸν μετὰ τοῦ μηδὲν προέσθαι τῶν ὑπαρχόντων δόξαν φρονήσεωσ ἅμα καὶ δυνάμεωσ προσλαβεῖν οὐκ ἐθελήσομεν. ἀλλ’ ἐκλείπειν μέν ποτε τὴν πόλιν καὶ προί̈εσθαι καὶ ἱερὰ καὶ τάφουσ καὶ ἅμα τοῖσ σώμασι καὶ τοῖσ οὖσι κινδυνεύειν ᾠόμεθα δεῖν, τῆσ κοινῆσ σωτηρίασ τῶν Ἑλλήνων ἕνεκα, ἐξὸν δ’ ἐν αὐτῷ τῷ παύσασθαι κινδυνεύοντασ σῶσαι τὰ πράγματ’ αὐτοῖσ, οὐ τολμήσομεν, ἀλλὰ τῶν μὲν ἀθλητῶν εὖ βουλεύεσθαι νομίζομεν οἵτινεσ ἂν νικῶντεσ καταλύωσι καὶ μὴ πρὸσ ἀνάγκην, αὐτοὶ δ’ οὐχ οὕτω πράξομεν, οὐδ’ εἰσόμεθα ὅτι πρὸσ μὲν τοὺσ βαρβάρουσ καὶ μέχρι τῶν ἐσχάτων ἴσωσ προσήκει προϊέναι, τοὺσ δὲ τῶν Ἑλλήνων πρὸσ ἀλλήλουσ ἀγῶνασ τοῖσ στεφανίταισ ἀγῶσι νομίζειν προσεοικέναι καὶ τὴν νίκην ἀποχρῶν ἡγεῖσθαι τέλοσ, πέρα δὲ μηδὲν ζητεῖν.

εἰ δ’ αὖ κἀκεῖνον ἀληθῆ χρὴ νομίζειν τὸν λόγον ὡσ ὁ πρὸσ ἀλλήλουσ πόλεμοσ τοῖσ Ἕλλησι στάσει προσέοικεν, ἄριστον δή που σκοπεῖν ὅπωσ τισ ὡσ τάχιστ’ αὐτὸν καταλύσεται καὶ μὴ ζητεῖν εἰσ ἀπέραντον ἐκτείνειν οὗ μηδ’ ἄρξασθαι προσῆκε. καὶ μὴν εἰ πρότερον δυσκόλωσ τινὲσ τῶν Ἑλλήνων ἔσχον πρὸσ ὑμᾶσ ἐξ ἀδίκων ὑπονοιῶν, νῦν γε ἅπαντεσ σωτῆρασ ἑαυτῶν κρινοῦσιν, ἐὰν αὐτοὺσ πραγμάτων καὶ κακῶν ἀπαλλάξητε. οὐ γὰρ τοῖσ κατ’ ἀνάγκην δεηθεῖσι τὴν χάριν προσθήσουσιν, ἀλλὰ τοῖσ καὶ ταῦτα κἀκεῖνα βουλεύσασθαι κυρίοισ οὖσι τὰ κοινῇ συμφέροντα προκρίνασιν. ἡγοῦμαι δ’ εἰ μέν τι πιστόν ἐστι Λακεδαιμονίοισ, πανταχῆ καλῶσ ἡμῖν ἔσεσθαι διεγνωσμένα, εἰ δ’ αὖ νεωτερίζειν ἐγχειροῖεν, οὐκ εἶναι κρείττω κατ’ αὐτῶν λαβήν. εἰ γὰρ ὅταν μὲν δέῃ σώζειν, ὑπέρχονται, θαρρήσαντεσ δὲ ἐπίασιν, οὐκ ἔστιν ὅπωσ οὐχ ἡμῖν στρατηγήσουσιν. ἐκείνουσ μὲν γὰρ ὁμοῦ φαύλουσ τε ἡγήσονται καὶ μισήσουσιν ἅπαντεσ, ἡμῖν δὲ μετ’ εὐφημίασ ὅ τι ἂν οἱοῖ́ τ’ ὦσιν ὑπηρετεῖν προθυμήσονται. θαυμάζω δ’ εἴ τισ δέδοικε μὲν μὴ λύσωσι τὰσ σπονδὰσ, πολεμεῖν δ’ ἐξεπίτηδεσ αἱρεῖται καὶ μὴ λογίζεται τοὐναντίον ἢ βούλεται ποιῶν.

ὅπωσ γὰρ ἀσφαλῶσ γενήσονται πράττειν, οὐκ ἐξ ἀρχῆσ γενέσθαι κωλύειν προσῆκεν. οἶμαι δ’ εἰ πανούργουσ καὶ σφόδρα ἀσφαλεῖσ τισ ἡγεῖται Λακεδαιμονίουσ, ὑπό γ’ αὐτῶν τῶν συμφορῶν πεπαιδευμένουσ ἔσεσθαι μαλακωτέρουσ· ὁρῶντεσ γὰρ ὡσ οὐδὲ τὰ πρόσθεν αὐτοῖσ εἰσ καλὸν ἧκεν, εἰ μὴ ἑκόντεσ, ἀλλ’ ἄκοντεσ σωφρονήσουσι. δεξαίμην δ’ ἂν ἔγωγε καὶ δεύτερον αὐτῶν παρακινησάντων πολεμεῖν μᾶλλον ἢ νυνί. τότε μὲν γὰρ τὴν παρὰ τῶν θεῶν αὖ βοήθειαν προσυπάρξειν ἡγοῦμαι τῇ πόλει, νῦν δ’ οὐδὲν εἶναι τοσοῦτον ἀνθ’ ὅτου προσῆκε περαιτέρω τοῦ συνοίσοντοσ φιλονεικεῖν. ἐγὼ μὲν οὖν εἶπον ἃ βέλτιστα ἡγούμην. εὔχομαι δὲ δυοῖν θάτερον, ἢ καὶ ὑμῖν συνδοκεῖν, ἢ μετὰ τῶν ὑμῖν αὖ δοξάντων γενέσθαι τὴν τύχην.

상위

Aristides, Aelius (아리스티데스, 아일리오스)

목록

SEARCH

MENU NAVIGATION