Pausanias, Description of Greece, Λακωνικά, chapter 8

(파우사니아스, Description of Greece, Λακωνικά, chapter 8)

Ἀρχιδάμου δὲ ὡσ ἐτελεύτα καταλιπόντοσ παῖδασ Ἆγίσ τε πρεσβύτεροσ ἦν ἡλικίᾳ καὶ παρέλαβεν ἀντὶ Ἀγησιλάου τὴν ἀρχήν. ἐγένετο δὲ Ἀρχιδάμῳ καὶ θυγάτηρ, ὄνομα μὲν Κυνίσκα, φιλοτιμότατα δὲ ἐσ τὸν ἀγῶνα ἔσχε τὸν Ὀλυμπικόν καὶ πρώτη τε ἱπποτρόφησε γυναικῶν καὶ νίκην ἀνείλετο Ὀλυμπικὴν πρώτη. Κυνίσκασ δὲ ὕστερον γυναιξὶ καὶ ἄλλαισ καὶ μάλιστα ταῖσ ἐκ Λακεδαίμονοσ γεγόνασιν Ὀλυμπικαὶ νῖκαι, ὧν ἡ ἐπιφανεστέρα ἐσ τὰσ νίκασ <οὐδεμία> ἐστὶν αὐτῆσ. δοκοῦσι δὲ οἱ Σπαρτιᾶταί μοι ποίησιν καὶ ἔπαινον τὸν ἀπ’ αὐτῆσ ἥκιστα ἀνθρώπων θαυμάσαι·

ὅτι γὰρ μὴ τῇ Κυνίσκᾳ τὸ ἐπίγραμμα ἐποίησεν ὅστισ δή, καὶ ἔτι πρότερον Παυσανίᾳ τὸ ἐπὶ τῷ τρίποδι Σιμωνίδησ τῷ ἀνατεθέντι ἐσ Δελφούσ, ἄλλο δέ γε παρὰ ἀνδρὸσ ποιητοῦ Λακεδαιμονίων τοῖσ βασιλεῦσιν οὐδέν ἐστιν ἐσ μνήμην. ἐπὶ δὲ Ἄγιδοσ τοῦ Ἀρχιδάμου βασιλεύοντοσ Λακεδαιμονίοισ ἄλλα τε ἐγένετο ἐσ Ἠλείουσ ἐγκλήματα καὶ τοῦ ἀγῶνοσ τοῦ Ὀλυμπικοῦ καὶ ἱεροῦ τοῦ Ὀλυμπίασιν ὑπ’ αὐτῶν εἰργόμενοι μάλιστα ἤχθοντο.

ἀποστέλλουσιν οὖν κήρυκα ἐπίταγμα φέροντα Ἠλείοισ Λεπρεάτασ τε αὐτονόμουσ ἀφιέναι καὶ ὅσοι τῶν περιοίκων ἄλλοι σφίσιν ἦσαν ὑπήκοοι. ἐπειδὰν τὰσ περιοικίδασ τῆσ Σπάρτησ πόλεισ ἴδωσιν ἐλευθέρασ, οὐδὲ αὐτοὶ μελλήσουσιν ἔτι ἀφιέναι τὰσ ἑαυτῶν, οὕτω Λακεδαιμόνιοι καὶ ὁ βασιλεὺσ Ἆγισ ἐσβάλλουσιν ἐσ τὴν Ἠλείαν.

τότε μὲν δὴ τοῦ θεοῦ σείσαντοσ ὀπίσω τὸ στράτευμα ἀπεχώρησεν ἄχρι Ὀλυμπίασ καὶ τοῦ Ἀλφειοῦ προελθόντεσ·

τῷ δὲ ἐφεξῆσ ἔτει τήν τε χώραν ἐδῄωσεν ὁ Ἆγισ καὶ ἤλασε τῆσ λείασ τὴν πολλήν. Ξενίασ δὲ ἀνὴρ Ἠλεῖοσ Ἄγιδί τε ἰδίᾳ ξένοσ καὶ Λακεδαιμονίων τοῦ κοινοῦ πρόξενοσ ἐπανέστη τῷ δήμῳ σὺν τοῖσ τὰ χρήματα ἔχουσι· πρὶν δὲ Ἆγιν καὶ τὸν στρατὸν ἀφῖχθαί σφισιν ἀμύνοντασ, Θρασυδαῖοσ προεστηκὼσ τότε τοῦ Ἠλείων δήμου μάχῃ Ξενίαν καὶ τοὺσ σὺν αὐτῷ κρατήσασ ἐξέβαλεν ἐκ τῆσ πόλεωσ. Ἆγισ δὲ ὡσ ἀπήγαγεν ὀπίσω τὴν στρατιάν, Λυσίστρατον Σπαρτιάτην καὶ μοῖράν τε τῆσ δυνάμεωσ καὶ Ἠλείων καταλείπει τοὺσ φυγάδασ, κακουργεῖν σφᾶσ ὁμοῦ Λεπρεάταισ τὴν χώραν.

τρίτῳ δὲ ἔτει τοῦ πολέμου Λακεδαιμόνιοι μὲν καὶ Ἆγισ παρεσκευάζοντο ὡσ ἐσ τὴν Ἠλείαν καὶ τότε ἐσβαλοῦντεσ· οἱ δὲ Ἠλεῖοι καὶ Θρασυδαῖοσ ‐ κεκακωμένοι γὰρ ἐσ τὸ ἔσχατον ἦσαν ‐ συγχωροῦσι μήτε τῶν περιοίκων ἔτι ἄρχειν καὶ τοῦ ἄστεωσ κατερεῖψαι τὸ τεῖχοσ, Λακεδαιμονίουσ τε ἐν Ὀλυμπίᾳ καὶ θύειν τῷ θεῷ καὶ τὸν ἀγῶνα ἐξεῖναί σφισιν ἀγωνίζεσθαι. ἐνέβαλλε δὲ καὶ ἐσ τὴν Ἀττικὴν συνεχῶσ ὁ Ἆγισ στρατιᾷ καὶ ἐπετείχισε φρούριον Ἀθηναίοισ τὸ ἐν Δεκελείᾳ·

Ἀριστοκρίτου καὶ Ἆγισ ὁρ́κουσ μὲν θεῶν ὑπερέβησαν, οὓσ ὤμοσαν Ἀθηναίοισ ἐν κοινῷ Λακεδαιμόνιοι, κατὰ σφᾶσ δὲ αὐτοὶ καὶ οὐ μετὰ Σπαρτιατῶν τοῦ κοινοῦ τὸ βούλευμα ἐσ τοὺσ συμμάχουσ ἐξήνεγκαν ἐκκόψαι προρρίζουσ τὰσ Ἀθήνασ.

τὰ μὲν οὖν ἐσ πόλεμον μάλιστα ἐπίσημα τοιαῦτα ὑπῆρχε τῷ Ἄγιδι·

προπέτειαν δὲ τὴν Ἀρίστωνοσ ἐσ Δημάρατον καὶ Ἆγισ ἐσ τὸν παῖδα ἔσχε Λεωτυχίδην, καί οἱ κατά τινα οὐκ ἀγαθὸν δαίμονα ἐσῆλθεν ἐσ ἐπήκοον τῶν ἐφόρων εἰπεῖν ὡσ οὐχ αὑτοῦ νομίζοι Λεωτυχίδην. ἐπέλαβε μέντοι καὶ Ἆγιν μετάνοια ὕστερον, καὶ ‐ ἔφερον γὰρ τηνικαῦτα οἴκαδε ἐξ Ἀρκαδίασ αὐτὸν νοσοῦντα ‐ ὡσ ἐγίνετο ἐν Ἡραίᾳ, καὶ τὸ πλῆθοσ μάρτυρασ ἐποιεῖτο ἦ μὴν Λεωτυχίδην ἑαυτοῦ παῖδα ἡγεῖσθαι καί σφισι σὺν ἱκεσίᾳ τε καὶ δακρύοισ ἐπέσκηπτε πρὸσ Λακεδαιμονίουσ ταῦτα ἀπαγγέλλειν. μετὰ δὲ Ἆγιν ἀποθανόντα ἀπήλαυνεν Ἀγησίλαοσ τῆσ βασιλείασ Λεωτυχίδην, ἐσ μνήμην ἄγων Λακεδαιμονίοισ τὰ ὑπὸ Ἄγιδόσ ποτε λεχθέντα ἐσ τὸν Λεωτυχίδην.

ἀφίκοντο δὲ καὶ οἱ ἐξ Ἡραίασ Ἀρκάδεσ καὶ ἦσαν τῷ Λεωτυχίδῃ μάρτυρεσ ὁπόσα Ἄγιδοσ τελευτῶντοσ ἤκουσαν. τῷ δὲ Ἀγησιλάῳ καὶ Λεωτυχίδῃ παρέσχεν ἐσ πλέον τὸ μάντευμα ἀντιλογίαν τὸ ἐκ Δελφῶν, γεγονὸσ μὲν ἐκεῖ, ἔχον δὲ οὕτω·

φράζεο δή, Σπάρτη, καίπερ μεγάλαυχοσ ἐοῦσα,μὴ σέθεν ἀρτίποδοσ βλάστῃ χωλὴ βασιλεία. δηρὸν γὰρ μόχθοι σε κατασχήσουσιν ἀέλπτοιφθερσιβρότου τ’ ἐπὶ κῦμα κυκωόμενον πολέμοιο. τότε οὖν Λεωτυχίδησ μὲν ἐσ Ἀγησίλαον ταῦτα ἔφασκεν εἰρῆσθαι, τὸν γὰρ δὴ ἕτερον τῶν ποδῶν ἐπεπήρωτο ὁ Ἀγησίλαοσ·

Ἀγησίλαοσ δὲ ἐσ Λεωτυχίδην αὐτὰ ἔτρεπεν οὐ γνήσιον ὄντα Ἄγιδοσ. Λακεδαιμόνιοι δέ, καίπερ ἐπὶ σφίσιν ὄν, οὐκ ἐπανήγαγον τὸ ἀμφισβήτημα ἐσ Δελφούσ· αἴτιοσ δ’ ἐμοὶ δοκεῖν Λύσανδροσ ἐγένετο ὁ Ἀριστοκρίτου <Ἀγησιλάῳ> συσπεύδων ἐξ ἅπαντοσ τὴν βασιλείαν γενέσθαι.

SEARCH

MENU NAVIGATION