Xenophon, Works on Socrates, Οἰκονομικός, chapter 13

(크세노폰, Works on Socrates, Οἰκονομικός, chapter 13)

ὅταν <δὲ> παραστήσῃσ τινί, ἔφην ἐγώ, τοῦτο καὶ πάνυ ἰσχυρῶσ, ὅτι δεῖ ἐπιμελεῖσθαι ὧν ἂν σὺ βούλῃ, ἦ ἱκανὸσ ἤδη ἔσται ὁ τοιοῦτοσ ἐπιτροπεύειν, ἤ τι καὶ ἄλλο προσμαθητέον αὐτῷ ἔσται, εἰ μέλλει ἐπίτροποσ ἱκανὸσ ἔσεσθαι; ναὶ μὰ Δί’, ἔφη ὁ Ἰσχόμαχοσ, ἔτι μέντοι λοιπὸν αὐτῷ ἐστι γνῶναι ὅ τι τε ποιητέον καὶ ὁπότε καὶ ὅπωσ, εἰ δὲ μή, τί μᾶλλον ἐπιτρόπου ἄνευ τούτων ὄφελοσ ἢ ἰατροῦ ὃσ ἐπιμελοῖτο μὲν κάμνοντόσ τινοσ πρῴ τε ἰὼν καὶ ὀψέ, ὅ τι δὲ συμφέρον τῷ κάμνοντι ποιεῖν εἰή, τοῦτο μὴ εἰδείη;

ἐάν γε μὴν καὶ τὰ ἔργα μάθῃ ὡσ ἔστιν ἐργαστέα, ἔτι τινόσ, ἔφην ἐγώ, προσδεήσεται, ἢ ἀποτετελεσμένοσ ἤδη οὗτόσ σοι ἔσται ἐπίτροποσ;

ἄρχειν γε, ἔφη, οἶμαι δεῖν αὐτὸν μαθεῖν τῶν ἐργαζομένων. ἦ οὖν, ἔφην ἐγώ, καὶ σὺ ἄρχειν ἱκανοὺσ εἶναι παιδεύεισ τοὺσ ἐπιτρόπουσ;

πειρῶμαί γε δή, ἔφη ὁ Ἰσχόμαχοσ. καὶ πῶσ δή, ἔφην ἐγώ, πρὸσ τῶν θεῶν τὸ ἀρχικοὺσ εἶναι ἀνθρώπων παιδεύεισ; φαύλωσ, ἔφη, πάνυ, ὦ Σώκρατεσ, ὥστε ἴσωσ ἂν καὶ καταγελάσαισ ἀκούων. οὐ μὲν δὴ ἄξιόν γ’, ἔφην ἐγώ, τὸ πρᾶγμα καταγέλωτοσ, ὦ Ἰσχόμαχε.

ὅστισ γάρ τοι ἀρχικοὺσ ἀνθρώπων δύναται ποιεῖν, δῆλον ὅτι οὗτοσ καὶ δεσποτικοὺσ ἀνθρώπων δύναται διδάσκειν, ὅστισ δὲ δεσποτικοὺσ δύναται ποιεῖν, καὶ βασιλικούσ. ὥστε οὐ καταγέλωτόσ μοι δοκεῖ ἄξιοσ εἶναι ἀλλ’ ἐπαίνου μεγάλου ὁ τοῦτο δυνάμενοσ ποιεῖν. οὐκοῦν, ἔφη, ὦ Σώκρατεσ, τὰ μὲν ἄλλα ζῷα ἐκ δυοῖν τούτοιν τὸ πείθεσθαι μανθάνουσιν, ἔκ τε τοῦ ὅταν ἀπειθεῖν ἐπιχειρῶσι κολάζεσθαι καὶ ἐκ τοῦ ὅταν προθύμωσ ὑπηρετῶσιν εὖ πάσχειν.

οἵ τε γοῦν πῶλοι μανθάνουσιν ὑπακούειν τοῖσ πωλοδάμναισ τῷ ὅταν μὲν πείθωνται τῶν ἡδέων τι αὐτοῖσ γίγνεσθαι, ὅταν δὲ ἀπειθῶσι πράγματα ἔχειν, ἔστ’ ἂν ὑπηρετήσωσι κατὰ γνώμην τῷ πωλοδάμνῃ·

καὶ τὰ κυνίδια δὲ πολὺ τῶν ἀνθρώπων καὶ τῇ γνώμῃ καὶ τῇ γλώττῃ ὑποδεέστερα ὄντα ὅμωσ καὶ περιτρέχειν καὶ κυβιστᾶν καὶ ἄλλα πολλὰ μανθάνει τῷ αὐτῷ τούτῳ τρόπῳ.

ὅταν μὲν γὰρ πείθηται, λαμβάνει τι ὧν δεῖται, ὅταν δὲ ἀμελῇ, κολάζεται. ἀνθρώπουσ δ’ ἔστι πιθανωτέρουσ ποιεῖν καὶ λόγῳ, ἐπιδεικνύοντα ὡσ συμφέρει αὐτοῖσ πείθεσθαι, τοῖσ δὲ δούλοισ καὶ ἡ δοκοῦσα θηριώδησ παιδεία εἶναι πάνυ ἐστὶν ἐπαγωγὸσ πρὸσ τὸ πείθεσθαι διδάσκειν·

τῇ γὰρ γαστρὶ αὐτῶν ἐπὶ ταῖσ ἐπιθυμίαισ προσχαριζόμενοσ ἂν πολλὰ ἁνύτοισ παρ’ αὐτῶν. αἱ δὲ φιλότιμοι τῶν φύσεων καὶ τῷ ἐπαίνῳ παροξύνονται. πεινῶσι γὰρ τοῦ ἐπαίνου οὐχ ἧττον ἔνιαι τῶν φύσεων ἢ ἄλλαι τῶν σίτων τε καὶ ποτῶν. ταῦτά τε οὖν, ὅσαπερ αὐτὸσ ποιῶν οἶμαι πιθανωτέροισ ἀνθρώποισ χρῆσθαι, διδάσκω οὓσ ἂν ἐπιτρόπουσ βούλωμαι καταστῆσαι καὶ τάδε συλλαμβάνω αὐτοῖσ·

ἱμάτιά τε γὰρ ἃ δεῖ παρέχειν ἐμὲ τοῖσ ἐργαστῆρσι καὶ ὑποδήματα οὐχ ὅμοια πάντα ποιῶ, ἀλλὰ τὰ μὲν χείρω, τὰ δὲ βελτίω, ἵνα ᾖ τὸν κρείττω τοῖσ βελτίοσι τιμᾶν, τῷ δὲ χείρονι τὰ ἥττω διδόναι. πάνυ γάρ μοι δοκεῖ, ἔφη, ὦ Σώκρατεσ, ἀθυμία ἐγγίγνεσθαι τοῖσ ἀγαθοῖσ, ὅταν ὁρῶσι τὰ μὲν ἔργα δι’ αὑτῶν καταπραττόμενα, τῶν δὲ ὁμοίων τυγχάνοντασ ἑαυτοῖσ τοὺσ μήτε πονεῖν μήτε κινδυνεύειν ἐθέλοντασ, ὅταν δέῃ.

αὐτόσ τε οὖν οὐδ’ ὁπωστιοῦν τῶν ἴσων ἀξιῶ τοὺσ ἀμείνουσ τοῖσ κακίοσι τυγχάνειν, τούσ τε ἐπιτρόπουσ, ὅταν μὲν εἰδῶ διαδεδωκότασ τοῖσ πλείστου ἀξίοισ τὰ κράτιστα, ἐπαινῶ, ἂν δὲ ἴδω ἢ κολακεύμασί τινα προτιμώμενον ἢ καὶ ἄλλῃ τινὶ ἀνωφελεῖ χάριτι, οὐκ ἀμελῶ, ἀλλ’ ἐπιπλήττω καὶ πειρῶμαι διδάσκειν, ὦ Σώκρατεσ, ὅτι οὐδ’ αὑτῷ σύμφορα ταῦτα ποιεῖ.

SEARCH

MENU NAVIGATION