Demosthenes, Speeches 51-61, Κατὰ Νεαίρας

(데모스테네스, Speeches 51-61, Κατὰ Νεαίρας)

πολλά με τὰ παρακαλοῦντα ἦν, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, γράψασθαι Νέαιραν τὴν γραφὴν ταυτηνὶ καὶ εἰσελθεῖν εἰσ ὑμᾶσ. καὶ γὰρ ἠδικήμεθα ὑπὸ Στεφάνου μεγάλα, καὶ εἰσ κινδύνουσ τοὺσ ἐσχάτουσ κατέστημεν ὑπ’ αὐτοῦ, ὅ τε κηδεστὴσ καὶ ἐγὼ καὶ ἡ ἀδελφὴ καὶ ἡ γυνὴ ἡ ἐμή, ὥστε οὐχ ὑπάρχων ἀλλὰ τιμωρούμενοσ ἀγωνιοῦμαι τὸν ἀγῶνα τουτονί· τῆσ γὰρ ἔχθρασ πρότεροσ οὗτοσ ὑπῆρξεν, οὐδὲν ὑφ’ ἡμῶν πώποτε οὔτε λόγῳ οὔτε ἔργῳ κακὸν παθών. βούλομαι δ’ ὑμῖν προδιηγήσασθαι πρῶτον ἃ πεπόνθαμεν ὑπ’ αὐτοῦ, ἵνα μᾶλλόν μοι συγγνώμην ἔχητε ἀμυνομένῳ, καὶ ὡσ εἰσ <τοὺσ> ἐσχάτουσ κινδύνουσ κατέστημεν περί τε τῆσ πατρίδοσ καὶ περὶ ἀτιμίασ. ψηφισαμένου γὰρ τοῦ δήμου τοῦ Ἀθηναίων Ἀθηναῖον εἶναι Πασίωνα καὶ ἐκγόνουσ τοὺσ ἐκείνου διὰ τὰσ εὐεργεσίασ τὰσ εἰσ τὴν πόλιν, ὁμογνώμων καὶ ὁ πατὴρ ἐγένετο ὁ ἐμὸσ τῇ τοῦ δήμου δωρεᾷ, καὶ ἔδωκεν Ἀπολλοδώρῳ τῷ υἱεῖ τῷ ἐκείνου θυγατέρα μὲν αὑτοῦ, ἀδελφὴν δὲ ἐμήν, ἐξ ἧσ Ἀπολλοδώρῳ οἱ παῖδέσ εἰσιν.

ὄντοσ δὲ χρηστοῦ τοῦ Ἀπολλοδώρου περί τε τὴν ἀδελφὴν τὴν ἐμὴν καὶ περὶ ἡμᾶσ ἅπαντασ, καὶ ἡγουμένου τῇ ἀληθείᾳ οἰκείουσ ὄντασ κοινωνεῖν πάντων τῶν ὄντων, ἔλαβον καὶ ἐγὼ γυναῖκα Ἀπολλοδώρου μὲν θυγατέρα, ἀδελφιδῆν δ’ ἐμαυτοῦ. προεληλυθότοσ δὲ χρόνου λαγχάνει βουλεύειν Ἀπολλόδωροσ·

καὶ μελλόντων στρατεύεσθαι ὑμῶν πανδημεὶ εἴσ τε Εὔβοιαν καὶ Ὄλυνθον, ἔγραψε ψήφισμα ἐν τῇ βουλῇ Ἀπολλόδωροσ βουλεύων καὶ ἐξήνεγκε προβούλευμα εἰσ τὸν δῆμον, λέγον διαχειροτονῆσαι τὸν δῆμον εἴτε δοκεῖ τὰ περιόντα χρήματα τῆσ διοικήσεωσ στρατιωτικὰ εἶναι εἴτε θεωρικά, κελευόντων μὲν τῶν νόμων, ὅταν πόλεμοσ ᾖ, τὰ περιόντα χρήματα τῆσ διοικήσεωσ στρατιωτικὰ εἶναι, κύριον δ’ ἡγούμενοσ δεῖν τὸν δῆμον εἶναι περὶ τῶν αὑτοῦ ὅ τι ἂν βούληται πρᾶξαι, ὀμωμοκὼσ δὲ τὰ βέλτιστα βουλεύσειν τῷ δήμῳ τῷ Ἀθηναίων, ὡσ ὑμεῖσ πάντεσ ἐμαρτυρήσατε ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ.

γενομένησ γὰρ τῆσ διαχειροτονίασ, οὐδεὶσ ἀντεχειροτόνησεν ὡσ οὐ δεῖ τοῖσ χρήμασι τούτοισ στρατιωτικοῖσ χρῆσθαι, ἀλλὰ καὶ νῦν ἔτι, ἄν που λόγοσ γένηται, παρὰ πάντων ὁμολογεῖται ὡσ τὰ βέλτιστα εἰπὼν ἄδικα πάθοι.

τῷ οὖν ἐξαπατήσαντι τῷ λόγῳ τοὺσ δικαστὰσ δίκαιον ὀργίζεσθαι, οὐ τοῖσ ἐξαπατηθεῖσιν. γραψάμενοσ γὰρ παρανόμων τὸ ψήφισμα Στέφανοσ οὑτοσὶ καὶ εἰσελθὼν εἰσ τὸ δικαστήριον, ἐπὶ διαβολῇ ψευδεῖσ μάρτυρασ παρασχόμενοσ ὡσ ὦφλε τῷ δημοσίῳ ἐκ πέντε καὶ εἴκοσιν ἐτῶν, καὶ ἔξω τῆσ γραφῆσ πολλὰ κατηγορῶν, εἷλε τὸ ψήφισμα. καὶ τοῦτο μὲν εἰ αὐτῷ ἐδόκει διαπράξασθαι, οὐ χαλεπῶσ φέρομεν·

ἀλλ’ ἐπειδὴ περὶ τοῦ τιμήματοσ ἐλάμβανον τὴν ψῆφον οἱ δικασταί, δεομένων ἡμῶν συγχωρῆσαι οὐκ ἤθελεν, ἀλλὰ πεντεκαίδεκα ταλάντων ἐτιμᾶτο, ἵνα ἀτιμώσειεν αὐτὸν καὶ παῖδασ τοὺσ ἐκείνου, καὶ τὴν ἀδελφὴν τὴν ἐμὴν καὶ ἡμᾶσ ἅπαντασ εἰσ τὴν ἐσχάτην ἀπορίαν καταστήσειεν καὶ ἔνδειαν ἁπάντων. ἡ μὲν γὰρ οὐσία οὐδὲ τριῶν ταλάντων πάνυ τι ἦν, ὥστε δυνηθῆναι ἐκτεῖσαι τοσοῦτον ὄφλημα·

μὴ ἐκτεισθέντοσ δὲ τοῦ ὀφλήματοσ ἐπὶ τῆσ ἐνάτησ πρυτανείασ, διπλοῦν ἔμελλεν ἔσεσθαι τὸ ὄφλημα καὶ ἐγγραφήσεσθαι Ἀπολλόδωροσ τριάκοντα τάλαντα ὀφείλων τῷ δημοσίῳ· ἐγγεγραμμένου δὲ τῷ δημοσίῳ, ἀπογραφήσεσθαι ἔμελλεν ἡ ὑπάρχουσα οὐσία Ἀπολλοδώρῳ δημοσία εἶναι, πραθείσησ δ’ αὐτῆσ εἰσ τὴν ἐσχάτην ἀπορίαν καταστήσεσθαι καὶ αὐτὸσ καὶ παῖδεσ οἱ ἐκείνου καὶ γυνὴ καὶ ἡμεῖσ ἅπαντεσ. ἔτι δὲ καὶ ἡ ἑτέρα θυγάτηρ ἀνέκδοτοσ ἔμελλεν ἔσεσθαι·

τίσ γὰρ ἄν ποτε παρ’ ὀφείλοντοσ τῷ δημοσίῳ καὶ ἀποροῦντοσ ἔλαβεν ἄπροικον; οὐκοῦν τηλικούτων κακῶν αἴτιοσ ἡμῖν πᾶσιν ἐγίγνετο, οὐδὲν πώποτε ὑφ’ ἡμῶν ἠδικημένοσ. τοῖσ μὲν οὖν δικασταῖσ τοῖσ τότε δικάσασι πολλὴν χάριν κατά γε τοῦτο ἔχω, ὅτι οὐ περιεῖδον αὐτὸν ἀναρπασθέντα, ἀλλ’ ἐτίμησαν ταλάντου, ὥστε δυνηθῆναι ἐκτεῖσαι μόλισ· τούτῳ δὲ δικαίωσ τὸν αὐτὸν ἔρανον ἐνεχειρήσαμεν ἀποδοῦναι. καὶ γὰρ οὐ μόνον ταύτῃ ἐζήτησεν ἀνελεῖν ἡμᾶσ, ἀλλὰ καὶ ἐκ τῆσ πατρίδοσ αὐτὸν ἐβουλήθη ἐκβαλεῖν.

ἐπενέγκασ γὰρ αὐτῷ αἰτίαν ψευδῆ ὡσ Ἀφίδναζέ ποτε ἀφικόμενοσ ἐπὶ δραπέτην αὑτοῦ ζητῶν πατάξειε γυναῖκα καὶ ἐκ τῆσ πληγῆσ τελευτήσειεν ἡ ἄνθρωποσ, παρασκευασάμενοσ ἀνθρώπουσ δούλουσ καὶ κατασκευάσασ ὡσ Κυρηναῖοι εἰήσαν, προεῖπεν αὐτῷ ἐπὶ Παλλαδίῳ φόνου. καὶ ἔλεγεν τὴν δίκην Στέφανοσ οὑτοσί, διομοσάμενοσ ὡσ ἔκτεινεν Ἀπολλόδωροσ τὴν γυναῖκα αὐτοχειρίᾳ, ἐξώλειαν αὑτῷ καὶ γένει καὶ οἰκίᾳ ἐπαρασάμενοσ, ἃ οὔτ’ ἐγένετο οὔτ’ εἶδεν οὔτ’ ἤκουσεν οὐδενὸσ πώποτε ἀνθρώπων.

ἐξελεγχθεὶσ δ’ ἐπιορκῶν καὶ ψευδῆ αἰτίαν ἐπιφέρων, καὶ καταφανὴσ γενόμενοσ μεμισθωμένοσ ὑπὸ Κηφισοφῶντοσ καὶ Ἀπολλοφάνουσ ὥστ’ ἐξελάσαι Ἀπολλόδωρον ἢ ἀτιμῶσαι ἀργύριον εἰληφώσ, ὀλίγασ ψήφουσ μεταλαβὼν ἐκ πεντακοσίων, ἀπῆλθεν ἐπιωρκηκὼσ καὶ δόξασ πονηρὸσ εἶναι. σκοπεῖτε δὴ αὐτοί, ὦ ἄνδρεσ δικασταί, ἐκ τῶν εἰκότων λογιζόμενοι πρὸσ ὑμᾶσ αὐτούσ, τί ἂν ἐχρησάμην ἐμαυτῷ καὶ τῇ γυναικὶ καὶ τῇ ἀδελφῇ, εἴ τι Ἀπολλοδώρῳ συνέβη παθεῖν ὧν Στέφανοσ οὑτοσὶ ἐπεβούλευσεν αὐτῷ, ἢ ἐν τῷ προτέρῳ ἢ ἐν τῷ ὑστέρῳ ἀγῶνι;

ἢ ποίᾳ αἰσχύνῃ οὐκ ἂν καὶ συμφορᾷ περιπεπτωκὼσ ἦν; παρακαλούντων δή με ἁπάντων, ἰδίᾳ προσιόντων μοι, ἐπὶ τιμωρίαν τρέπεσθαι ὧν ἐπάθομεν ὑπ’ αὐτοῦ, καὶ ὀνειδιζόντων μοι ἀνανδρότατον ἀνθρώπων εἶναι, εἰ οὕτωσ οἰκείωσ ἔχων τὰ πρὸσ τούτουσ μὴ λήψομαι δίκην ὑπὲρ ἀδελφῆσ καὶ κηδεστοῦ καὶ ἀδελφιδῶν καὶ γυναικὸσ ἐμαυτοῦ, μηδὲ τὴν περιφανῶσ εἰσ τοὺσ θεοὺσ ἀσεβοῦσαν καὶ εἰσ τὴν πόλιν ὑβρίζουσαν καὶ τῶν νόμων καταφρονοῦσαν τῶν ὑμετέρων εἰσαγαγὼν εἰσ ὑμᾶσ καὶ ἐξελέγξασ τῷ λόγῳ ὡσ ἀδικεῖ, κυρίουσ καταστήσω ὅ τι ἂν βούλησθε χρῆσθαι αὐτῇ, ὥσπερ καὶ Στέφανοσ οὑτοσὶ ἐμὲ ἀφῃρεῖτο τοὺσ οἰκείουσ παρὰ τοὺσ νόμουσ καὶ τὰ ψηφίσματα τὰ ὑμέτερα, οὕτω καὶ ἐγὼ τοῦτον ἥκω ἐπιδείξων εἰσ ὑμᾶσ ξένῃ μὲν γυναικὶ συνοικοῦντα παρὰ τὸν νόμον, ἀλλοτρίουσ δὲ παῖδασ εἰσαγαγόντα εἴσ τε τοὺσ φράτερασ καὶ εἰσ τοὺσ δημότασ, ἐγγυῶντα δὲ τὰσ τῶν ἑταιρῶν θυγατέρασ ὡσ αὑτοῦ οὔσασ, ἠσεβηκότα δ’ εἰσ τοὺσ θεούσ, ἄκυρον δὲ ποιοῦντα τὸν δῆμον τῶν αὑτοῦ, ἄν τινα βούληται πολίτην ποιήσασθαι·

τίσ γὰρ ἂν ἔτι παρὰ τοῦ δήμου ζητήσειε λαβεῖν δωρεάν, μετὰ πολλῶν ἀναλωμάτων καὶ πραγματείασ πολίτησ μέλλων ἔσεσθαι, ἐξὸν παρὰ Στεφάνου ἀπ’ ἐλάττονοσ ἀναλώματοσ, εἴ γε τὸ αὐτὸ τοῦτο γενήσεται αὐτῷ;

ἃ μὲν οὖν ἀδικηθεὶσ ἐγὼ ὑπὸ Στεφάνου πρότεροσ ἐγραψάμην τὴν γραφὴν ταύτην, εἴρηκα πρὸσ ὑμᾶσ·

ὡσ δ’ ἐστὶν ξένη Νέαιρα αὑτηὶ καὶ συνοικεῖ Στεφάνῳ τουτῳὶ καὶ πολλὰ παρανενόμηκεν εἰσ τὴν πόλιν, ταῦτ’ ἤδη δεῖ μαθεῖν ὑμᾶσ. δέομαι οὖν ὑμῶν, ὦ ἄνδρεσ δικασταί, ἅπερ ἡγοῦμαι προσήκειν δεηθῆναι νέον τε ὄντα καὶ ἀπείρωσ ἔχοντα τοῦ λέγειν, συνήγορόν με κελεῦσαι καλέσαι τῷ ἀγῶνι τούτῳ Ἀπολλόδωρον. καὶ γὰρ πρεσβύτερόσ ἐστιν ἢ ἐγώ, καὶ ἐμπειροτέρωσ ἔχει τῶν νόμων, καὶ μεμέληκεν αὐτῷ περὶ τούτων ἁπάντων ἀκριβῶσ, καὶ ἠδίκηται ὑπὸ Στεφάνου τουτουί, ὥστε καὶ ἀνεπίφθονον αὐτῷ τιμωρεῖσθαι τὸν ὑπάρξαντα.

δεῖ δ’ ὑμᾶσ ἐξ αὐτῆσ τῆσ ἀληθείασ, τὴν ἀκρίβειαν ἀκούσαντασ τῆσ τε κατηγορίασ καὶ τῆσ ἀπολογίασ, οὕτωσ ἤδη τὴν ψῆφον φέρειν ὑπέρ τε τῶν θεῶν καὶ τῶν νόμων καὶ τοῦ δικαίου καὶ ὑμῶν αὐτῶν. Συνηγορία ἃ μὲν ἠδικημένοσ, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, ὑπὸ Στεφάνου ἀναβέβηκα κατηγορήσων Νεαίρασ ταυτησί, Θεόμνηστοσ εἴρηκεν πρὸσ ὑμᾶσ· ὡσ δ’ ἐστὶ ξένη Νέαιρα καὶ παρὰ τοὺσ νόμουσ συνοικεῖ Στεφάνῳ, τοῦτο ὑμῖν βούλομαι σαφῶσ ἐπιδεῖξαι.

πρῶτον μὲν οὖν τὸν νόμον ὑμῖν ἀναγνώσεται, καθ’ ὃν τήν τε γραφὴν ταυτηνὶ Θεόμνηστοσ ἐγράψατο καὶ ὁ ἀγὼν οὗτοσ εἰσέρχεται εἰσ ὑμᾶσ. Νόμοσ ἐὰν δὲ ξένοσ ἀστῇ συνοικῇ τέχνῃ ἢ μηχανῇ ᾑτινιοῦν, γραφέσθω πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ Ἀθηναίων ὁ βουλόμενοσ οἷσ ἔξεστιν. ἐὰν δὲ ἁλῷ, πεπράσθω καὶ αὐτὸσ καὶ ἡ οὐσία αὐτοῦ, καὶ τὸ τρίτον μέροσ ἔστω τοῦ ἑλόντοσ.

ἔστω δὲ καὶ ἐὰν ἡ ξένη τῷ ἀστῷ συνοικῇ κατὰ ταὐτά, καὶ ὁ συνοικῶν τῇ ξένῃ τῇ ἁλούσῃ ὀφειλέτω χιλίασ δραχμάσ. τοῦ μὲν νόμου τοίνυν ἀκηκόατε, ὦ ἄνδρεσ δικασταί, ὃσ οὐκ ἐᾷ τὴν ξένην τῷ ἀστῷ συνοικεῖν οὐδὲ τὴν ἀστὴν τῷ ξένῳ, οὐδὲ παιδοποιεῖσθαι, τέχνῃ οὐδὲ μηχανῇ οὐδεμιᾷ·

ἐὰν δέ τισ παρὰ ταῦτα ποιῇ, γραφὴν πεποίηκεν κατ’ αὐτῶν εἶναι πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ, κατά τε τοῦ ξένου καὶ τῆσ ξένησ, κἂν ἁλῷ, πεπρᾶσθαι κελεύει. ὡσ οὖν ἐστι ξένη Νέαιρα αὑτηί, τοῦθ’ ὑμῖν βούλομαι ἐξ ἀρχῆσ ἀκριβῶσ ἐπιδεῖξαι. ἑπτὰ γὰρ ταύτασ παιδίσκασ ἐκ μικρῶν παιδίων ἐκτήσατο Νικαρέτη, Χαρισίου μὲν οὖσα τοῦ Ἠλείου ἀπελευθέρα, Ἱππίου δὲ τοῦ μαγείρου τοῦ ἐκείνου γυνή, δεινὴ δὲ καὶ δυναμένη φύσιν μικρῶν παιδίων συνιδεῖν εὐπρεπῆ, καὶ ταῦτα ἐπισταμένη θρέψαι καὶ παιδεῦσαι ἐμπείρωσ, τέχνην ταύτην κατεσκευασμένη καὶ ἀπὸ τούτων τὸν βίον συνειλεγμένη.

προσειποῦσα δ’ αὐτὰσ ὀνόματι θυγατέρασ, ἵν’ ὡσ μεγίστουσ μισθοὺσ πράττοιτο τοὺσ βουλομένουσ πλησιάζειν αὐταῖσ ὡσ ἐλευθέραισ οὔσαισ, ἐπειδὴ τὴν ἡλικίαν ἐκαρπώσατο αὐτῶν ἑκάστησ, συλλήβδην καὶ τὰ σώματα ἀπέδοτο ἁπασῶν ἑπτὰ οὐσῶν, Ἄντειαν καὶ Στρατόλαν καὶ Ἀριστόκλειαν καὶ Μετάνειραν καὶ Φίλαν καὶ Ἰσθμιάδα καὶ Νέαιραν ταυτηνί.

ἣν μὲν οὖν ἕκαστοσ αὐτῶν ἐκτήσατο καὶ ὡσ ἠλευθερώθησαν ἀπὸ τῶν πριαμένων αὐτὰσ παρὰ τῆσ Νικαρέτησ, προϊόντοσ τοῦ λόγου, ἂν βούλησθε ἀκούειν καί μοι περιουσία ᾖ τοῦ ὕδατοσ, δηλώσω ὑμῖν·

ὡσ δὲ Νέαιρα αὑτηὶ Νικαρέτησ ἦν καὶ ἠργάζετο τῷ σώματι μισθαρνοῦσα τοῖσ βουλομένοισ αὐτῇ πλησιάζειν, τοῦθ’ ὑμῖν βούλομαι πάλιν ἐπανελθεῖν. Λυσίασ γὰρ ὁ σοφιστὴσ Μετανείρασ ὢν ἐραστήσ, ἐβουλήθη πρὸσ τοῖσ ἄλλοισ ἀναλώμασιν οἷσ ἀνήλισκεν εἰσ αὐτὴν καὶ μυῆσαι, ἡγούμενοσ τὰ μὲν ἄλλα ἀναλώματα τὴν κεκτημένην αὐτὴν λαμβάνειν, ἃ δ’ ἂν εἰσ τὴν ἑορτὴν καὶ τὰ μυστήρια ὑπὲρ αὐτῆσ ἀναλώσῃ, πρὸσ αὐτὴν τὴν ἄνθρωπον χάριν καταθήσεσθαι.

ἐδεήθη οὖν τῆσ Νικαρέτησ ἐλθεῖν εἰσ τὰ μυστήρια ἄγουσαν τὴν Μετάνειραν, ἵνα μυηθῇ, καὶ αὐτὸσ ὑπέσχετο μυήσειν. ἀφικομένασ δ’ αὐτὰσ ὁ Λυσίασ εἰσ μὲν τὴν αὑτοῦ οἰκίαν οὐκ εἰσάγει, αἰσχυνόμενοσ τήν τε γυναῖκα ἣν εἶχε, Βραχύλλου μὲν θυγατέρα, ἀδελφιδῆν δὲ αὑτοῦ, καὶ τὴν μητέρα τὴν αὑτοῦ πρεσβυτέραν τε οὖσαν καὶ ἐν τῷ αὐτῷ διαιτωμένην·

ὡσ Φιλόστρατον δὲ τὸν Κολωνῆθεν, ᾔθεον ἔτι ὄντα καὶ φίλον αὐτῷ, καθίστησιν ὁ Λυσίασ αὐτάσ, τήν τε Μετάνειραν καὶ τὴν Νικαρέτην. συνηκολούθει δὲ καὶ Νέαιρα αὑτηί, ἐργαζομένη μὲν ἤδη τῷ σώματι, νεωτέρα δὲ οὖσα διὰ τὸ μήπω τὴν ἡλικίαν αὐτῇ παρεῖναι. ὡσ οὖν ἀληθῆ λέγω, ὅτι Νικαρέτησ ἦν καὶ ἠκολούθει ἐκείνῃ καὶ ἐμισθάρνει τῷ βουλομένῳ ἀναλίσκειν, τούτων ὑμῖν αὐτὸν τὸν Φιλόστρατον μάρτυρα καλῶ.

Μαρτυρία Φιλόστρατοσ Διονυσίου Κολωνῆθεν μαρτυρεῖ εἰδέναι Νέαιραν Νικαρέτησ οὖσαν, ἧσπερ καὶ Μετάνειρα ἐγένετο, καὶ κατάγεσθαι παρ’ αὑτῷ, ὅτε εἰσ τὰ μυστήρια ἐπεδήμησαν ἐν Κορίνθῳ οἰκοῦσαι· καταστῆσαι δὲ αὐτὰσ ὡσ αὑτὸν Λυσίαν τὸν Κεφάλου, φίλον ὄντα ἑαυτῷ καὶ ἐπιτήδειον.

πάλιν τοίνυν, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, μετὰ ταῦτα Σῖμοσ ὁ Θετταλὸσ ἔχων Νέαιραν ταυτηνὶ ἀφικνεῖται δεῦρο εἰσ τὰ Παναθήναια τὰ μεγάλα.

συνηκολούθει δὲ καὶ ἡ Νικαρέτη αὐτῇ, κατήγοντο δὲ παρὰ Κτησίππῳ τῷ Γλαυκωνίδου τῷ Κυδαντίδῃ, καὶ συνέπινεν καὶ συνεδείπνει ἐναντίον πολλῶν Νέαιρα αὑτηὶ ὡσ ἂν ἑταίρα οὖσα. καὶ ὅτι ἀληθῆ λέγω, τούτων ὑμῖν τοὺσ μάρτυρασ καλῶ. καί μοι κάλει Εὐφίλητον Σίμωνοσ Αἰξωνέα καὶ Ἀριστόμαχον Κριτοδήμου Ἀλωπεκῆθεν.

Μάρτυρεσ Εὐφίλητοσ Σίμωνοσ Αἰξωνεύσ, Ἀριστόμαχοσ Κριτοδήμου Ἀλωπεκῆθεν, μαρτυροῦσιν εἰδέναι Σῖμον τὸν Θετταλὸν ἀφικόμενον Ἀθήναζε εἰσ τὰ Παναθήναια τὰ μεγάλα, καὶ μετ’ αὐτοῦ Νικαρέτην καὶ Νέαιραν τὴν νυνὶ ἀγωνιζομένην· καὶ κατάγεσθαι αὐτοὺσ παρὰ Κτησίππῳ τῷ Γλαυκωνίδου, καὶ συμπίνειν μετ’ αὐτῶν Νέαιραν ὡσ ἑταίραν οὖσαν καὶ ἄλλων πολλῶν παρόντων καὶ συμπινόντων παρὰ Κτησίππῳ.

μετὰ ταῦτα τοίνυν ἐν τῇ Κορίνθῳ αὐτῆσ ἐπιφανῶσ ἐργαζομένησ καὶ οὔσησ λαμπρᾶσ ἄλλοι τε ἐρασταὶ γίγνονται καὶ Ξενοκλείδησ ὁ ποιητὴσ καὶ Ἵππαρχοσ ὁ ὑποκριτήσ, καὶ εἶχον αὐτὴν μεμισθωμένοι.

καὶ ὅτι ἀληθῆ λέγω, τοῦ μὲν Ξενοκλείδου οὐκ ἂν δυναίμην ὑμῖν μαρτυρίαν παρασχέσθαι· οὐ γὰρ ἐῶσιν αὐτὸν οἱ νόμοι μαρτυρεῖν·

ὅτε γὰρ Λακεδαιμονίουσ ὑμεῖσ ἐσῴζετε πεισθέντεσ ὑπὸ Καλλιστράτου, τότε ἀντειπὼν ἐν τῷ δήμῳ τῇ βοηθείᾳ, ἐωνημένοσ τὴν πεντηκοστὴν τοῦ σίτου ἐν εἰρήνῃ καὶ δέον αὐτὸν καταβάλλειν τὰσ καταβολὰσ εἰσ τὸ βουλευτήριον κατὰ πρυτανείαν, καὶ οὔσησ αὐτῷ ἀτελείασ ἐκ τῶν νόμων οὐκ ἐξελθὼν ἐκείνην τὴν στρατείαν, γραφεὶσ ὑπὸ Στεφάνου τουτουὶ ἀστρατείασ καὶ διαβληθεὶσ τῷ λόγῳ ἐν τῷ δικαστηρίῳ ἑάλω καὶ ἠτιμώθη. καίτοι πῶσ οὐκ οἰέσθε δεινὸν εἶναι, εἰ τοὺσ μὲν φύσει πολίτασ καὶ γνησίωσ μετέχοντασ τῆσ πόλεωσ ἀπεστέρηκε τῆσ παρρησίασ Στέφανοσ οὑτοσί, τοὺσ δὲ μηδὲν προσήκοντασ βιάζεται Ἀθηναίουσ εἶναι παρὰ πάντασ τοὺσ νόμουσ;

τὸν δ’ Ἵππαρχον αὐτὸν ὑμῖν καλῶ, καὶ ἀναγκάσω μαρτυρεῖν ἢ ἐξόμνυσθαι κατὰ τὸν νόμον, ἢ κλητεύσω αὐτόν. καί μοι κάλει Ἵππαρχον. Ἵππαρχοσ Ἀθμονεὺσ μαρτυρεῖ Ξενοκλείδην καὶ αὑτὸν μισθώσασθαι Νέαιραν ἐν Κορίνθῳ τὴν νῦν ἀγωνιζομένην, ὡσ ἑταίραν οὖσαν τῶν μισθαρνουσῶν, καὶ συμπίνειν ἐν Κορίνθῳ Νέαιραν μεθ’ αὑτοῦ καὶ Ξενοκλείδου τοῦ ποιητοῦ.

μετὰ ταῦτα τοίνυν αὐτῆσ γίγνονται ἐρασταὶ δύο, Τιμανορίδασ τε ὁ Κορίνθιοσ καὶ Εὐκράτησ ὁ Λευκάδιοσ, οἳ ἐπειδήπερ πολυτελὴσ ἦν ἡ Νικαρέτη τοῖσ ἐπιτάγμασιν, ἀξιοῦσα τὰ καθ’ ἡμέραν ἀναλώματα ἅπαντα τῇ οἰκίᾳ παρ’ αὐτῶν λαμβάνειν, κατατιθέασιν αὐτῆσ τιμὴν τριάκοντα μνᾶσ τοῦ σώματοσ τῇ Νικαρέτῃ, καὶ ὠνοῦνται αὐτὴν παρ’ αὐτῆσ νόμῳ πόλεωσ καθάπαξ αὑτῶν δούλην εἶναι.

καὶ εἶχον καὶ ἐχρῶντο ὅσον ἐβούλοντο αὐτῇ χρόνον. μέλλοντεσ δὲ γαμεῖν, προαγορεύουσιν αὐτῇ, ὅτι οὐ βούλονται αὐτὴν σφῶν αὐτῶν ἑταίραν γεγενημένην ὁρᾶν ἐν Κορίνθῳ ἐργαζομένην οὐδ’ ὑπὸ πορνοβοσκῷ οὖσαν, ἀλλ’ ἡδέωσ ἂν αὑτοῖσ εἰή ἔλαττόν τε τἀργύριον κομίσασθαι παρ’ αὐτῆσ ἢ κατέθεσαν, καὶ αὐτὴν ταύτην ὁρᾶν τι ἀγαθὸν ἔχουσαν.

ἀφιέναι οὖν αὐτῇ ἔφασαν εἰσ ἐλευθερίαν χιλίασ δραχμάσ, πεντακοσίασ ἑκάτεροσ· τὰσ δ’ εἴκοσι μνᾶσ ἐκέλευον αὐτὴν ἐξευροῦσαν αὑτοῖσ ἀποδοῦναι. ἀκούσασα δ’ αὕτη τοὺσ λόγουσ τούτουσ τοῦ τε Εὐκράτουσ καὶ Τιμανορίδου, μεταπέμπεται εἰσ τὴν Κόρινθον ἄλλουσ τε τῶν ἐραστῶν τῶν γεγενημένων αὐτῇ καὶ Φρυνίωνα τὸν Παιανιέα, Δήμωνοσ μὲν ὄντα υἱόν, Δημοχάρουσ δὲ ἀδελφόν, ἀσελγῶσ δὲ καὶ πολυτελῶσ διάγοντα τὸν βίον, ὡσ ὑμῶν οἱ πρεσβύτεροι μνημονεύουσιν. ἀφικομένου δ’ ὡσ αὐτὴν τοῦ Φρυνίωνοσ, λέγει πρὸσ αὐτὸν τοὺσ λόγουσ οὓσ εἶπον πρὸσ αὐτὴν ὅ τε Εὐκράτησ καὶ Τιμανορίδασ, καὶ δίδωσιν αὐτῷ τὸ ἀργύριον ὃ παρὰ τῶν ἄλλων ἐραστῶν ἐδασμολόγησεν ἔρανον εἰσ τὴν ἐλευθερίαν συλλέγουσα, καὶ εἴ τι ἄρα αὐτὴ περιεποιήσατο, καὶ δεῖται αὐτοῦ προσθέντα τὸ ἐπίλοιπον, οὗ προσέδει εἰσ τὰσ εἴκοσι μνᾶσ, καταθεῖναι αὑτῆσ τῷ τε Εὐκράτει καὶ τῷ Τιμανορίδᾳ ὥστε ἐλευθέραν εἶναι.

ἅσμενοσ δ’ ἀκούσασ ἐκεῖνοσ τοὺσ λόγουσ τούτουσ αὐτῆσ, καὶ λαβὼν τἀργύριον ὃ παρὰ τῶν ἐραστῶν τῶν ἄλλων εἰσηνέχθη αὐτῇ, καὶ προσθεὶσ τὸ ἐπίλοιπον αὐτόσ, κατατίθησιν αὐτῆσ τὰσ εἴκοσι μνᾶσ τῷ Εὐκράτει καὶ τῷ Τιμανορίδᾳ ἐπ’ ἐλευθερίᾳ καὶ ἐφ’ ᾧ ἐν Κορίνθῳ μὴ ἐργάζεσθαι.

καὶ ὅτι ταῦτ’ ἀληθῆ λέγω, τούτων ὑμῖν τὸν παραγενόμενον μάρτυρα καλῶ. καί μοι κάλει Φίλαγρον Μελιτέα. Φίλαγροσ Μελιτεὺσ μαρτυρεῖ παρεῖναι ἐν Κορίνθῳ, ὅτε Φρυνίων ὁ Δημοχάρουσ ἀδελφὸσ κατετίθει εἴκοσι μνᾶσ Νεαίρασ τῆσ νῦν ἀγωνιζομένησ Τιμανορίδᾳ τῷ Κορινθίῳ καὶ Εὐκράτει τῷ Λευκαδίῳ, καὶ καταθεὶσ τὸ ἀργύριον ᾤχετο ἀπάγων Ἀθήναζε Νέαιραν.

ἀφικόμενοσ τοίνυν δεῦρο ἔχων αὐτὴν ἀσελγῶσ καὶ προπετῶσ ἐχρῆτο αὐτῇ, καὶ ἐπὶ τὰ δεῖπνα ἔχων αὐτὴν πανταχοῖ ἐπορεύετο ὅπου πίνοι, ἐκώμαζέ τ’ ἀεὶ μετ’ αὐτοῦ, συνῆν τ’ ἐμφανῶσ ὁπότε βουληθείη πανταχοῦ, φιλοτιμίαν τὴν ἐξουσίαν πρὸσ τοὺσ ὁρῶντασ ποιούμενοσ.

καὶ ὡσ ἄλλουσ τε πολλοὺσ ἐπὶ κῶμον ἔχων ἦλθεν αὐτὴν καὶ ὡσ Χαβρίαν τὸν Αἰξωνέα, ὅτε ἐνίκα ἐπὶ Σωκρατίδου ἄρχοντοσ τὰ Πύθια τῷ τεθρίππῳ ὃ ἐπρίατο παρὰ τῶν παίδων τῶν Μίτυοσ τοῦ Ἀργείου, καὶ ἥκων ἐκ Δελφῶν εἱστία τὰ ἐπινίκια ἐπὶ Κωλιάδι. καὶ ἐκεῖ ἄλλοι τε πολλοὶ συνεγίγνοντο αὐτῇ μεθυούσῃ καθεύδοντοσ τοῦ Φρυνίωνοσ, καὶ οἱ διάκονοι οἱ Χαβρίου τράπεζαν παραθέμενοι. καὶ ὅτι ταῦτ’ ἀληθῆ λέγω, τοὺσ ὁρῶντασ ὑμῖν καὶ παρόντασ μάρτυρασ παρέξομαι.

καί μοι κάλει Χιωνίδην Ξυπεταιόνα καὶ Εὐθετίωνα Κυδαθηναιᾶ. Χιωνίδησ Ξυπεταιών, Εὐθετίων Κυδαθηναιεὺσ μαρτυροῦσι κληθῆναι ὑπὸ Χαβρίου ἐπὶ δεῖπνον, ὅτε τὰ ἐπινίκια εἱστία Χαβρίασ τῆσ νίκησ τοῦ ἁρ́ματοσ, καὶ ἑστιᾶσθαι ἐπὶ Κωλιάδι, καὶ εἰδέναι Φρυνίωνα παρόντα ἐν τῷ δείπνῳ τούτῳ ἔχοντα Νέαιραν τὴν νυνὶ ἀγωνιζομένην, καὶ καθεύδειν σφᾶσ αὐτοὺσ καὶ Φρυνίωνα καὶ Νέαιραν, καὶ αἰσθάνεσθαι αὐτοὶ ἀνισταμένουσ τῆσ νυκτὸσ πρὸσ Νέαιραν ἄλλουσ τε καὶ τῶν διακόνων τινάσ, οἳ ἦσαν Χαβρίου οἰκέται.

ἐπειδὴ τοίνυν ἀσελγῶσ προὐπηλακίζετο ὑπὸ τοῦ Φρυνίωνοσ καὶ οὐχ ὡσ ᾤετο ἠγαπᾶτο, οὐδ’ ὑπηρέτει αὐτῇ ἃ ἐβούλετο, συσκευασαμένη αὐτοῦ τὰ ἐκ τῆσ οἰκίασ καὶ ὅσα ἦν αὐτῇ ὑπ’ ἐκείνου περὶ τὸ σῶμα κατεσκευασμένα ἱμάτια καὶ χρυσία, καὶ θεραπαίνασ δύο, Θρᾷτταν καὶ Κοκκαλίνην, ἀποδιδράσκει εἰσ Μέγαρα.

ἦν δὲ ὁ χρόνοσ οὗτοσ ᾧ Ἀστεῖοσ μὲν ἦν ἄρχων Ἀθήνησιν, ὁ καιρὸσ δ’ ἐν ᾧ ἐπολεμεῖθ’ ὑμεῖσ πρὸσ Λακεδαιμονίουσ τὸν ὕστερον πόλεμον. διατρίψασα δ’ ἐν τοῖσ Μεγάροισ δύ’ ἔτη, τόν τ’ ἐπ’ Ἀστείου ἄρχοντοσ καὶ Ἀλκισθένουσ ἐνιαυτόν, ὡσ αὐτῇ ἡ ἀπὸ τοῦ σώματοσ ἐργασία οὐχ ἱκανὴν εὐπορίαν παρεῖχεν ὥστε διοικεῖν τὴν οἰκίαν, πολυτελὴσ δ’ ἦν, οἱ Μεγαρεῖσ δ’ ἀνελεύθεροι καὶ μικρολόγοι, ξένων δὲ οὐ πάνυ ἐπιδημία ἦν αὐτόθι διὰ τὸ πόλεμον εἶναι καὶ τοὺσ <μὲν> Μεγαρέασ λακωνίζειν, τῆσ δὲ θαλάττησ ὑμᾶσ ἄρχειν·

ὡσ οὖν γίγνεται ἡ εἰρήνη ἡ ἐπὶ Φρασικλείδου ἄρχοντοσ καὶ ἡ μάχη ἡ ἐν Λεύκτροισ Θηβαίων καὶ Λακεδαιμονίων, τότε ἐπιδημήσαντα Στέφανον τουτονὶ εἰσ τὰ Μέγαρα καὶ καταγόμενον ὡσ αὐτὴν ἑταίραν οὖσαν καὶ πλησιάσαντα αὐτῇ, διηγησαμένη πάντα τὰ πεπραγμένα καὶ τὴν ὕβριν τοῦ Φρυνίωνοσ, καὶ ἐπιδοῦσα ἃ ἐξῆλθεν ἔχουσα παρ’ αὐτοῦ, ἐπιθυμοῦσα μὲν τῆσ ἐνθάδε οἰκήσεωσ, φοβουμένη δὲ τὸν Φρυνίωνα διὰ τὸ ἠδικηκέναι μὲν αὐτή, ἐκεῖνον δὲ ὀργίλωσ ἔχειν αὐτῇ, σοβαρὸν δὲ καὶ ὀλίγωρον εἰδυῖα αὐτοῦ τὸν τρόπον ὄντα, προί̈σταται Στέφανον τουτονὶ αὑτῆσ.

ἐπάρασ δὲ αὐτὴν οὗτοσ ἐν τοῖσ Μεγάροισ τῷ λόγῳ καὶ φυσήσασ, ὡσ κλαύσοιτο ὁ Φρυνίων εἰ ἅψοιτο αὐτῆσ, αὐτὸσ δὲ γυναῖκα αὐτὴν ἕξων, τούσ τε παῖδασ τοὺσ ὄντασ αὐτῇ τότε εἰσάξων εἰσ τοὺσ φράτερασ ὡσ αὑτοῦ ὄντασ καὶ πολίτασ ποιήσων, ἀδικήσει δὲ οὐδεὶσ ἀνθρώπων, ἀφικνεῖται αὐτὴν ἔχων δεῦρο ἐκ τῶν Μεγάρων, καὶ παιδία μετ’ αὐτῆσ τρία, Πρόξενον καὶ Ἀρίστωνα καὶ θυγατέρα, ἣν νυνὶ Φανὼ καλοῦσιν·

καὶ εἰσάγει αὐτὴν καὶ τὰ παιδία εἰσ τὸ οἰκίδιον ὃ ἦν αὐτῷ παρὰ τὸν ψιθυριστὴν Ἑρμῆν, μεταξὺ τῆσ Δωροθέου τοῦ Ἐλευσινίου οἰκίασ καὶ τῆσ Κλεινομάχου, ἣν νυνὶ Σπίνθαροσ παρ’ αὐτοῦ ἐώνηται ἑπτὰ μνῶν.

ὥστε ἡ μὲν ὑπάρχουσα Στεφάνῳ οὐσία αὕτη ἦν καὶ ἄλλο οὐδέν· δυοῖν δ’ ἕνεκα ἦλθεν ἔχων αὐτήν, ὡσ ἐξ ἀτελείασ τε ἕξων καλὴν ἑταίραν, καὶ τὰ ἐπιτήδεια ταύτην ἐργασομένην καὶ θρέψουσαν τὴν οἰκίαν· οὐ γὰρ ἦν αὐτῷ ἄλλη πρόσοδοσ, ὅ τι μὴ συκοφαντήσασ τι λάβοι. πυθόμενοσ δὲ ὁ Φρυνίων ἐπιδημοῦσαν αὐτὴν καὶ οὖσαν παρὰ τούτῳ, παραλαβὼν νεανίσκουσ μεθ’ ἑαυτοῦ καὶ ἐλθὼν ἐπὶ τὴν οἰκίαν τὴν τοῦ Στεφάνου ἦγεν αὐτήν.

ἀφαιρουμένου δὲ τοῦ Στεφάνου κατὰ τὸν νόμον εἰσ ἐλευθερίαν, κατηγγύησεν αὐτὴν πρὸσ τῷ πολεμάρχῳ. καὶ ὡσ ἀληθῆ λέγω, τούτων αὐτὸν μάρτυρα ὑμῖν τὸν τότε πολέμαρχον παρέξομαι. καί μοι κάλει Αἰήτην Κειριάδην. Αἰήτησ Κειριάδησ μαρτυρεῖ πολεμαρχοῦντοσ αὑτοῦ κατεγγυηθῆναι Νέαιραν τὴν νυνὶ ἀγωνιζομένην ὑπὸ Φρυνίωνοσ τοῦ Δημοχάρουσ ἀδελφοῦ, καὶ ἐγγυητὰσ γενέσθαι Νεαίρασ Στέφανον Ἐροιάδην, Γλαυκέτην Κηφισιέα, Ἀριστοκράτην Φαληρέα.

διεγγυηθεῖσα δ’ ὑπὸ Στεφάνου καὶ οὖσα παρὰ τούτῳ τὴν μὲν αὐτὴν ἐργασίαν οὐδὲν ἧττον ἢ πρότερον ἠργάζετο, τοὺσ δὲ μισθοὺσ μείζουσ ἐπράττετο τοὺσ βουλομένουσ αὐτῇ πλησιάζειν, ὡσ ἐπὶ προσχήματοσ ἤδη τινὸσ οὖσα καὶ ἀνδρὶ συνοικοῦσα.

συνεσυκοφάντει δὲ καὶ οὗτοσ, εἴ τινα ξένον ἀγνῶτα πλούσιον λάβοι ἐραστὴν αὐτῆσ, ὡσ μοιχὸν ἐπ’ αὐτῇ ἔνδον ἀποκλείων καὶ ἀργύριον πραττόμενοσ πολύ, εἰκότωσ· οὐσία μὲν γὰρ οὐχ ὑπῆρχεν Στεφάνῳ οὐδὲ Νεαίρᾳ, ὥστε τὰ καθ’ ἡμέραν ἀναλώματα δύνασθαι ὑποφέρειν, ἡ δὲ διοίκησισ συχνή, ὁπότ’ ἔδει τοῦτόν τε καὶ αὑτὴν τρέφειν καὶ παιδάρια τρία, ἃ ἦλθεν ἔχουσα ὡσ αὐτόν, καὶ θεραπαίνασ δύο καὶ οἰκέτην διάκονον, ἄλλωσ τε καὶ μεμαθηκυῖα μὴ κακῶσ ἔχειν τὰ ἐπιτήδεια ἑτέρων ἀναλισκόντων αὐτῇ τὸ πρότερον.

οὔτε γὰρ ἀπὸ τῆσ πολιτείασ προσῄει Στεφάνῳ τουτῳὶ ἄξιον λόγου·

οὐ γάρ πω ἦν ῥήτωρ, ἀλλ’ ἔτι συκοφάντησ τῶν παραβοώντων παρὰ τὸ βῆμα καὶ γραφομένων μισθοῦ καὶ φαινόντων καὶ ἐπιγραφομένων ταῖσ ἀλλοτρίαισ γνώμαισ, ἑώσ ὑπέπεσε Καλλιστράτῳ τῷ Ἀφιδναίῳ· ἵν’ εἰδῆτε ὅτι καὶ αὐτὸσ οὗτοσ ἄξιόσ ἐστιν οὐκ ἐλάττω δοῦναι δίκην ἢ καὶ Νέαιρα αὑτηί, ἀλλὰ καὶ πολλῷ μείζω καὶ μᾶλλον, ὅσῳ Ἀθηναῖοσ φάσκων εἶναι οὕτω πολὺ τῶν νόμων καταπεφρόνηκεν καὶ ὑμῶν καὶ τῶν θεῶν, ὥστ’ οὐδ’ ὑπὲρ τῶν ἡμαρτημένων αὑτῷ αἰσχυνόμενοσ τολμᾷ ἡσυχίαν ἄγειν, ἀλλὰ συκοφαντῶν ἄλλουσ τε καὶ ἐμέ, τουτονὶ πεποίηκεν αὐτὸν καὶ ταύτην εἰσ τηλικοῦ‐ τον ἀγῶνα καταστῆσαι, ὥστ’ ἐξετασθῆναι μὲν ταύτην ἥτισ ἐστίν, ἐξελεγχθῆναι δὲ τὴν αὐτοῦ πονηρίαν.

Λαχόντοσ τοίνυν αὐτῷ τοῦ Φρυνίωνοσ δίκην, ὅτι αὐτοῦ ἀφείλετο Νέαιραν ταυτηνὶ εἰσ ἐλευθερίαν, καὶ ὅτι, ἃ ἐξῆλθεν ἔχουσα παρ’ αὐτοῦ αὕτη, ὑπεδέξατο, συνῆγον αὐτοὺσ οἱ ἐπιτήδειοι καὶ ἔπεισαν δίαιταν ἐπιτρέψαι αὑτοῖσ.

καὶ ὑπὲρ μὲν τοῦ Φρυνίωνοσ διαιτητὴσ ἐκαθέζετο Σάτυροσ Ἀλωπεκῆθεν ὁ Λακεδαιμονίου ἀδελφόσ, ὑπὲρ δὲ Στεφάνου τουτουὶ Σαυρίασ Λαμπτρεύσ· κοινὸν δὲ αὑτοῖσ προσαιροῦνται Διογείτονα Ἀχαρνέα. συνελθόντεσ δ’ οὗτοι ἐν τῷ ἱερῷ, ἀκούσαντεσ ἀμφοτέρων καὶ αὐτῆσ τῆσ ἀνθρώπου τὰ πεπραγμένα, γνώμην ἀπεφήναντο, καὶ οὗτοι ἐνέμειναν αὐτῇ, τὴν μὲν ἄνθρωπον ἐλευθέραν εἶναι καὶ αὐτὴν αὑτῆσ κυρίαν, ἃ δ’ ἐξῆλθεν ἔχουσα Νέαιρα παρὰ Φρυνίωνοσ χωρὶσ ἱματίων καὶ χρυσίων καὶ θεραπαινῶν, ἃ αὐτῇ τῇ ἀνθρώπῳ ἠγοράσθη, ἀποδοῦναι Φρυνίωνι πάντα·

συνεῖναι δ’ ἑκατέρῳ ἡμέραν παρ’ ἡμέραν· ἐὰν δὲ καὶ ἄλλωσ πωσ ἀλλήλουσ πείθωσι, ταῦτα κύρια εἶναι· τὰ δ’ ἐπιτήδεια τῇ ἀνθρώπῳ τὸν ἔχοντα ἀεὶ παρέχειν, καὶ ἐκ τοῦ λοιποῦ χρόνου φίλουσ εἶναι ἀλλήλοισ καὶ μὴ μνησικακεῖν. ἡ μὲν οὖν γνωσθεῖσα διαλλαγὴ ὑπὸ τῶν διαιτητῶν Φρυνίωνι καὶ Στεφάνῳ περὶ Νεαίρασ ταυτησὶ αὕτη ἐστίν.

ὅτι δ’ ἀληθῆ λέγω ταῦτα, τούτων ὑμῖν τὴν μαρτυρίαν ἀναγνώσεται. κάλει μοι Σάτυρον Ἀλωπεκῆθεν, Σαυρίαν Λαμπτρέα, Διογείτονα Ἀχαρνέα. Μαρτυρία Σάτυροσ Ἀλωπεκῆθεν, Σαυρίασ Λαμπτρεύσ, Διογείτων Ἀχαρνεὺσ μαρτυροῦσι διαλλάξαι διαιτηταὶ γενόμενοι περὶ Νεαίρασ τῆσ νυνὶ ἀγωνιζομένησ Στέφανον καὶ Φρυνίωνα· τὰσ δὲ διαλλαγὰσ εἶναι, καθ’ ἃσ διήλλαξαν, οἱάσ παρέχεται Ἀπολλόδωροσ.

κατὰ τάδε διήλλαξαν Φρυνίωνα καὶ Στέφανον, χρῆσθαι ἑκάτερον Νεαίρᾳ τὰσ ἴσασ ἡμέρασ τοῦ μηνὸσ παρ’ ἑαυτοῖσ ἔχοντασ, ἂν μή τι ἄλλο αὐτοὶ αὑτοῖσ συγχωρήσωσιν.

ὡσ δ’ ἀπηλλαγμένοι ἦσαν, οἱ παρόντεσ ἑκατέρῳ ἐπὶ τῇ διαίτῃ καὶ τοῖσ πράγμασιν, οἱο͂ν οἶμαι φιλεῖ γίγνεσθαι ἑκάστοτε, ἄλλωσ τε καὶ περὶ ἑταίρασ οὔσησ αὐτοῖσ τῆσ διαφορᾶσ, ἐπὶ δεῖπνον ᾖσαν ὡσ ἑκάτερον αὐτῶν, ὁπότε καὶ Νέαιραν ἔχοιεν, καὶ αὑτηὶ συνεδείπνει καὶ συνέπινεν ὡσ ἑταίρα οὖσα.

καὶ ὅτι ταῦτ’ ἀληθῆ λέγω, κάλει μοι μάρτυρασ τοὺσ συνόντασ αὐτοῖσ, Εὔβουλον Προβαλίσιον, Διοπείθην Μελιτέα, Κτήσωνα ἐκ Κεραμέων. Εὔβουλοσ Προβαλίσιοσ, Διοπείθησ Μελιτεύσ, Κτήσων ἐκ Κεραμέων μαρτυροῦσιν, ἐπειδὴ αἱ διαλλαγαὶ ἐγένοντο αἱ περὶ Νεαίρασ Φρυνίωνι καὶ Στεφάνῳ, πολλάκισ συνδειπνῆσαι αὐτοῖσ καὶ συμπίνειν μετὰ Νεαίρασ τῆσ νυνὶ ἀγωνιζομένησ, καὶ ὁπότε παρὰ Στεφάνῳ εἰή Νέαιρα καὶ ὁπότε παρὰ Φρυνίωνι.

ὅτι μὲν τοίνυν ἐξ ἀρχῆσ δούλη ἦν καὶ ἐπράθη δὶσ καὶ ἠργάζετο τῷ σώματι ὡσ ἑταίρα οὖσα, καὶ ἀπέδρα τὸν Φρυνίωνα εἰσ Μέγαρα, καὶ ἥκουσα κατηγγυήθη ὡσ ξένη οὖσα πρὸσ τῷ πολεμάρχῳ, τῷ τε λόγῳ ἀποφαίνω ὑμῖν καὶ μεμαρτύρηται.

βούλομαι δ’ ὑμῖν καὶ αὐτὸν Στέφανον τουτονὶ ἐπιδεῖξαι καταμεμαρτυρηκότ’ αὐτῆσ ὡσ ἔστι ξένη. τὴν γὰρ θυγατέρα τὴν ταυτησὶ Νεαίρασ, ἣν ἦλθεν ἔχουσα ὡσ τουτονὶ παιδάριον μικρόν, ἣν τότε μὲν Στρυβήλην ἐκάλουν, νυνὶ δὲ Φανώ, ἐκδίδωσι Στέφανοσ οὑτοσὶ ὡσ οὖσαν αὑτοῦ θυγατέρα ἀνδρὶ Ἀθηναίῳ Φράστορι Αἰγιλιεῖ, καὶ προῖκα ἐπ’ αὐτῇ δίδωσι τριάκοντα μνᾶσ.

ὡσ δ’ ἦλθεν ὡσ τὸν Φράστορα, ἄνδρα ἐργάτην καὶ ἀκριβῶσ τὸν βίον συνειλεγμένον, οὐκ ἠπίστατο τοῖσ τοῦ Φράστοροσ τρόποισ ἀρέσκειν, ἀλλ’ ἐζήτει τὰ τῆσ μητρὸσ ἔθη καὶ τὴν παρ’ αὐτῇ ἀκολασίαν, ἐν τοιαύτῃ οἶμαι ἐξουσίᾳ τεθραμμένη. ὁρῶν δὲ Φράστωρ αὐτὴν οὔτε κοσμίαν οὖσαν οὔτ’ ἐθέλουσαν αὑτοῦ ἀκροᾶσθαι, ἅμα δὲ καὶ πεπυσμένοσ σαφῶσ ἤδη ὅτι Στεφάνου μὲν οὐκ εἰή θυγάτηρ, Νεαίρασ δέ, τὸ δὲ πρῶτον ἐξηπατήθη, ὅτ’ ἠγγυᾶτο ὡσ Στεφάνου θυγατέρα λαμβάνων καὶ οὐ Νεαίρασ, ἀλλὰ τούτῳ ἐξ ἀστῆσ αὐτὴν γυναικὸσ οὖσαν πρότερον πρὶν ταύτῃ συνοικῆσαι, ὀργισθεὶσ δ’ ἐπὶ τούτοισ ἅπασιν, καὶ ὑβρίσθαι ἡγούμενοσ καὶ ἐξηπατῆσθαι, ἐκβάλλει τὴν ἄνθρωπον ὡσ ἐνιαυτὸν συνοικήσασ αὐτῇ, κυοῦσαν, καὶ τὴν προῖκα οὐκ ἀποδίδωσιν.

λαχόντοσ δὲ τοῦ Στεφάνου αὐτῷ δίκην σίτου εἰσ Ωἰδεῖον κατὰ τὸν νόμον ὃσ κελεύει, ἐὰν ἀποπέμπῃ τὴν γυναῖκα, ἀποδιδόναι τὴν προῖκα, ἐὰν δὲ μή, ἐπ’ ἐννέ’ ὀβολοῖσ τοκοφορεῖν, καὶ σίτου εἰσ Ωἰδεῖον εἶναι δικάσασθαι ὑπὲρ τῆσ γυναικὸσ τῷ κυρίῳ, γράφεται ὁ Φράστωρ Στέφανον τουτονὶ γραφὴν πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ, Ἀθηναίῳ ὄντι ξένησ θυγατέρα αὐτῷ ἐγγυῆσαι ὡσ αὑτῷ προσήκουσαν, κατὰ τὸν νόμον τουτονί.

καί μοι ἀνάγνωθι αὐτόν. Νόμοσ ἐὰν δέ τισ ἐκδῷ ξένην γυναῖκα ἀνδρὶ Ἀθηναίῳ ὡσ ἑαυτῷ προσήκουσαν, ἄτιμοσ ἔστω, καὶ ἡ οὐσία αὐτοῦ δημοσία ἔστω, καὶ τοῦ ἑλόντοσ τὸ τρίτον μέροσ. γραφέσθων δὲ πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ οἷσ ἔξεστιν, καθάπερ τῆσ ξενίασ.

τὸν μὲν τοίνυν νόμον ἀνέγνω ὑμῖν, καθ’ ὃν ἐγράφη Στέφανοσ οὑτοσὶ ὑπὸ τοῦ Φράστοροσ πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ.

γνοὺσ δ’ ὅτι κινδυνεύσει ἐξελεγχθεὶσ ξένησ θυγατέρα ἠγγυηκέναι καὶ ταῖσ ἐσχάταισ ζημίαισ περιπεσεῖν, διαλλάττεται πρὸσ τὸν Φράστορα καὶ ἀφίσταται τῆσ προικόσ, καὶ τὴν δίκην τοῦ σίτου ἀνείλετο, καὶ ὁ Φράστωρ τὴν γραφὴν παρὰ τῶν θεσμοθετῶν. καὶ ὡσ ἀληθῆ λέγω, τούτων ὑμῖν μάρτυρα αὐτὸν τὸν Φράστορα καλῶ, καὶ ἀναγκάσω μαρτυρεῖν κατὰ τὸν νόμον. κάλει μοι Φράστορα Αἰγιλιέα.

Φράστωρ Αἰγιλιεὺσ μαρτυρεῖ, ἐπειδὴ ᾔσθετο Νεαίρασ θυγατέρα ἐγγυήσαντα αὑτῷ Στέφανον ὡσ ἑαυτοῦ οὖσαν θυγατέρα, γράψασθαι αὐτὸν γραφὴν πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ κατὰ τὸν νόμον, καὶ τὴν ἄνθρωπον ἐκβαλεῖν ἐκ τῆσ ἑαυτοῦ οἰκίασ καὶ οὐκέτι συνοικεῖν αὐτῇ, καὶ λαχόντοσ αὑτῷ Στεφάνου εἰσ Ωἰδεῖον σίτου διαλύσασθαι πρὸσ αὑτὸν Στέφανον, ὥστε τὴν γραφὴν ἀναιρεθῆναι παρὰ τῶν θεσμοθετῶν καὶ τὴν δίκην τοῦ σίτου ἣν ἔλαχεν ἐμοὶ Στέφανοσ.

φέρε δὴ ὑμῖν καὶ ἑτέραν μαρτυρίαν παράσχωμαι τοῦ τε Φράστοροσ καὶ τῶν φρατέρων αὐτοῦ καὶ γεννητῶν, ὡσ ἔστι ξένη Νέαιρα αὑτηί.

οὐ πολλῷ χρόνῳ γὰρ ὕστερον ἢ ἐξέπεμψεν ὁ Φράστωρ τὴν τῆσ Νεαίρασ θυγατέρα, ἠσθένησε καὶ πάνυ πονηρῶσ διετέθη καὶ εἰσ πᾶσαν ἀπορίαν κατέστη. διαφορᾶσ δ’ οὔσησ αὐτῷ παλαιᾶσ πρὸσ τοὺσ οἰκείουσ τοὺσ αὑτοῦ καὶ ὀργῆσ καὶ μίσουσ, πρὸσ δὲ καὶ ἄπαισ ὤν, ψυχαγωγούμενοσ ἐν τῇ ἀσθενείᾳ τῇ θεραπείᾳ <τῇ> ὑπό τε τῆσ Νεαίρασ καὶ τῆσ θυγατρὸσ αὐτῆσ ἐβάδιζον γὰρ πρὸσ αὐτόν, ὡσ ἠσθένει καὶ ἔρημοσ ἦν τοῦ θεραπεύσοντοσ τὸ νόσημα, τὰ πρόσφορα τῇ νόσῳ φέρουσαι καὶ ἐπισκοπούμεναι· ἴστε δήπου καὶ αὐτοὶ ὅσου ἀξία ἐστὶν γυνὴ ἐν ταῖσ νόσοισ, παροῦσα κάμνοντι ἀνθρώπῳ ἐπείσθη δὴ τὸ παιδίον, ὃ ἔτεκεν ἡ θυγάτηρ ἡ Νεαίρασ ταυτησὶ ὅτ’ ἐξεπέμφθη ὑπὸ τοῦ Φράστοροσ κυοῦσα, πυθομένου ὅτι οὐ Στεφάνου εἰή θυγάτηρ ἀλλὰ Νεαίρασ, καὶ ὀργισθέντοσ ἐπὶ τῇ ἀπάτῃ, πάλιν λαβεῖν καὶ ποιήσασθαι υἱὸν αὑτοῦ, λογισμὸν ἀνθρώπινον καὶ εἰκότα λογιζόμενοσ, ὅτι πονηρῶσ μὲν ἔχοι καὶ οὐ πολλὴ ἐλπὶσ εἰή αὐτὸν περιγενήσεσθαι, τοῦ δὲ μὴ λαβεῖν τοὺσ συγγενεῖσ τὰ αὑτοῦ μηδ’ ἄπαισ τετελευτηκέναι ἐποιήσατο τὸν παῖδα καὶ ἀνέλαβεν ὡσ αὑτόν·

ἐπεὶ ὅτι γε ὑγιαίνων οὐκ ἄν ποτε ἔπραξεν, μεγάλῳ τεκμηρίῳ καὶ περιφανεῖ ἐγὼ ὑμῖν ἐπιδείξω.

ὡσ γὰρ ἀνέστη τάχιστα ἐξ ἐκείνησ τῆσ ἀσθενείασ ὁ Φράστωρ καὶ ἀνέλαβεν αὑτὸν καὶ ἔσχεν ἐπιεικῶσ τὸ σῶμα, λαμβάνει γυναῖκα ἀστὴν κατὰ τοὺσ νόμουσ, Σατύρου μὲν τοῦ Μελιτέωσ θυγατέρα γνησίαν, Διφίλου δὲ ἀδελφήν.

ὥστε ὅτι μὲν οὐχ ἑκὼν ἀνεδέξατο τὸν παῖδα, ἀλλὰ βιασθεὶσ ὑπὸ τῆσ νόσου καὶ τῆσ ἀπαιδίασ καὶ τῆσ <ὑπ’> αὐτῶν θεραπείασ καὶ τῆσ ἔχθρασ τῆσ πρὸσ τοὺσ οἰκείουσ, ἵνα μὴ κληρονόμοι γένωνται τῶν αὑτοῦ, ἄν τι πάθῃ, ταῦτ’ ἔστω ὑμῖν τεκμήρια· δηλώσει δὲ καὶ τἀκόλουθ’ αὐτῶν ἔτι μᾶλλον. ὡσ γὰρ εἰσῆγεν ὁ Φράστωρ εἰσ τοὺσ φράτερασ τὸν παῖδα ἐν τῇ ἀσθενείᾳ ὢν τὸν ἐκ τῆσ θυγατρὸσ τῆσ Νεαίρασ, καὶ εἰσ τοὺσ Βρυτίδασ ὧν καὶ αὐτόσ ἐστιν ὁ Φράστωρ γεννήτησ, εἰδότεσ οἶμαι οἱ γεννῆται τὴν γυναῖκα ἥτισ ἦν, ἣν ἔλαβεν ὁ Φράστωρ τὸ πρῶτον, τὴν τῆσ Νεαίρασ θυγατέρα, καὶ τὴν ἀπόπεμψιν τῆσ ἀνθρώπου, καὶ διὰ τὴν ἀσθένειαν πεπεισμένον αὐτὸν πάλιν ἀναλαβεῖν τὸν παῖδα, ἀποψηφίζονται τοῦ παιδὸσ καὶ οὐκ ἐνέγραφον αὐτὸν εἰσ σφᾶσ αὐτούσ.

λαχόντοσ δὲ τοῦ Φράστοροσ αὐτοῖσ δίκην, ὅτι οὐκ ἐνέγραφον αὑτοῦ υἱόν, προκαλοῦνται αὐτὸν οἱ γεννῆται πρὸσ τῷ διαιτητῇ ὀμόσαι καθ’ ἱερῶν τελείων ἦ μὴν νομίζειν εἶναι αὑτοῦ υἱὸν ἐξ ἀστῆσ γυναικὸσ καὶ ἐγγυητῆσ κατὰ τὸν νόμον.

προκαλουμένων δὲ ταῦτα τῶν γεννητῶν τὸν Φράστορα πρὸσ τῷ διαιτητῇ, ἔλιπεν ὁ Φράστωρ τὸν ὁρ́κον καὶ οὐκ ὤμοσεν. καὶ ὅτι ἀληθῆ ταῦτα λέγω, τούτων ὑμῖν μάρτυρασ τοὺσ παρόντασ Βρυτιδῶν παρέξομαι.

Τιμόστρατοσ Ἑκάληθεν, Ξάνθιπποσ Ἐροιάδησ, Εὐάλκησ Φαληρεύσ, Ἄνυτοσ Λακιάδησ, Εὐφράνωρ Αἰγιλιεύσ, Νίκιπποσ Κεφαλῆθεν μαρτυροῦσιν εἶναι καὶ αὑτοὺσ καὶ Φράστορα τὸν Αἰγιλιέα τῶν γεννητῶν οἳ καλοῦνται Βρυτίδαι, καὶ ἀξιοῦντοσ Φράστοροσ εἰσάγειν τὸν υἱὸν <τὸν> αὑτοῦ εἰσ τοὺσ γεννήτασ, εἰδότεσ αὐτοὶ ὅτι Φράστοροσ υἱὸσ εἰή ἐκ τῆσ θυγατρὸσ τῆσ Νεαίρασ, κωλύειν εἰσάγειν Φράστορα τὸν υἱόν.

οὐκοῦν περιφανῶσ ἐπιδεικνύω ὑμῖν καὶ αὐτοὺσ τοὺσ οἰκειοτάτουσ Νεαίρασ ταυτησὶ καταμεμαρτυρηκότασ ὡσ ἔστιν ξένη, Στέφανόν τε τουτονὶ τὸν ἔχοντα ταύτην νυνὶ καὶ συνοικοῦντ’ αὐτῇ καὶ Φράστορα τὸν λαβόντα τὴν θυγατέρα, Στέφανον μὲν οὐκ ἐθελήσαντα ἀγωνίσασθαι ὑπὲρ τῆσ θυγατρὸσ τῆσ ταύτησ, γραφέντα ὑπὸ Φράστοροσ πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ ὡσ Ἀθηναίῳ ὄντι ξένησ θυγατέρα αὐτῷ ἠγγύησεν, ἀλλ’ ἀποστάντα τῆσ προικὸσ καὶ οὐκ ἀπολαβόντα, Φράστορα δ’ ἐκβαλόντα τε τὴν θυγατέρα τὴν Νεαίρασ ταυτησὶ γήμαντα, ἐπειδὴ ἐπύθετο οὐ Στεφάνου οὖσαν, καὶ τὴν προῖκα οὐκ ἀποδόντα, ἐπειδή τε ἐπείσθη ὕστερον διὰ τὴν ἀσθένειαν τὴν αὑτοῦ καὶ τὴν ἀπαιδίαν καὶ τὴν ἔχθραν τὴν πρὸσ τοὺσ οἰκείουσ ποιήσασθαι τὸν υἱόν, καὶ ἐπειδὴ εἰσῆγεν εἰσ τοὺσ γεννήτασ, ἀποψηφισαμένων τῶν γεννητῶν καὶ διδόντων ὁρ́κον αὐτῷ οὐκ ἐθελήσαντα ὀμόσαι, ἀλλὰ μᾶλλον εὐορκεῖν προελόμενον, καὶ ἑτέραν ὕστερον γήμαντα γυναῖκα ἀστὴν κατὰ τὸν νόμον·

αὗται γὰρ αἱ πράξεισ περιφανεῖσ οὖσαι μεγάλασ μαρτυρίασ δεδώκασι κατ’ αὐτῶν, ὅτι ἔστι ξένη Νέαιρα αὑτηί.

σκέψασθε δὲ καὶ τὴν αἰσχροκερδίαν τὴν Στεφάνου τουτουὶ καὶ τὴν πονηρίαν, ἵνα καὶ ἐκ ταύτησ εἰδῆτε ὅτι οὐκ ἔστιν Νέαιρα αὑτηὶ ἀστή.

ἐπιβουλεύσασ Στέφανοσ οὑτοσί, μεταπεμψάμενοσ εἰσ ἀγρὸν ὡσ θύων, λαμβάνει μοιχὸν ἐπὶ τῇ θυγατρὶ τῇ Νεαίρασ ταυτησί, καὶ εἰσ φόβον καταστήσασ πράττεται μνᾶσ τριάκοντα, καὶ λαβὼν ἐγγυητὰσ τούτων Ἀριστόμαχόν τε τὸν θεσμοθετήσαντα καὶ Ναυσίφιλον τὸν Ναυσινίκου τοῦ ἄρξαντοσ υἱόν, ἀφίησιν ὡσ ἀποδώσοντα αὑτῷ τὸ ἀργύριον.

ἐξελθὼν δὲ ὁ Ἐπαίνετοσ καὶ αὐτὸσ αὑτοῦ κύριοσ γενόμενοσ γράφεται πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ γραφὴν Στέφανον τουτονί, ἀδίκωσ εἱρχθῆναι ὑπ’ αὐτοῦ, κατὰ τὸν νόμον ὃσ κελεύει, ἐάν τισ ἀδίκωσ εἱρ́ξῃ ὡσ μοιχόν, γράψασθαι πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ ἀδίκωσ εἱρχθῆναι, καὶ ἐὰν μὲν ἕλῃ τὸν εἱρ́ξαντα καὶ δόξῃ ἀδίκωσ ἐπιβεβουλεῦσθαι, ἀθῷον εἶναι αὐτὸν καὶ τοὺσ ἐγγυητὰσ ἀπηλλάχθαι τῆσ ἐγγύησ·

ἐὰν δὲ δόξῃ μοιχὸσ εἶναι, παραδοῦναι αὐτὸν κελεύει τοὺσ ἐγγυητὰσ τῷ ἑλόντι, ἐπὶ δὲ τοῦ δικαστηρίου ἄνευ ἐγχειριδίου χρῆσθαι ὅ τι ἂν βουληθῇ, ὡσ μοιχῷ ὄντι. κατὰ δὴ τοῦτον τὸν νόμον γράφεται αὐτὸν ὁ Ἐπαίνετοσ, καὶ ὡμολόγει μὲν χρῆσθαι τῇ ἀνθρώπῳ, οὐ μέντοι μοιχόσ γε εἶναι·

οὔτε γὰρ Στεφάνου θυγατέρα αὐτὴν εἶναι ἀλλὰ Νεαίρασ, τήν τε μητέρα αὐτῆσ συνειδέναι πλησιάζουσαν αὑτῷ, ἀνηλωκέναι τε πολλὰ εἰσ αὐτάσ, τρέφειν τε ὁπότε ἐπιδημήσειεν, τὴν οἰκίαν ὅλην· τόν τε νόμον ἐπὶ τούτοισ παρεχόμενοσ, ὃσ οὐκ ἐᾷ ἐπὶ ταύτῃσι μοιχὸν λαβεῖν ὁπόσαι ἂν ἐπ’ ἐργαστηρίου καθῶνται ἢ πωλῶνται ἀποπεφασμένωσ, ἐργαστήριον φάσκων καὶ τοῦτο εἶναι, τὴν Στεφάνου οἰκίαν, καὶ τὴν ἐργασίαν ταύτην εἶναι, καὶ ἀπὸ τούτων αὐτοὺσ εὐπορεῖν μάλιστα. τούτουσ δὲ τοὺσ λόγουσ λέγοντοσ τοῦ Ἐπαινέτου καὶ τὴν γραφὴν γεγραμμένου, γνοὺσ Στέφανοσ οὑτοσὶ ὅτι ἐξελεγχθήσεται πορνοβοσκῶν καὶ συκοφαντῶν, δίαιταν ἐπιτρέπει πρὸσ τὸν Ἐπαίνετον αὐτοῖσ τοῖσ ἐγγυηταῖσ, ὥστε τῆσ μὲν ἐγγύησ αὐτοὺσ ἀφεῖσθαι, τὴν δὲ γραφὴν ἀνελέσθαι τὸν Ἐπαίνετον.

πεισθέντοσ δὲ τοῦ Ἐπαινέτου ἐπὶ τούτοισ καὶ ἀνελομένου τὴν γραφὴν ἣν ἐδίωκε Στέφανον, γενομένησ συνόδου αὐτοῖσ καὶ καθεζομένων διαιτητῶν τῶν ἐγγυητῶν, δίκαιον μὲν οὐδὲν εἶχε λέγειν Στέφανοσ, εἰσ ἔκδοσιν δ’ ἠξίου τὸν Ἐπαίνετον τῇ τῆσ Νεαίρασ θυγατρὶ συμβαλέσθαι, λέγων τὴν ἀπορίαν τὴν αὑτοῦ καὶ τὴν ἀτυχίαν τὴν πρότερον γενομένην τῇ ἀνθρώπῳ πρὸσ τὸν Φράστορα, καὶ ὅτι ἀπολωλεκὼσ εἰή τὴν προῖκα, καὶ οὐκ ἂν δύναιτο πάλιν αὐτὴν ἐκδοῦναι·

σὺ δὲ καὶ κέχρησαι ἔφη τῇ ἀνθρώπῳ, καὶ δίκαιοσ εἶ ἀγαθόν τι ποιῆσαι αὐτήν, καὶ ἄλλουσ ἐπαγωγοὺσ λόγουσ, οὓσ ἄν τισ δεόμενοσ ἐκ πονηρῶν πραγμάτων εἴποι ἄν.

ἀκούσαντεσ δ’ ἀμφοτέρων αὐτῶν οἱ διαιτηταὶ διαλλάττουσιν αὐτούσ, καὶ πείθουσι τὸν Ἐπαίνετον χιλίασ δραχμὰσ εἰσενεγκεῖν εἰσ τὴν ἔκδοσιν τῇ θυγατρὶ τῇ Νεαίρασ. καὶ ὅτι πάντα ταῦτα ἀληθῆ λέγω, τούτων ὑμῖν μάρτυρασ αὐτοὺσ τοὺσ ἐγγυητὰσ καὶ διαιτητὰσ γενομένουσ καλῶ. Μάρτυρεσ Ναυσίφιλοσ Κεφαλῆθεν, Ἀριστόμαχοσ Κεφαλῆθεν μαρτυροῦσιν ἐγγυηταὶ γενέσθαι Ἐπαινέτου τοῦ Ἀνδρίου, ὅτ’ ἔφη Στέφανοσ μοιχὸν εἰληφέναι Ἐπαίνετον·

καὶ ἐπειδὴ ἐξῆλθεν Ἐπαίνετοσ παρὰ Στεφάνου καὶ κύριοσ ἐγένετο αὑτοῦ, γράψασθαι γραφὴν Στέφανον πρὸσ τοὺσ θεσμοθέτασ, ὅτι αὐτὸν ἀδίκωσ εἱρ͂ξεν·

καὶ αὐτοὶ διαλλακταὶ γενόμενοι διαλλάξαι Ἐπαίνετον καὶ Στέφανον· τὰσ δὲ διαλλαγὰσ εἶναι ἃσ παρέχεται Ἀπολλόδωροσ. Διαλλαγαί ἐπὶ τοῖσδε διήλλαξαν Στέφανον καὶ Ἐπαίνετον οἱ διαλλακταί, τῶν μὲν γεγενημένων περὶ τὸν εἱργμὸν μηδεμίαν μνείαν ἔχειν, Ἐπαίνετον δὲ δοῦναι χιλίασ δραχμὰσ Φανοῖ εἰσ ἔκδοσιν, ἐπειδὴ κέχρηται αὐτῇ πολλάκισ· Στέφανον δὲ παρέχειν Φανὼ Ἐπαινέτῳ, ὁπόταν ἐπιδημῇ καὶ βούληται συνεῖναι αὐτῇ.

τὴν τοίνυν περιφανῶσ ἐγνωσμένην ξένην εἶναι καὶ ἐφ’ ᾗ μοιχὸν οὗτοσ ἐτόλμησε λαβεῖν, εἰσ τοσοῦτον ὕβρεωσ καὶ ἀναιδείασ ἦλθεν Στέφανοσ οὑτοσὶ καὶ Νέαιρα αὑτηί, ὥστε ἐτόλμησαν μὴ ἀγαπᾶν εἰ ἔφασκον αὐτὴν ἀστὴν εἶναι, ἀλλὰ κατιδόντεσ Θεογένην Κοιρωνίδην λαχόντα βασιλέα, ἄνθρωπον εὐγενῆ μέν, πένητα δὲ καὶ ἄπειρον πραγμάτων, συμπαραγενόμενοσ αὐτῷ δοκιμαζομένῳ καὶ συνευπορήσασ ἀναλωμάτων, ὅτε εἰσῄει εἰσ τὴν ἀρχήν, Στέφανοσ οὑτοσί, καὶ ὑπελθὼν καὶ τὴν ἀρχὴν παρ’ αὐτοῦ πριάμενοσ, πάρεδροσ γενόμενοσ, δίδωσι τὴν ἄνθρωπον ταύτην γυναῖκα, τὴν τῆσ Νεαίρασ θυγατέρα, καὶ ἐγγυᾷ Στέφανοσ οὑτοσὶ ὡσ αὑτοῦ θυγατέρα οὖσαν·

οὕτω πολὺ τῶν νόμων καὶ ὑμῶν κατεφρόνησεν. καὶ αὕτη ἡ γυνὴ ὑμῖν ἔθυε τὰ ἄρρητα ἱερὰ ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ, καὶ εἶδεν ἃ οὐ προσῆκεν αὐτὴν ὁρᾶν ξένην οὖσαν, καὶ τοιαύτη οὖσα εἰσῆλθεν οἷ οὐδεὶσ ἄλλοσ Ἀθηναίων τοσούτων ὄντων εἰσέρχεται ἀλλ’ ἢ ἡ τοῦ βασιλέωσ γυνή, ἐξώρκωσέν τε τὰσ γεραρὰσ τὰσ ὑπηρετούσασ τοῖσ ἱεροῖσ, ἐξεδόθη δὲ τῷ Διονύσῳ γυνή, ἔπραξε δὲ ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ τὰ πάτρια τὰ πρὸσ τοὺσ θεούσ, πολλὰ καὶ ἅγια καὶ ἀπόρρητα.

ἃ δὲ μηδ’ ἀκοῦσαι πᾶσιν οἱο͂́ν τ’ ἐστίν, πῶσ ποιῆσαί γε τῇ ἐπιτυχούσῃ εὐσεβῶσ ἔχει, ἄλλωσ τε καὶ τοιαύτῃ γυναικὶ καὶ τοιαῦτα ἔργα διαπεπραγμένῃ; βούλομαι δ’ ὑμῖν ἀκριβέστερον περὶ αὐτῶν ἄνωθεν διηγήσασθαι καθ’ ἕκαστον, ἵνα μᾶλλον ἐπιμέλειαν ποιήσησθε τῆσ τιμωρίασ, καὶ εἰδῆτε ὅτι οὐ μόνον ὑπὲρ ὑμῶν αὐτῶν καὶ τῶν νόμων τὴν ψῆφον οἴσετε, ἀλλὰ καὶ τῆσ πρὸσ τοὺσ θεοὺσ εὐλαβείασ, τιμωρίαν ὑπὲρ τῶν ἠσεβημένων ποιούμενοι καὶ κολάζοντεσ τοὺσ ἠδικηκότασ.

τὸ γὰρ ἀρχαῖον, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, δυναστεία ἐν τῇ πόλει ἦν καὶ ἡ βασιλεία τῶν ἀεὶ ὑπερεχόντων διὰ τὸ αὐτόχθονασ εἶναι, τὰσ δὲ θυσίασ ἁπάσασ ὁ βασιλεὺσ ἔθυε, καὶ τὰσ σεμνοτάτασ καὶ ἀρρήτουσ ἡ γυνὴ αὐτοῦ ἐποίει, εἰκότωσ, βασίλιννα οὖσα. ἐπειδὴ δὲ Θησεὺσ συνῴκισεν αὐτοὺσ καὶ δημοκρατίαν ἐποίησεν καὶ ἡ πόλισ πολυάνθρωποσ ἐγένετο, τὸν μὲν βασιλέα οὐδὲν ἧττον ὁ δῆμοσ ᾑρεῖτο ἐκ προκρίτων κατ’ ἀνδραγαθίαν χειροτονῶν, τὴν δὲ γυναῖκα αὐτοῦ νόμον ἔθεντο ἀστὴν εἶναι καὶ μὴ ἐπιμεμειγμένην ἑτέρῳ ἀνδρὶ ἀλλὰ παρθένον γαμεῖν, ἵνα κατὰ τὰ πάτρια θύηται τὰ ἄρρητα ἱερὰ ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ, καὶ τὰ νομιζόμενα γίγνηται τοῖσ θεοῖσ εὐσεβῶσ καὶ μηδὲν καταλύηται μηδὲ καινοτομῆται.

καὶ τοῦτον τὸν νόμον γράψαντεσ ἐν στήλῃ λιθίνῃ ἔστησαν ἐν τῷ ἱερῷ τοῦ Διονύσου παρὰ τὸν βωμὸν ἐν Λίμναισ καὶ αὕτη ἡ στήλη ἔτι καὶ νῦν ἕστηκεν, ἀμυδροῖσ γράμμασιν Ἀττικοῖσ δηλοῦσα τὰ γεγραμμένα, μαρτυρίαν ποιούμενοσ ὁ δῆμοσ ὑπὲρ τῆσ αὑτοῦ εὐσεβείασ πρὸσ τὸν θεὸν καὶ παρακαταθήκην καταλείπων τοῖσ ἐπιγιγνομένοισ, ὅτι τήν γε θεῷ γυναῖκα δοθησομένην καὶ ποιήσουσαν τὰ ἱερὰ τοιαύτην ἀξιοῦμεν εἶναι.

καὶ διὰ ταῦτα ἐν τῷ ἀρχαιοτάτῳ ἱερῷ τοῦ Διονύσου καὶ ἁγιωτάτῳ ἐν Λίμναισ ἔστησαν, ἵνα μὴ πολλοὶ εἰδῶσιν τὰ γεγραμμένα· ἅπαξ γὰρ τοῦ ἐνιαυτοῦ ἑκάστου ἀνοίγεται, τῇ δωδεκάτῃ τοῦ ἀνθεστηριῶνοσ μηνόσ. ὑπὲρ τοίνυν ἁγίων καὶ σεμνῶν ἱερῶν, ὧν οἱ πρόγονοι ὑμῶν οὕτωσ καλῶσ καὶ μεγαλοπρεπῶσ ἐπε‐ μελήθησαν, ἄξιον καὶ ὑμᾶσ σπουδάσαι, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, καὶ τοὺσ ἀσελγῶσ μὲν καταφρονοῦντασ τῶν νόμων τῶν ὑμετέρων, ἀναιδῶσ δ’ ἠσεβηκότασ εἰσ τοὺσ θεοὺσ ἄξιον τιμωρήσασθαι δυοῖν ἕνεκα, ἵνα οὗτοί τε τῶν ἠδικημένων δίκην δῶσιν, οἵ τ’ ἄλλοι πρόνοιαν ποιῶνται καὶ φοβῶνται μηδὲν εἰσ τοὺσ θεοὺσ καὶ τὴν πόλιν ἁμαρτάνειν.

βούλομαι δ’ ὑμῖν καὶ τὸν ἱεροκήρυκα καλέσαι, ὃσ ὑπηρετεῖ τῇ τοῦ βασιλέωσ γυναικί, ὅταν ἐξορκοῖ τὰσ γεραρὰσ <τὰσ> ἐν κανοῖσ πρὸσ τῷ βωμῷ, πρὶν ἅπτεσθαι τῶν ἱερῶν, ἵνα καὶ τοῦ ὁρ́κου καὶ τῶν λεγομένων ἀκούσητε, ὅσα οἱο͂́ν τ’ ἐστὶν ἀκούειν, καὶ εἰδῆτε ὡσ σεμνὰ καὶ ἅγια καὶ ἀρχαῖα τὰ νόμιμά ἐστιν.

ἁγιστεύω καὶ εἰμὶ καθαρὰ καὶ ἁγνὴ ἀπό <τε> τῶν ἄλλων τῶν οὐ καθαρευόντων καὶ ἀπ’ ἀνδρὸσ συνουσίασ, καὶ τὰ θεοίνια καὶ τὰ ἰοβάκχεια γεραρῶ τῷ Διονύσῳ κατὰ τὰ πάτρια καὶ ἐν τοῖσ καθήκουσι χρόνοισ.

τοῦ μὲν ὁρ́κου τοίνυν καὶ τῶν νομιζομένων πατρίων, ὅσα οἱο͂́ν τ’ ἐστὶν εἰπεῖν, ἀκηκόατε, καὶ ὡσ ἣν Στέφανοσ ἠγγύησεν τῷ Θεογένει γυναῖκα βασιλεύοντι ὡσ αὑτοῦ οὖσαν θυγατέρα, αὕτη ἐποίει τὰ ἱερὰ ταῦτα καὶ ἐξώρκου τὰσ γεραράσ, καὶ ὅτι οὐδ’ αὐταῖσ ταῖσ ὁρώσαισ τὰ ἱερὰ ταῦτα οἱο͂́ν τ’ ἐστὶν λέγειν πρὸσ ἄλλον οὐδένα.

φέρε δὴ καὶ μαρτυρίαν παράσχωμαι ὑμῖν δι’ ἀπορρήτου μὲν γεγενημένην, ὅμωσ δὲ αὐτοῖσ τοῖσ πεπραγμένοισ ἐπιδείξω φανερὰν οὖσαν αὐτὴν καὶ ἀληθῆ. ὡσ γὰρ ἐγένετο τὰ ἱερὰ ταῦτα καὶ ἀνέβησαν εἰσ Ἄρειον πάγον οἱ ἐννέα ἄρχοντεσ ταῖσ καθηκούσαισ ἡμέραισ, εὐθὺσ ἡ βουλὴ ἡ ἐν Ἀρείῳ πάγῳ, ὥσπερ καὶ τἄλλα πολλοῦ ἀξία ἐστὶν τῇ πόλει περὶ εὐσέβειαν, ἐζήτει τὴν γυναῖκα ταύτην τοῦ Θεογένουσ ἥτισ ἦν, καὶ ἐξήλεγχεν, καὶ περὶ τῶν ἱερῶν πρόνοιαν ἐποιεῖτο, καὶ ἐζημίου τὸν Θεογένην ὅσα κυρία ἐστίν, ἐν ἀπορρήτῳ δὲ καὶ διὰ κοσμιότητοσ·

οὐ γὰρ αὐτοκράτορέσ εἰσιν, ὡσ ἂν βούλωνται, Ἀθηναίων τινὰ κολάσαι. γενομένων δὲ λόγων, καὶ χαλεπῶσ φερούσησ τῆσ ἐν Ἀρείῳ πάγῳ βουλῆσ καὶ ζημιούσησ τὸν Θεογένην ὅτι τοιαύτην ἔλαβεν γυναῖκα καὶ ταύτην εἰάσε ποιῆσαι τὰ ἱερὰ τὰ ἄρρητα ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ, ἐδεῖτο ὁ Θεογένησ ἱκετεύων καὶ ἀντιβολῶν, λέγων ὅτι οὐκ ᾔδει Νεαίρασ αὐτὴν οὖσαν θυγατέρα, ἀλλ’ ἐξαπατηθείη ὑπὸ Στεφάνου, ὡσ αὐτοῦ θυγατέρα οὖσαν αὐτὴν λαμβάνων γνησίαν κατὰ τὸν νόμον, καὶ διὰ τὴν ἀπειρίαν τῶν πραγμάτων καὶ τὴν ἀκακίαν τὴν ἑαυτοῦ τοῦτον πάρεδρον ποιήσαιτο, ἵνα διοικήσῃ τὴν ἀρχήν, ὡσ εὔνουν ὄντα, καὶ διὰ τοῦτο κηδεύσειεν αὐτῷ.

ὅτι δὲ ἔφη οὐ ψεύδομαι, μεγάλῳ τεκμηρίῳ καὶ περιφανεῖ ἐπιδείξω ὑμῖν·

τὴν γὰρ ἄνθρωπον ἀποπέμψω ἐκ τῆσ οἰκίασ, ἐπειδὴ οὐκ ἔστιν Στεφάνου θυγάτηρ ἀλλὰ Νεαίρασ. κἂν μὲν ταῦτα ποιήσω, ἤδη πιστοὶ ὑμῖν ὄντων οἱ λόγοι οἱ παρ’ ἐμοῦ λεγόμενοι, ὅτι ἐξηπατήθην· ἐὰν δὲ μὴ ποιήσω, τότ’ ἤδη με κολάζετε ὡσ πονηρὸν ὄντα καὶ εἰσ τοὺσ θεοὺσ ἠσεβηκότα. ὑποσχομένου δὲ ταῦτα τοῦ Θεογένουσ καὶ δεομένου, ἅμα μὲν καὶ ἐλεήσασα αὐτὸν ἡ ἐν Ἀρείῳ πάγῳ βουλὴ διὰ τὴν ἀκακίαν τοῦ τρόπου, ἅμα δὲ καὶ ἐξηπατῆσθαι τῇ ἀληθείᾳ ἡγουμένη ὑπὸ τοῦ Στεφάνου, ἐπέσχεν.

ὡσ δὲ κατέβη ἐξ Ἀρείου πάγου ὁ Θεογένησ, εὐθὺσ τήν τε ἄνθρωπον τὴν ταυτησὶ Νεαίρασ θυγατέρα ἐκβάλλει ἐκ τῆσ οἰκίασ, τόν τε Στέφανον τὸν ἐξαπατήσαντα αὐτὸν τουτονὶ ἀπελαύνει ἀπὸ τοῦ συνεδρίου. καὶ οὕτωσ ἐπαύσαντο οἱ Ἀρεοπαγῖται κρίνοντεσ τὸν Θεογένην καὶ ὀργιζόμενοι αὐτῷ, καὶ συγγνώμην εἶχον ἐξα‐ πατηθέντι. καὶ ὅτι ταῦτ’ ἀληθῆ λέγω, τούτων ὑμῖν μάρτυρα αὐτὸν τὸν Θεογένην καλῶ καὶ ἀναγκάσω μαρτυρεῖν.

κάλει μοι Θεογένην Ἑρχιέα. Θεογένησ Ἑρχιεὺσ μαρτυρεῖ, ὅτε αὐτὸσ ἐβασίλευεν, γῆμαι Φανὼ ὡσ Στεφάνου οὖσαν θυγατέρα, ἐπεὶ δὲ ᾔσθετο ἐξηπατημένοσ, τήν τε ἄνθρωπον ἐκβαλεῖν καὶ οὐκέτι συνοικεῖν αὐτῇ, καὶ Στέφανον ἀπελάσαι ἀπὸ τῆσ παρεδρίασ καὶ οὐκ ἐᾶν ἔτι παρεδρεύειν αὑτῷ.

λαβὲ δή μοι τὸν νόμον <τὸν> ἐπὶ τούτοισ τουτονὶ καὶ ἀνάγνωθι, ἵν’ εἰδῆτε ὅτι οὐ μόνον προσῆκεν αὐτὴν ἀπέχεσθαι τῶν ἱερῶν τούτων τοιαύτην οὖσαν καὶ τοιαῦτα διαπεπραγμένην, τοῦ ὁρᾶν καὶ θύειν καὶ ποιεῖν τι τῶν νομιζομένων ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ πατρίων, ἀλλὰ καὶ τῶν ἄλλων τῶν Ἀθήνησιν ἁπάντων.

ἐφ’ ᾗ γὰρ ἂν μοιχὸσ ἁλῷ γυναικί, οὐκ ἔξεστιν αὐτῇ ἐλθεῖν εἰσ οὐδὲν τῶν ἱερῶν τῶν δημοτελῶν, εἰσ ἃ καὶ τὴν ξένην καὶ τὴν δούλην ἐλθεῖν ἐξουσίαν ἔδοσαν οἱ νόμοι καὶ θεασομένην καὶ ἱκετεύσουσαν εἰσιέναι· ἀλλὰ μόναισ ταύταισ ἀπαγορεύουσιν οἱ νόμοι ταῖσ γυναιξὶ μὴ εἰσιέναι εἰσ τὰ ἱερὰ τὰ δημοτελῆ, ἐφ’ ᾗ ἂν μοιχὸσ ἁλῷ, ἐὰν δ’ εἰσίωσι καὶ παρανομῶσι, νηποινεὶ πάσχειν ὑπὸ τοῦ βουλομένου ὅ τι ἂν πάσχῃ, πλὴν θανάτου, καὶ ἔδωκεν ὁ νόμοσ τὴν τιμωρίαν ὑπὲρ αὐτῶν τῷ ἐντυχόντι, διὰ τοῦτο δ’ ἐποίησεν ὁ νόμοσ, πλὴν θανάτου, τἄλλα ὑβρισθεῖσαν αὐτὴν μηδαμοῦ λαβεῖν δίκην, ἵνα μὴ μιάσματα μηδ’ ἀσεβήματα γίγνηται ἐν τοῖσ ἱεροῖσ, ἱκανὸν φόβον ταῖσ γυναιξὶ παρασκευάζων τοῦ σωφρονεῖν καὶ μηδὲν ἁμαρτάνειν, ἀλλὰ δικαίωσ οἰκουρεῖν, διδάσκων ὡσ, ἄν τι ἁμάρτῃ τοιοῦτον, ἅμα ἐκ τε τῆσ οἰκίασ τοῦ ἀνδρὸσ ἐκβεβλημένη ἔσται καὶ ἐκ τῶν ἱερῶν τῶν τῆσ πόλεωσ.

καὶ ὅτι ταῦτα οὕτωσ ἔχει, τοῦ νόμου αὐτοῦ ἀκούσαντεσ ἀναγνωσθέντοσ εἴσεσθε.

καί μοι λαβέ. Νόμοσ Μοιχείασ ἐπειδὰν δὲ ἕλῃ τὸν μοιχόν, μὴ ἐξέστω τῷ ἑλόντι συνοικεῖν τῇ γυναικί· ἐὰν δὲ συνοικῇ, ἄτιμοσ ἔστω.

μηδὲ τῇ γυναικὶ ἐξέστω εἰσιέναι εἰσ τὰ ἱερὰ τὰ δημοτελῆ, ἐφ’ ᾗ ἂν μοιχὸσ ἁλῷ· ἐὰν δ’ εἰσίῃ, νηποινεὶ πασχέτω ὅ τι ἂν πάσχῃ, πλὴν θανάτου. βούλομαι τοίνυν ὑμῖν, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, καὶ τοῦ δήμου τοῦ Ἀθηναίων μαρτυρίαν παρασχέσθαι, ὡσ σπουδάζει περὶ τὰ ἱερὰ ταῦτα καὶ ὡσ πολλὴν πρόνοιαν περὶ αὐτῶν πεποίηται.

ὁ γὰρ δῆμοσ ὁ Ἀθηναίων κυριώτατοσ ὢν τῶν ἐν τῇ πόλει ἁπάντων, καὶ ἐξὸν αὐτῷ ποιεῖν ὅ τι ἂν βούληται, οὕτω καλὸν καὶ σεμνὸν ἡγήσατ’ εἶναι δῶρον τὸ Ἀθηναῖον γενέσθαι, ὥστε νόμουσ ἔθετο αὑτῷ καθ’ οὓσ ποιεῖσθαι δεῖ, ἐάν τινα βούλωνται, πολίτην, οἳ νῦν προπεπηλακισμένοι εἰσὶν ὑπὸ Στεφάνου τουτουὶ καὶ τῶν οὕτω γεγαμηκότων. ὅμωσ δ’ ἀκούοντεσ αὐτῶν βελτίουσ ἔσεσθε, καὶ τὰ κάλλιστα καὶ τὰ σεμνότατα δῶρα τοῖσ εὐεργετοῦσι τὴν πόλιν διδόμενα γνώσεσθε ὡσ λελυμασμένοι εἰσίν.

πρῶτον μὲν γὰρ νόμοσ ἐστὶ τῷ δήμῳ κείμενοσ μὴ ἐξεῖναι ποιήσασθαι Ἀθηναῖον, ὃν ἂν μὴ δι’ ἀνδραγαθίαν εἰσ τὸν δῆμον τὸν Ἀθηναίων ἄξιον ᾖ γενέσθαι πολίτην. ἔπειτ’ ἐπειδὰν πεισθῇ ὁ δῆμοσ καὶ δῷ τὴν δωρεάν, οὐκ ἐᾷ κυρίαν γενέσθαι τὴν ποίησιν, ἐὰν μὴ τῇ ψήφῳ εἰσ τὴν ἐπιοῦσαν ἐκκλησίαν ὑπερεξακισχίλιοι Ἀθηναίων ψηφίσωνται κρύβδην ψηφιζόμενοι. τοὺσ δὲ πρυτάνεισ κελεύει τιθέναι τοὺσ καδίσκουσ ὁ νόμοσ καὶ τὴν ψῆφον διδόναι προσιόντι τῷ δήμῳ πρὶν τοὺσ ξένουσ εἰσιέναι, καὶ τὰ γέρρα ἀναιρεῖν, ἵνα κύριοσ ὢν αὐτὸσ αὑτοῦ ἕκαστοσ σκοπῆται πρὸσ αὑτὸν ὅντινα μέλλει πολίτην ποιήσεσθαι, εἰ ἄξιόσ ἐστι τῆσ δωρεᾶσ ὁ μέλλων λήψεσθαι.

ἔπειτα μετὰ ταῦτα παρανόμων γραφὴν ἐποίησε κατ’ αὐτοῦ τῷ βουλομένῳ Ἀθηναίων, καὶ ἔστιν εἰσελθόντα εἰσ τὸ δικαστήριον ἐξελέγξαι ὡσ οὐκ ἄξιόσ ἐστι τῆσ δωρεᾶσ, ἀλλὰ παρὰ τοὺσ νόμουσ Ἀθηναῖοσ γέγονεν. καὶ ἤδη τισὶ τοῦ δήμου δόντοσ τὴν δωρεάν, λόγῳ ἐξαπατηθέντοσ ὑπὸ τῶν αἰτούντων, παρανόμων γραφῆσ γενομένησ καὶ εἰσελθούσησ εἰσ τὸ δικαστήριον, ἐξελεγχθῆναι συνέβη τὸν εἰληφότα τὴν δωρεὰν μὴ ἄξιον εἶναι αὐτῆσ, καὶ ἀφείλετο τὸ δικαστήριον.

καὶ τοὺσ μὲν πολλοὺσ καὶ παλαιοὺσ ἔργον διηγήσασθαι· ἃ δὲ πάντεσ μνημονεύετε, Πειθόλαν τε τὸν Θετταλὸν καὶ Ἀπολλωνίδην τὸν Ὀλύνθιον πολίτασ ὑπὸ τοῦ δήμου γενομένουσ ἀφείλετο τὸ δικαστήριον· ταῦτα γὰρ οὐ πάλαι ἐστὶ γεγενημένα ὥστε ἀγνοεῖν ὑμᾶσ.

οὕτωσ τοίνυν καλῶσ καὶ ἰσχυρῶσ τῶν νόμων κειμένων ὑπὲρ τῆσ πολιτείασ, δι’ ὧν δεῖ Ἀθηναῖον γενέσθαι, ἕτερόσ ἐστιν ἐφ’ ἅπασι τούτοισ κυριώτατοσ νόμοσ κείμενοσ· οὕτω πολλὴν ὁ δῆμοσ πρόνοιαν ἐποιεῖτο ὑπὲρ αὑτοῦ καὶ τῶν θεῶν ὥστε δι’ εὐσεβείασ τὰ ἱερὰ θύεσθαι ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ. ὅσουσ γὰρ ἂν ποιήσηται ὁ δῆμοσ ὁ Ἀθηναίων πολίτασ, ὁ νόμοσ ἀπαγορεύει διαρρήδην μὴ ἐξεῖναι αὐτοῖσ τῶν ἐννέα ἀρχόντων γενέσθαι, μηδὲ ἱερωσύνησ μηδεμιᾶσ μετασχεῖν· τοῖσ δ’ ἐκ τούτων μετέδωκεν ἤδη ὁ δῆμοσ ἁπάντων, καὶ προσέθηκεν ἐὰν ὦσιν ἐκ γυναικὸσ ἀστῆσ καὶ ἐγγυητῆσ κατὰ τὸν νόμον. καὶ ὅτι ταῦτ’ ἀληθῆ λέγω, μεγάλῃ καὶ περιφανεῖ μαρτυρίᾳ ἐγὼ ὑμῖν δηλώσω.

βούλομαι δ’ ὑμῖν τὸν νόμον πόρρωθεν προδιηγήσασθαι, ὡσ ἐτέθη καὶ πρὸσ οὓσ διωρίσθη, ὡσ ἄνδρασ ἀγαθοὺσ ὄντασ καὶ βεβαίουσ φίλουσ περὶ τὸν δῆμον γεγονότασ. ἐκ τούτων γὰρ ἁπάντων εἴσεσθε τήν τε τοῦ δήμου δωρεὰν τὴν ἀπόθετον τοῖσ εὐεργέταισ προ‐ πηλακιζομένην, καὶ ὅσων ὑμᾶσ ἀγαθῶν κωλύουσι κυρίουσ εἶναι Στέφανόσ τε οὑτοσὶ καὶ οἱ τὸν αὐτὸν τρόπον τούτῳ γεγαμηκότεσ καὶ παιδοποιούμενοι. Πλαταιῆσ γάρ, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, μόνοι τῶν Ἑλλήνων ὑμῖν ἐβοήθησαν Μαραθῶνάδε, ὅτε Δᾶτισ ὁ βασιλέωσ Δαρείου στρατηγὸσ ἀναχωρῶν ἐξ Ἐρετρίασ Εὔβοιαν ὑφ’ ἑαυτῷ ποιησάμενοσ, ἀπέβη εἰσ τὴν χώραν πολλῇ δυνάμει καὶ ἐπόρθει.

καὶ ἔτι καὶ νῦν τῆσ ἀνδραγαθίασ αὐτῶν ὑπομνήματα <ἡ> ἐν τῇ ποικίλῃ στοᾷ γραφὴ δεδήλωκεν· ὡσ ἕκαστοσ γὰρ τάχουσ εἶχεν, εὐθὺσ προσβοηθῶν γέγραπται, οἱ τὰσ κυνᾶσ τὰσ Βοιωτίασ ἔχοντεσ. πάλιν δὲ Ξέρξου ἰόντοσ ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα, Θηβαίων μηδισάντων, οὐκ ἐτόλμησαν ἀποστῆναι τῆσ ὑμετέρασ φιλίασ, ἀλλὰ μόνοι τῶν ἄλλων Βοιωτῶν οἱ μὲν ἡμίσεισ αὐτῶν μετὰ Λακεδαιμονίων καὶ Λεωνίδου ἐν Θερμοπύλαισ παραταξάμενοι τῷ βαρβάρῳ ἐπιόντι συναπώλοντο, οἱ δὲ λοιποὶ ἐμβάντεσ εἰσ τὰσ ὑμετέρασ τριήρεισ, ἐπειδὴ αὐτοῖσ οἰκεῖα σκάφη οὐχ ὑπῆρχεν, συνεναυμάχουν ὑμῖν ἐπί τε Ἀρτεμισίῳ καὶ ἐν Σαλαμῖνι, καὶ τὴν τελευταίαν μάχην Πλαταιᾶσι Μαρδονίῳ τῷ βασιλέωσ στρατηγῷ μεθ’ ὑμῶν καὶ τῶν συνελευθερούντων τὴν Ἑλλάδα μαχεσάμενοι, εἰσ κοινὸν τὴν ἐλευθερίαν τοῖσ ἄλλοισ Ἕλλησι κατέθηκαν.

ἵνα μὴ φθονηθῶσιν ὑπὸ τῶν συμμάχων ‐ ἐφ’ οἷσ φυσηθεὶσ Παυσανίασ ὁ τῶν Λακεδαιμονίων βασιλεὺσ ἐπέγραψεν ἐπὶ τὸν τρίποδα <τὸν> ἐν Δελφοῖσ, ὃν οἱ Ἕλληνεσ οἱ συμμαχεσάμενοι τὴν Πλαταιᾶσι μάχην καὶ τὴν ἐν Σαλαμῖνι ναυμαχίαν ναυμαχήσαντεσ κοινῇ ποιησάμενοι ἀνέθηκαν ἀριστεῖον τῷ Ἀπόλλωνι ἀπὸ τῶν βαρβάρων,Ἑλλήνων ἀρχηγόσ, ἐπεὶ στρατὸν ὤλεσε Μήδων,Παυσανίασ Φοίβῳ μνῆμ’ ἀνέθηκε τόδε,ὡσ αὑτοῦ τοῦ ἔργου ὄντοσ καὶ τοῦ ἀναθήματοσ, ἀλλ’ οὐ κοινοῦ τῶν συμμάχων·

ὀργισθέντων δὲ τῶν Ἑλλήνων, οἱ Πλαταιεῖσ λαγχάνουσι δίκην τοῖσ Λακεδαιμονίοισ εἰσ τοὺσ Ἀμφικτύονασ χιλίων ταλάντων ὑπὲρ τῶν συμμάχων, καὶ ἠνάγκασαν αὐτοὺσ ἐκκολάψαντασ τὰ ἐλεγεῖα ἐπιγράψαι τὰσ πόλεισ τὰσ κοινωνούσασ τοῦ ἔργου.

δι’ ὅπερ αὐτοῖσ οὐχ ἥκιστα παρηκολούθει ἡ ἔχθρα <ἡ> παρὰ Λακεδαιμονίων καὶ ἐκ τοῦ γένουσ τοῦ βασιλείου. καὶ ἐν μὲν τῷ παρόντι οὐκ εἶχον αὐτοῖσ ὅ τι χρήσωνται οἱ Λακεδαιμόνιοι, ὕστερον δὲ ὡσ πεντήκοντα ἔτεσιν Ἀρχίδαμοσ ὁ Ζευξιδάμου Λακεδαιμονίων βασιλεὺσ εἰρήνησ οὔσησ ἐνεχείρησεν αὐτῶν καταλαβεῖν τὴν πόλιν. ἔπραξε δὲ ταῦτ’ ἐκ Θηβῶν δι’ Εὐρυμάχου τοῦ Λεοντιάδου βοιωταρχοῦντοσ, ἀνοιξάντων τὰσ πύλασ τῆσ νυκτὸσ Ναυκλείδου καὶ ἄλλων τινῶν μετ’ αὐτοῦ, πεισθέντων χρήμασιν.

αἰσθόμενοι δ’ οἱ Πλαταιεῖσ ἔνδον ὄντασ τοὺσ Θηβαίουσ τῆσ νυκτὸσ καὶ ἐξαπίνησ αὑτῶν τὴν πόλιν ἐν εἰρήνῃ κατειλημμένην, προσεβοήθουν καὶ αὐτοὶ καὶ συνετάττοντο. καὶ ἐπειδὴ ἡμέρα ἐγένετο καὶ εἶδον οὐ πολλοὺσ ὄντασ τοὺσ Θηβαίουσ, ἀλλὰ τοὺσ πρώτουσ αὐτῶν εἰσεληλυθότασ ὕδωρ γὰρ γενόμενον τῆσ νυκτὸσ πολὺ ἐκώλυσεν αὐτοὺσ πάντασ εἰσελθεῖν· ὁ γὰρ Ἀσωπὸσ ποταμὸσ μέγασ ἐρρύη καὶ διαβῆναι οὐ ῥᾴδιον ἦν, ἄλλωσ τε καὶ νυκτόσ, ὡσ οὖν εἶδον οἱ Πλαταιεῖσ τοὺσ Θηβαίουσ ἐν τῇ πόλει καὶ ἔγνωσαν ὅτι οὐ πάντεσ πάρεισιν, ἐπιτίθενται καὶ εἰσ μάχην ἐλθόντεσ κρατοῦσι καὶ φθάνουσιν ἀπολέσαντεσ αὐτοὺσ πρὶν τοὺσ ἄλλουσ προσβοηθῆσαι, καὶ ὡσ ὑμᾶσ πέμπουσιν εὐθὺσ ἄγγελον τήν τε πρᾶξιν φράσοντα καὶ τὴν μάχην δηλώσοντα ὅτι νικῶσι, καὶ βοηθεῖν ἀξιοῦντεσ, ἂν οἱ Θηβαῖοι τὴν χώραν αὐτῶν δῃῶσιν. ἀκούσαντεσ δὲ οἱ Ἀθηναῖοι τὰ γεγονότα διὰ τάχουσ ἐβοήθουν εἰσ τὰσ Πλαταιάσ·

καὶ οἱ Θηβαῖοι ὡσ ἑώρων τοὺσ Ἀθηναίουσ βεβοηθηκότασ τοῖσ Πλαταιεῦσιν, ἀνεχώρησαν ἐπ’ οἴκου. ὡσ οὖν ἀπέτυχον οἱ Θηβαῖοι τῆσ πείρασ καὶ οἱ Πλαταιεῖσ τοὺσ ἄνδρασ οὓσ ἔλαβον αὐτῶν ἐν τῇ μάχῃ ζῶντασ, ἀπέκτειναν, ὀργισθέντεσ οἱ Λακεδαιμόνιοι ἀπροφασίστωσ ἤδη στρατεύουσιν ἐπὶ τὰσ Πλαταιάσ, Πελοποννησίοισ μὲν ἅπασι πλὴν Ἀργείων τὰ δύο μέρη τῆσ στρατιᾶσ ἀπὸ τῶν πόλεων ἑκάστων πέμπειν ἐπιτάξαντεσ, Βοιωτοῖσ δὲ τοῖσ ἄλλοισ ἅπασι καὶ Λοκροῖσ καὶ Φωκεῦσι καὶ Μαλιεῦσι καὶ Οἰταίοισ καὶ Αἰνιᾶσιν πανδημεὶ ἐπαγγείλαντεσ στρατεύειν.

καὶ περικαθεζόμενοι αὐτῶν τὸ τεῖχοσ πολλῇ δυνάμει ἐπηγγέλλοντο, εἰ βούλοιντο τὴν μὲν πόλιν αὑτοῖσ παραδοῦναι, τὴν δὲ χώραν ἔχειν καὶ καρποῦσθαι τὰ αὑτῶν, ἀφίστασθαι δὲ τῆσ Ἀθηναίων συμμαχίασ.

οὐκ ἐθελησάντων δὲ τῶν Πλαταιέων, ἀλλ’ ἀποκριναμένων ὅτι ἄνευ Ἀθηναίων οὐδὲν ἂν πράξειαν, ἐπολιόρκουν αὐτοὺσ διπλῷ τείχει περιτειχίσαντεσ δύο ἔτη, πολλὰσ καὶ παντοδαπὰσ πείρασ προσάγοντεσ. ἐπεὶ δ’ ἀπειρήκεσαν οἱ Πλαταιεῖσ καὶ ἐνδεεῖσ ἦσαν ἁπάντων καὶ ἠποροῦντο τῆσ σωτηρίασ, διακληρωσάμενοι πρὸσ σφᾶσ αὐτοὺσ οἱ μὲν ὑπομείναντεσ ἐπολιορκοῦντο, οἱ δὲ τηρήσαντεσ νύκτα καὶ ὕδωρ καὶ ἄνεμον πολύν, ἐξελθόντεσ ἐκ τῆσ πόλεωσ καὶ ὑπερβάντεσ τὸ περιτείχισμα τῶν πολεμίων λαθόντεσ τὴν στρατιάν, ἀποσφάξαντεσ τοὺσ φύλακασ διασῴζονται δεῦρο, δεινῶσ διακείμενοι καὶ ἀπροσδοκήτωσ·

οἱ δ’ ὑπομείναντεσ αὐτῶν ἁλούσησ τῆσ πόλεωσ κατὰ κράτοσ ἀπεσφάγησαν πάντεσ οἱ ἡβῶντεσ, παῖδεσ δὲ καὶ γυναῖκεσ ἐξηνδραποδίσθησαν, ὅσοι μὴ αἰσθόμενοι ἐπιόντασ τοὺσ Λακεδαιμονίουσ ὑπεξῆλθον Ἀθήναζε. τοῖσ οὖν οὕτω φανερῶσ ἐνδεδειγμένοισ τὴν εὔνοιαν τῷ δήμῳ, καὶ προεμένοισ ἅπαντα τὰ αὑτῶν καὶ παῖδασ καὶ γυναῖκασ, πάλιν σκοπεῖτε πῶσ μετέδοτε τῆσ πολιτείασ.

ἐκ γὰρ τῶν ψηφισμάτων τῶν ὑμετέρων καταφανὴσ πᾶσιν ἔσται ὁ νόμοσ, καὶ γνώσεσθ’ ὅτι ἀληθῆ λέγω. καί μοι λαβὲ τὸ ψήφισμα τοῦτο καὶ ἀνάγνωθι αὐτοῖσ. Ψήφισμα περὶ Πλαταιέων Ἱπποκράτησ εἶπεν, Πλαταιέασ εἶναι Ἀθηναίουσ ἀπὸ τῆσδε τῆσ ἡμέρασ, ἐπιτίμουσ καθάπερ οἱ ἄλλοι Ἀθηναῖοι, καὶ μετεῖναι αὐτοῖσ ὧνπερ Ἀθηναίοισ μέτεστι πάντων, καὶ ἱερῶν καὶ ὁσίων, πλὴν εἴ τισ ἱερωσύνη ἢ τελετή ἐστιν ἐκ γένουσ, μηδὲ τῶν ἐννέα ἀρχόντων, τοῖσ δ’ ἐκ τούτων. κατανεῖμαι δὲ τοὺσ Πλαταιέασ εἰσ τοὺσ δήμουσ καὶ τὰσ φυλάσ.

ἐπειδὰν δὲ νεμηθῶσι, μὴ ἐξέστω ἔτι Ἀθηναίῳ μηδενὶ γίγνεσθαι Πλαταιέων, μὴ εὑρομένῳ παρὰ τοῦ δήμου τοῦ Ἀθηναίων. ὁρᾶτε, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, ὡσ καλῶσ καὶ δικαίωσ ἔγραψεν ὁ ῥήτωρ ὑπὲρ τοῦ δήπου τοῦ Ἀθηναίων, καὶ ἠξίωσε τοὺσ Πλαταιέασ λαμβάνοντασ τὴν δωρεὰν πρῶτον μὲν δοκιμασθῆναι ἐν τῷ δικαστηρίῳ κατ’ ἄνδρα ἕκαστον, εἰ ἔστιν Πλαταιεὺσ καὶ εἰ τῶν φίλων τῶν τῆσ πόλεωσ, ἵνα μὴ ἐπὶ ταύτῃ τῇ προφάσει πολλοὶ μεταλάβωσι τῆσ πολιτείασ·

ἔπειτα τοὺσ δοκιμασθέντασ ἀναγραφῆναι ἐν στήλῃ λιθίνῃ, καὶ στῆσαι ἐν ἀκροπόλει παρὰ τῇ θεῷ, ἵνα σῴζηται ἡ δωρεὰ τοῖσ ἐπιγιγνομένοισ καὶ ᾖ ἐξελέγξαι ὅτου ἂν ἕκαστοσ ᾖ συγγενήσ. καὶ ὕστερον οὐκ ἐᾷ γίγνεσθαι Ἀθηναῖον ἐξεῖναι, ὃσ ἂν μὴ νῦν γένηται καὶ δοκιμασθῇ ἐν τῷ δικαστηρίῳ, τοῦ μὴ πολλοὺσ φάσκοντασ Πλαταιέασ εἶναι κατασκευάζειν αὑτοῖσ πολιτείαν.

ἔπειτα καὶ τὸν νόμον διωρίσατο ἐν τῷ ψηφίσματι πρὸσ αὐτοὺσ εὐθέωσ ὑπέρ τε τῆσ πόλεωσ καὶ τῶν θεῶν, καὶ μὴ ἐξεῖναι αὐτῶν μηδενὶ τῶν ἐννέα ἀρχόντων λαχεῖν μηδὲ ἱερωσύνησ μηδεμιᾶσ, τοῖσ δ’ ἐκ τούτων, ἂν ὦσιν ἐξ ἀστῆσ γυναικὸσ καὶ ἐγγυητῆσ κατὰ τὸν νόμον. οὔκουν δεινόν;

πρὸσ μὲν τοὺσ ἀστυγείτονασ καὶ ὁμολογουμένωσ ἀρίστουσ τῶν Ἑλλήνων εἰσ τὴν πόλιν γεγενημένουσ οὕτω καλῶσ καὶ ἀκριβῶσ διωρίσασθε περὶ ἑκάστου, ἐφ’ οἷσ δεῖ ἔχειν τὴν δωρεάν, τὴν δὲ περιφανῶσ ἐν ἁπάσῃ τῇ Ἑλλάδι πεπορνευμένην οὕτωσ αἰσχρῶσ καὶ ὀλιγώρωσ ἐάσετε ὑβρίζουσαν εἰσ τὴν πόλιν καὶ ἀσεβοῦσαν εἰσ τοὺσ θεοὺσ ἀτιμώρητον, ἣν οὔτε οἱ πρόγονοι ἀστὴν κατέλιπον οὔθ’ ὁ δῆμοσ πολῖτιν ἐποιήσατο; ποῦ γὰρ αὕτη οὐκ εἴργασται τῷ σώματι, ἢ ποῖ οὐκ ἐλήλυθεν ἐπὶ τῷ καθ’ ἡμέραν μισθῷ;

οὐκ ἐν Πελοποννήσῳ μὲν πάσῃ, ἐν Θετταλίᾳ δὲ καὶ Μαγνησίᾳ μετὰ Σίμου τοῦ Λαρισαίου καὶ Εὐρυδάμαντοσ τοῦ Μηδείου, ἐν Χίῳ δὲ καὶ ἐν Ιὠνίᾳ τῇ πλείστῃ μετὰ Σωτάδου τοῦ Κρητὸσ ἀκολουθοῦσα, μισθωθεῖσα ὑπὸ τῆσ Νικαρέτησ, ὅτε ἔτι ἐκείνησ ἦν; τὴν δὴ ὑφ’ ἑτέροισ οὖσαν καὶ ἀκολουθοῦσαν τῷ διδόντι τί οἰέσθε ποιεῖν; ἆρ’ οὐχ ὑπηρετεῖν τοῖσ χρωμένοισ εἰσ ἁπάσασ ἡδονάσ; εἶτα τὴν τοιαύτην καὶ περιφανῶσ ἐγνωσμένην ὑπὸ πάντων γῆσ περίοδον εἰργασμένην ψηφιεῖσθε ἀστὴν εἶναι; καὶ τί καλὸν φήσετε πρὸσ τοὺσ ἐρωτῶντασ διαπεπρᾶχθαι, ἢ ποίᾳ αἰσχύνῃ καὶ ἀσεβείᾳ οὐκ ἔνοχοι αὐτοὶ εἶναι;

πρὶν μὲν γὰρ γραφῆναι ταύτην καὶ εἰσ ἀγῶνα καταστῆναι καὶ πυθέσθαι πάντασ ἥτισ ἦν καὶ οἱᾶ ἠσέβηκεν, τὰ μὲν ἀδικήματα ταύτησ ἦν, ἡ δ’ ἀμέλεια τῆσ πόλεωσ· καὶ οἱ μὲν οὐκ ᾔδεσαν ὑμῶν, οἱ δὲ πυθόμενοι τῷ μὲν λόγῳ ἠγανάκτουν, τῷ δ’ ἔργῳ οὐκ εἶχον ὅ τι χρήσαιντο αὐτῇ, οὐδενὸσ εἰσ ἀγῶνα καθιστάντοσ οὐδὲ διδόντοσ περὶ αὐτῆσ τὴν ψῆφον. ἐπειδὴ δὲ καὶ ἴστε πάντεσ καὶ ἔχετε ἐφ’ ὑμῖν αὐτοῖσ καὶ κύριοί ἐστε κολάσαι, ὑμέτερον ἤδη τὸ ἀσέβημα γίγνεται τὸ πρὸσ τοὺσ θεούσ, ἐὰν μὴ ταύτην κολάσητε. τί δὲ καὶ φήσειεν ἂν ὑμῶν ἕκαστοσ εἰσιὼν πρὸσ τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκ’ ἢ θυγατέρα ἢ μητέρα, ἀποψηφισάμενοσ ταύτησ, ἐπειδὰν ἔρηται ὑμᾶσ ποῦ ἦτε;

καὶ εἴπητε ὅτι ἐδικάζομεν; τῷ; ἐρήσεται εὐθύσ. Νεαίρᾳ δῆλον ὅτι φήσετε οὐ γάρ; ὅτι ξένη οὖσα ἀστῷ συνοικεῖ παρὰ τὸν νόμον, καὶ ὅτι τὴν θυγατέρα μεμοιχευμένην ἐξέδωκεν Θεογένει τῷ βασιλεύσαντι, καὶ αὕτη ἔθυσε τὰ ἱερὰ τὰ ἄρρητα ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ καὶ τῷ Διονύσῳ γυνὴ ἐδόθη, καὶ τἄλλα διηγούμενοι τὴν κατηγορίαν αὐτῆσ, ὡσ καὶ μνημονικῶσ καὶ ἐπιμελῶσ περὶ ἑκάστου κατηγορήθη. αἱ δὲ ἀκούσασαι ἐρήσονται τί οὖν ἐποιήσατε;

ὑμεῖσ δὲ φήσετε ἀπεψηφίσμεθα. οὐκοῦν ἤδη αἱ μὲν σωφρονέσταται τῶν γυναικῶν ὀργισθήσονται ὑμῖν, διότι ὁμοίωσ αὐταῖσ ταύτην κατηξιοῦτε μετέχειν τῶν τῆσ πόλεωσ καὶ τῶν ἱερῶν· ὅσαι δ’ ἀνόητοι, φανερῶσ ἐπιδείκνυτε ποιεῖν ὅ τι ἂν βούλωνται, ὡσ ἄδειαν ὑμῶν καὶ τῶν νόμων δεδωκότων· δόξετε γὰρ ὀλιγώρωσ καὶ ῥᾳθύμωσ φέροντεσ ὁμογνώμονεσ καὶ αὐτοὶ εἶναι τοῖσ ταύτησ τρόποισ. ὥστε πολὺ μᾶλλον ἐλυσιτέλει μὴ γενέσθαι τὸν ἀγῶνα τουτονὶ ἢ γενομένου ἀποψηφίσασθαι ὑμᾶσ.

κομιδῇ γὰρ ἤδη παντελῶσ ἐξουσία ἔσται ταῖσ πόρναισ συνοικεῖν οἷσ ἂν βούλωνται, καὶ τοὺσ παῖδασ φάσκειν οὗ ἂν τύχωσιν εἶναι· καὶ οἱ μὲν νόμοι ἄκυροι ὑμῖν ἔσονται, οἱ δὲ τρόποι τῶν ἑταιρῶν κύριοι ὅ τι ἂν βούλωνται διαπράττεσθαι. ὥστε καὶ ὑπὲρ τῶν πολιτίδων σκοπεῖτε, τοῦ μὴ ἀνεκδότουσ γενέσθαι τὰσ τῶν πενήτων θυγατέρασ. νῦν μὲν γάρ, κἂν ἀπορηθῇ τισ, ἱκανὴν προῖκ’ αὐτῇ ὁ νόμοσ συμβάλλεται, ἂν καὶ ὁπωστιοῦν μετρίαν ἡ φύσισ ὄψιν ἀποδῷ·

προπηλακισθέντοσ δὲ τοῦ νόμου ὑφ’ ὑμῶν ἀποφυγούσησ ταύτησ, καὶ ἀκύρου γενομένου, παντελῶσ ἤδη ἡ μὲν τῶν πορνῶν ἐργασία ἥξει εἰσ τὰσ τῶν πολιτῶν θυγατέρασ, δι’ ἀπορίαν ὅσαι ἂν μὴ δύνωνται ἐκδοθῆναι, τὸ δὲ τῶν ἐλευθέρων γυναικῶν ἀξίωμα εἰσ τὰσ ἑταίρασ, ἂν ἄδειαν λάβωσι τοῦ ἐξεῖναι αὐταῖσ παιδοποιεῖσθαι ὡσ ἂν βούλωνται καὶ τελετῶν καὶ ἱερῶν καὶ τιμῶν μετέχειν τῶν ἐν τῇ πόλει. ὥστε εἷσ ἕκαστοσ ὑμῶν νομιζέτω, ὁ μὲν ὑπὲρ γυναικόσ, ὁ δ’ ὑπὲρ θυγατρόσ, ὁ δ’ ὑπὲρ μητρόσ, ὁ δ’ ὑπὲρ τῆσ πόλεωσ καὶ τῶν νόμων καὶ τῶν ἱερῶν τὴν ψῆφον φέρειν, τοῦ μὴ ἐξ ἴσου φανῆναι ἐκείνασ τιμωμένασ ταύτῃ τῇ πόρνῃ, μηδὲ τὰσ μετὰ πολλῆσ καὶ καλῆσ σωφροσύνησ καὶ ἐπιμελείασ τραφείσασ ὑπὸ τῶν προσηκόντων καὶ ἐκδοθείσασ κατὰ τοὺσ νόμουσ, ταύτασ ἐν τῷ ἴσῳ φαίνεσθαι μετεχούσασ τῇ μετὰ πολλῶν καὶ ἀσελγῶν τρόπων πολλάκισ πολλοῖσ ἑκάστησ ἡμέρασ συγγεγενημένῃ, ὡσ ἕκαστοσ ἐβούλετο.

ἡγεῖσθε δὲ μήτ’ ἐμὲ τὸν λέγοντα εἶναι Ἀπολλόδωρον μήτε τοὺσ ἀπολογησομένουσ καὶ συνεροῦντασ πολίτασ, ἀλλὰ τοὺσ νόμουσ καὶ Νέαιραν ταυτηνὶ περὶ τῶν πεπραγμένων αὐτῇ πρὸσ ἀλλήλουσ δικάζεσθαι.

καὶ ὅταν μὲν ἐπὶ τῆσ κατηγορίασ γένησθε, τῶν νόμων αὐτῶν ἀκούετε, δι’ ὧν οἰκεῖται ἡ πόλισ καὶ καθ’ οὓσ ὀμωμόκατε δικάσειν, τί κελεύουσι καὶ τί παραβεβήκασιν· ὅταν δὲ ἐπὶ τῆσ ἀπολογίασ ἦτε, μνημονεύοντεσ τὴν τῶν νόμων κατηγορίαν καὶ τὸν ἔλεγχον τὸν τῶν εἰρημένων, τήν τε ὄψιν αὐτῆσ ἰδόντεσ, ἐνθυμεῖσθε τοῦτο μόνον, εἰ Νέαιρα οὖσα ταῦτα διαπέπρακται. ἄξιον δὲ κἀκεῖνο ἐνθυμηθῆναι, ὦ ἄνδρεσ Ἀθηναῖοι, ὅτι Ἀρχίαν τὸν ἱεροφάντην γενόμενον, ἐξελεγχθέντα ἐν τῷ δικαστηρίῳ ἀσεβεῖν θύοντα παρὰ τὰ πάτρια τὰσ θυσίασ, ἐκολάσατε ὑμεῖσ, καὶ ἄλλα τε κατηγορήθη αὐτοῦ καὶ ὅτι Σινώπῃ τῇ ἑταίρᾳ Ἁλῴοισ ἐπὶ τῆσ ἐσχάρασ τῆσ ἐν τῇ αὐλῇ Ἐλευσῖνι προσαγούσῃ ἱερεῖον θύσειεν, οὐ νομίμου ὄντοσ ἐν ταύτῃ τῇ ἡμέρᾳ ἱερεῖα θύειν, οὐδ’ ἐκείνου οὔσησ τῆσ θυσίασ ἀλλὰ τῆσ ἱερείασ.

οὔκουν δεινὸν τὸν μὲν καὶ ἐκ γένουσ ὄντα τοῦ Εὐμολπιδῶν καὶ προγόνων καλῶν κἀγαθῶν καὶ πολίτην τῆσ πόλεωσ, ὅτι ἐδόκει τι παραβῆναι τῶν νομίμων, δοῦναι δίκην καὶ οὔθ’ ἡ τῶν συγγενῶν οὔθ’ ἡ τῶν φίλων ἐξαίτησισ ὠφέλησεν αὐτόν, οὔθ’ αἱ λῃτουργίαι ἃσ ἐλῃτούργησε τῇ πόλει αὐτὸσ καὶ οἱ πρόγονοι αὐτοῦ, οὔτε τὸ ἱεροφάντην εἶναι, ἀλλ’ ἐκολάσατε δόξαντα ἀδικεῖν·

Νέαιραν δὲ ταυτηνὶ εἴσ τε τὸν αὐτὸν θεὸν τοῦτον ἠσεβηκυῖαν καὶ τοὺσ νόμουσ, καὶ αὐτὴν καὶ τὴν θυγατέρα αὐτῆσ, οὐ τιμωρήσεσθε; θαυμάζω δ’ ἔγωγε τί ποτε καὶ ἐροῦσι πρὸσ ὑμᾶσ ἐν τῇ ἀπολογίᾳ.

πότερον ὡσ ἀστή ἐστιν Νέαιρα αὑτηὶ καὶ κατὰ τοὺσ νόμουσ συνοικεῖ αὐτῷ; ἀλλὰ μεμαρτύρηται ἑταίρα οὖσα καὶ δούλη Νικαρέτησ γεγενημένη. ἀλλ’ οὐ γυναῖκα εἶναι αὐτοῦ, ἀλλὰ παλλακὴν ἔχειν ἔνδον; ἀλλ’ οἱ παῖδεσ ταύτησ ὄντεσ καὶ εἰσηγμένοι εἰσ τοὺσ φράτερασ ὑπὸ Στεφάνου καὶ ἡ θυγάτηρ ἀνδρὶ Ἀθηναίῳ ἐκδοθεῖσα περιφανῶσ αὐτὴν ἀποφαίνουσι γυναῖκα ἔχοντα. ὡσ μὲν τοίνυν οὐκ ἀληθῆ ἐστιν τὰ κατηγορημένα καὶ μεμαρτυρημένα, οὔτ’ αὐτὸν Στέφανον οὔτ’ ἄλλον ὑπὲρ τούτου οἶμαι ἐπιδείξειν, ὡσ ἔστιν ἀστὴ Νέαιρα αὑτηί·

ἀκούω δὲ αὐτὸν τοιοῦτόν τι μέλλειν ἀπολογεῖσθαι, ὡσ οὐ γυναῖκα ἔχει αὐτὴν ἀλλ’ ἑταίραν, καὶ οἱ παῖδεσ οὐκ εἰσὶν ταύτησ ἀλλ’ ἐξ ἑτέρασ γυναικὸσ αὐτῷ ἀστῆσ, ἣν φήσει πρότερον γῆμαι συγγενῆ αὑτοῦ. πρὸσ δὴ τὴν ἀναίδειαν αὐτοῦ τοῦ λόγου καὶ τὴν παρασκευὴν τῆσ ἀπολογίασ καὶ τῶν μαρτυρεῖν αὐτῷ παρεσκευασμένων πρόκλησιν αὐτὸν προὐκαλεσάμην ἀκριβῆ καὶ δικαίαν, δι’ ἧσ ἐξῆν ὑμῖν πάντα τἀληθῆ εἰδέναι, παραδοῦναι τὰσ θεραπαίνασ τὰσ Νεαίρᾳ τότε προσκαρτερούσασ ὅτ’ ἦλθεν ὡσ Στέφανον ἐκ Μεγάρων, Θρᾷτταν καὶ Κοκκαλίνην, καὶ ἃσ ὕστερον παρὰ τούτῳ οὖσα ἐκτήσατο, Ξεννίδα καὶ Δροσίδα·

αἳ ἴσασιν ἀκριβῶσ Πρόξενόν τε τὸν τελευτήσαντα καὶ Ἀρίστωνα τὸν νῦν ὄντα καὶ Ἀντιδωρίδην τὸν σταδιοδρομοῦντα καὶ Φανὼ τὴν Στρυβήλην καλουμένην, ἣ Θεογένει τῷ βασιλεύσαντι συνῴκησεν, Νεαίρασ ὄντασ.

καὶ ἐὰν φαίνηται ἐκ τῆσ βασάνου γήμασ Στέφανοσ οὑτοσὶ ἀστὴν γυναῖκα καὶ ὄντεσ αὐτῷ οἱ παῖδεσ οὗτοι ἐξ ἑτέρασ γυναικὸσ ἀστῆσ καὶ μὴ Νεαίρασ, ἤθελον ἀφίστασθαι τοῦ ἀγῶνοσ καὶ μὴ εἰσιέναι τὴν γραφὴν ταύτην. τὸ γὰρ συνοικεῖν τοῦτ’ ἔστιν, ὃσ ἂν παιδοποιῆται καὶ εἰσάγῃ εἴσ τε τοὺσ φράτερασ καὶ δημότασ τοὺσ υἱεῖσ, καὶ τὰσ θυγατέρασ ἐκδιδῷ ὡσ αὑτοῦ οὔσασ τοῖσ ἀνδράσιν.

τὰσ μὲν γὰρ ἑταίρασ ἡδονῆσ ἕνεκ’ ἔχομεν, τὰσ δὲ παλλακὰσ τῆσ καθ’ ἡμέραν θεραπείασ τοῦ σώματοσ, τὰσ δὲ γυναῖκασ τοῦ παιδοποιεῖσθαι γνησίωσ καὶ τῶν ἔνδον φύλακα πιστὴν ἔχειν. ὥστ’ εἰ πρότερον ἔγημεν γυναῖκα ἀστὴν καὶ εἰσὶν οὗτοι οἱ παῖδεσ ἐξ ἐκείνησ καὶ μὴ Νεαίρασ, ἐξῆν αὐτῷ ἐκ τῆσ ἀκριβεστάτησ μαρτυρίασ ἐπιδεῖξαι, παραδόντι τὰσ θεραπαίνασ ταύτασ. ὡσ δὲ προὐκαλεσάμην, τούτων ὑμῖν τήν τε μαρτυρίαν καὶ τὴν πρόκλησιν ἀναγνώσεται.

λέγε τὴν μαρτυρίαν, ἔπειτα τὴν πρόκλησιν. Μαρτυρία Ἱπποκράτησ Ἱπποκράτουσ Προβαλίσιοσ, Δημοσθένησ Δημοσθένουσ Παιανιεύσ, Διοφάνησ Διοφάνουσ Ἀλωπεκῆθεν, Δεινομένησ Ἀρχελάου Κυδαθηναιεύσ, Δεινίασ Φόρμου Κυδαντίδησ, Λυσίμαχοσ Λυσίππου Αἰγιλιεὺσ μαρτυροῦσι παρεῖναι ἐν ἀγορᾷ ὅτ’ Ἀπολλόδωροσ προὐκαλεῖτο Στέφανον, ἀξιῶν παραδοῦναι εἰσ βάσανον τὰσ θεραπαίνασ περὶ ὧν ᾐτιᾶτο Ἀπολλόδωροσ Στέφανον περὶ Νεαίρασ· Στέφανον δ’ οὐκ ἐθελῆσαι παραδοῦναι τὰσ θεραπαίνασ·

τὴν δὲ πρόκλησιν εἶναι ἣν παρέχεται Ἀπολλόδωροσ. λέγε δὴ αὐτὴν τὴν πρόκλησιν, ἣν προὐκαλούμην ἐγὼ Στέφανον τουτονί.

Πρόκλησισ τάδε προὐκαλεῖτο Ἀπολλόδωροσ Στέφανον περὶ ὧν τὴν γραφὴν γέγραπται Νέαιραν, ξένην οὖσαν ἀστῷ συνοικεῖν, ἕτοιμοσ ὢν τὰσ θεραπαίνασ παραλαμβάνειν τὰσ Νεαίρασ, ἃσ ἐκ Μεγάρων ἔχουσα ἦλθεν, Θρᾷτταν καὶ Κοκκαλίνην, καὶ ἃσ ὕστερον παρὰ Στεφάνῳ ἐκτήσατο, Ξεννίδα καὶ Δροσίδα, τὰσ εἰδυίασ ἀκριβῶσ περὶ τῶν παίδων τῶν ὄντων Νεαίρᾳ, ὅτι <οὐκ> ἐκ Στεφάνου εἰσίν, Πρόξενόσ τε ὁ τελευτήσασ καὶ Ἀρίστων ὁ νῦν ὢν καὶ Ἀντιδωρίδησ ὁ σταδιοδρομῶν καὶ Φανώ, ἐφ’ ᾧ τε βασανίσαι αὐτάσ. καὶ εἰ μὲν ὁμολογοῖεν ἐκ Στεφάνου εἶναι καὶ Νεαίρασ τούτουσ τοὺσ παῖδασ, πεπρᾶσθαι Νέαιραν κατὰ τοὺσ νόμουσ καὶ τοὺσ παῖδασ ξένουσ εἶναι· εἰ δὲ μὴ ὁμολογοῖεν ἐκ ταύτησ εἶναι αὐτοὺσ ἀλλ’ ἐξ ἑτέρασ γυναικὸσ ἀστῆσ, ἀφίστασθαι τοῦ ἀγῶνοσ ἤθελον τοῦ Νεαίρασ, καὶ εἴ τι ἐκ τῶν βασάνων βλαφθείησαν αἱ ἄνθρωποι, ἀποτίνειν ὅ τι βλαβείησαν.

ταῦτα προκαλεσαμένου ἐμοῦ, ἄνδρεσ δικασταί, Στέφανον τουτονί, οὐκ ἠθέλησεν δέξασθαι.

οὔκουν ἤδη δοκεῖ ὑμῖν δεδικάσθαι ὑπ’ αὐτοῦ Στεφάνου τουτουί, ὦ ἄνδρεσ δικασταί, ὅτι ἔνοχόσ ἐστι τῇ γραφῇ Νέαιρα ἣν ἐγὼ αὐτὴν ἐγραψάμην, καὶ ὅτι ἐγὼ μὲν ἀληθῆ εἴρηκα πρὸσ ὑμᾶσ καὶ τὰσ μαρτυρίασ παρεσχόμην ἀληθεῖσ, οὑτοσὶ δ’ ὅ τι ἂν λέγῃ πάντα ψεύσεται, καὶ ἐξελέγξει αὐτὸσ αὑτὸν ὅτι οὐδὲν ὑγιὲσ λέγει, οὐκ ἐθελήσασ παραδοῦναι εἰσ βασάνουσ τὰσ θεραπαίνασ ἃσ ἐγὼ ἐξῄτουν αὐτόν; ἐγὼ μὲν οὖν, ὦ ἄνδρεσ δικασταί, καὶ τοῖσ θεοῖσ, εἰσ οὓσ οὗτοι ἠσεβήκασιν, καὶ ἐμαυτῷ τιμωρῶν, κατέστησά τε τουτουσὶ εἰσ ἀγῶνα καὶ ὑπὸ τὴν ὑμετέραν ψῆφον ἤγαγον.

καὶ ὑμᾶσ δὲ χρὴ νομίσαντασ μὴ λήσειν τοὺσ θεούσ, εἰσ οὓσ οὗτοι παρανενομήκασιν, ὅ τι ἂν ἕκαστοσ ὑμῶν ψηφίσηται, ψηφίσασθαι τὰ δίκαια καὶ τιμωρεῖν μάλιστα μὲν τοῖσ θεοῖσ, ἔπειτα δὲ καὶ ὑμῖν αὐτοῖσ. καὶ ταῦτα ποιήσαντεσ δόξετε πᾶσι καλῶσ καὶ δικαίωσ δικάσαι ταύτην τὴν γραφήν, ἣν Νέαιραν ἐγὼ ἐγραψάμην, ξένην οὖσαν ἀστῷ συνοικεῖν.

SEARCH

MENU NAVIGATION