Xenophon, Cyropaedia, Κύρου Παιδείας, chapter 4

(크세노폰, Cyropaedia, Κύρου Παιδείας, chapter 4)

τῇ δ’ ὑστεραίᾳ πρῲ Κῦροσ μὲν ἐθύετο, ὁ δ’ ἄλλοσ στρατὸσ ἀριστήσασ καὶ σπονδὰσ ποιησάμενοσ ἐξωπλίζετο πολλοῖσ μὲν καὶ καλοῖσ χιτῶσι, πολλοῖσ δὲ καὶ καλοῖσ θώραξι καὶ κράνεσιν· ὥπλιζον δὲ καὶ ἵππουσ προμετωπιδίοισ καὶ προστερνιδίοισ· καὶ τοὺσ μὲν μονίππουσ παραμηριδίοισ, τοὺσ δ’ ὑπὸ τοῖσ ἁρ́μασιν ὄντασ παραπλευριδίοισ· ὥστε ἤστραπτε μὲν χαλκῷ, ἤνθει δὲ φοινικίσι πᾶσα ἡ στρατιά. καὶ τῷ Ἀβραδάτᾳ δὲ τὸ τετράρρυμον ἁρ́μα καὶ ἵππων ὀκτὼ παγκάλωσ ἐκεκόσμητο.

ἐπεὶ δ’ ἔμελλε τὸν λινοῦν θώρακα, ὃσ ἐπιχώριοσ ἦν αὐτοῖσ, ἐνδύεσθαι, προσφέρει αὐτῷ ἡ Πάνθεια <χρυσοῦν> καὶ χρυσοῦν κράνοσ καὶ περιβραχιόνια καὶ ψέλια πλατέα περὶ τοὺσ καρποὺσ τῶν χειρῶν καὶ χιτῶνα πορφυροῦν ποδήρη στολιδωτὸν τὰ κάτω καὶ λόφον ὑακινθινοβαφῆ. ταῦτα δ’ ἐποιήσατο λάθρᾳ τοῦ ἀνδρὸσ ἐκμετρησαμένη τὰ ἐκείνου ὅπλα. ὁ δὲ ἰδὼν ἐθαύμασέ τε καὶ ἐπήρετο τὴν Πάνθειαν·

οὐ δήπου, ὦ γύναι, συγκόψασα τὸν σαυτῆσ κόσμον τὰ ὅπλα μοι ἐποιήσω; μὰ Δί’, ἔφη ἡ Πάνθεια, οὔκουν τόν γε πλείστου ἄξιον· σὺ γὰρ ἔμοιγε, ἢν καὶ τοῖσ ἄλλοισ φανῇσ οἱο͂́σπερ ἐμοὶ δοκεῖσ εἶναι, μέγιστοσ κόσμοσ ἔσῃ. ταῦτα δὲ λέγουσα ἅμα ἐνέδυε τὰ ὅπλα, καὶ λανθάνειν μὲν ἐπειρᾶτο, ἐλείβετο δὲ αὐτῇ τὰ δάκρυα κατὰ τῶν παρειῶν. ἐπεὶ δὲ καὶ πρόσθεν ὢν ἀξιοθέατοσ ὁ Ἀβραδάτασ ὡπλίσθη τοῖσ ὅπλοισ τούτοισ, ἐφάνη μὲν κάλλιστοσ καὶ ἐλευθεριώτατοσ, ἅτε καὶ τῆσ φύσεωσ ὑπαρχούσησ·

λαβὼν δὲ παρὰ τοῦ ὑφηνιόχου τὰσ ἡνίασ παρεσκευάζετο ὡσ ἀναβησόμενοσ ἤδη ἐπὶ τὸ ἁρ́μα. ἐν δὲ τούτῳ ἡ Πάνθεια ἀποχωρῆσαι κελεύσασα τοὺσ παρόντασ πάντασ ἔλεξεν·

ἀλλ’ ὅτι μέν, ὦ Ἀβραδάτα, εἴ τισ καὶ ἄλλη πώποτε γυνὴ τὸν ἑαυτῆσ ἄνδρα μεῖζον τῆσ αὑτῆσ ψυχῆσ ἐτίμησεν, οἶμαί σε γιγνώσκειν ὅτι καὶ ἐγὼ μία τούτων εἰμί. τί οὖν ἐμὲ δεῖ καθ’ ἓν ἕκαστον λέγειν; τὰ γὰρ ἔργα οἶμαί σοι πιθανώτερα παρεσχῆσθαι τῶν νῦν λεχθέντων λόγων. ὅμωσ δὲ οὕτωσ ἔχουσα πρὸσ σὲ ὥσπερ σὺ οἶσθα, ἐπομνύω σοι τὴν ἐμὴν καὶ σὴν φιλίαν ἦ μὴν ἐγὼ βούλεσθαι ἂν μετὰ σοῦ ἀνδρὸσ ἀγαθοῦ γενομένου κοινῇ γῆν ἐπιέσασθαι μᾶλλον ἢ ζῆν μετ’ αἰσχυνομένου αἰσχυνομένη·

οὕτωσ ἐγὼ καὶ σὲ τῶν καλλίστων καὶ ἐμαυτὴν ἠξίωκα. καὶ Κύρῳ δὲ μεγάλην τινὰ δοκῶ ἡμᾶσ χάριν ὀφείλειν, ὅτι με αἰχμάλωτον γενομένην καὶ ἐξαιρεθεῖσαν αὑτῷ οὔτε ὡσ δούλην ἠξίωσε κεκτῆσθαι οὔτε ὡσ ἐλευθέραν ἐν ἀτίμῳ ὀνόματι, διεφύλαξε δὲ σοὶ ὥσπερ ἀδελφοῦ γυναῖκα λαβών.

πρὸσ δὲ καὶ ὅτε Ἀράσπασ ἀπέστη αὐτοῦ ὁ ἐμὲ φυλάττων, ὑπεσχόμην αὐτῷ, εἴ με ἐάσειε πρὸσ σὲ πέμψαι, ἥξειν αὐτῷ σὲ πολὺ Ἀράσπου ἄνδρα καὶ πιστότερον καὶ ἀμείνονα.

ἡ μὲν ταῦτα εἶπεν·

ὁ δὲ Ἀβραδάτασ ἀγασθεὶσ τοῖσ λόγοισ καὶ θιγὼν αὐτῆσ τῆσ κεφαλῆσ ἀναβλέψασ εἰσ τὸν οὐρανὸν ἐπηύξατο· ἀλλ’, ὦ Ζεῦ μέγιστε, δόσ μοι φανῆναι ἀξίῳ μὲν Πανθείασ ἀνδρί, ἀξίῳ δὲ Κύρου φίλῳ τοῦ ἡμᾶσ τιμήσαντοσ. ταῦτ’ εἰπὼν κατὰ τὰσ θύρασ τοῦ ἁρματείου δίφρου ἀνέβαινεν ἐπὶ τὸ ἁρ́μα. ἐπεὶ δὲ ἀναβάντοσ αὐτοῦ κατέκλεισε τὸν δίφρον ὁ ὑφηνίοχοσ, οὐκ ἔχουσα ἡ Πάνθεια πῶσ ἂν ἔτι ἄλλωσ ἀσπάσαιτο αὐτόν, κατεφίλησε τὸν δίφρον·

καὶ τῷ μὲν προῄει ἤδη τὸ ἁρ́μα, ἡ δὲ λαθοῦσα αὐτὸν συνεφείπετο, ἑώσ ἐπιστραφεὶσ καὶ ἰδὼν αὐτὴν Ἀβραδάτασ εἶπε· θάρρει, Πάνθεια, καὶ χαῖρε καὶ ἄπιθι ἤδη.

ἐκ τούτου δὴ οἱ εὐνοῦχοι καὶ αἱ θεράπαιναι λαβοῦσαι ἀπῆγον αὐτὴν εἰσ τὴν ἁρμάμαξαν καὶ κατακλίναντεσ κατεκάλυψαν τῇ σκηνῇ. οἱ δὲ ἄνθρωποι, καλοῦ ὄντοσ τοῦ θεάματοσ τοῦ τε Ἀβραδάτου καὶ τοῦ ἁρ́ματοσ, οὐ πρόσθεν ἐδύναντο θεάσασθαι αὐτὸν πρὶν ἡ Πάνθεια ἀπῆλθεν. ὡσ δ’ ἐκεκαλλιερήκει μὲν ὁ Κῦροσ, ἡ δὲ στρατιὰ παρετέτακτο αὐτῷ ὥσπερ παρήγγειλε, κατέχων σκοπὰσ ἄλλασ πρὸ ἄλλων συνεκάλεσε τοὺσ ἡγεμόνασ καὶ ἔλεξεν ὧδε.

ἄνδρεσ φίλοι καὶ σύμμαχοι, τὰ μὲν ἱερὰ οἱ θεοὶ ἡμῖν φαίνουσιν οἱᾶ́περ ὅτε τὴν πρόσθεν νίκην ἔδοσαν·

ὑμᾶσ δ’ ἐγὼ βούλομαι ἀναμνῆσαι ὧν μοι δοκεῖτε μεμνημένοι πολὺ ἂν εὐθυμότεροι εἰσ τὸν ἀγῶνα ἰέναι. ἠσκήκατε μὲν γὰρ τὰ εἰσ τὸν πόλεμον πολὺ μᾶλλον τῶν πολεμίων, συντέτραφθε δὲ καὶ συντέταχθε ἐν τῷ αὐτῷ πολὺ πλείω ἤδη χρόνον ἢ οἱ πολέμιοι καὶ συννενικήκατε μετ’ ἀλλήλων·

τῶν δὲ πολεμίων οἱ πολλοὶ συνήττηνται μεθ’ αὑτῶν, οἱ δὲ ἀμάχητοι ἑκατέρων οἱ μὲν τῶν πολεμίων ἴσασιν ὅτι προδότασ τοὺσ παραστάτασ ἔχουσιν, ὑμεῖσ δὲ οἱ μεθ’ ἡμῶν ἴστε ὅτι μετὰ θελόντων τοῖσ συμμάχοισ ἀρήγειν μαχεῖσθε. εἰκὸσ δὲ τοὺσ μὲν πιστεύοντασ ἀλλήλοισ ὁμόνωσ μάχεσθαι μένοντασ, τοὺσ δὲ ἀπιστοῦντασ ἀναγκαῖον βουλεύεσθαι πῶσ ἂν ἕκαστοι τάχιστα ἐκποδὼν γένοιντο.

ἰώμεν δή, ὦ ἄνδρεσ, ἐπὶ τοὺσ πολεμίουσ, ἁρ́ματα μὲν ἔχοντεσ ὡπλισμένα πρὸσ ἀόπλα τὰ τῶν πολεμίων, ὡσ δ’ αὔτωσ καὶ ἱππέασ καὶ ἵππουσ ὡπλισμένουσ πρὸσ ἀόπλουσ, ὡσ ἐκ χειρὸσ μάχεσθαι.

πεζοῖσ δὲ τοῖσ μὲν ἄλλοισ οἷσ καὶ πρόσθεν μαχεῖσθε, Αἰγύπτιοι δὲ ὁμοίωσ μὲν ὡπλισμένοι εἰσίν, ὁμοίωσ δὲ τεταγμένοι·

τάσ τε γὰρ ἀσπίδασ μείζουσ ἔχουσιν ἢ ὡσ ποιεῖν τι καὶ ὁρᾶν, τεταγμένοι τε εἰσ ἑκατὸν δῆλον ὅτι κωλύσουσιν ἀλλήλουσ μάχεσθαι πλὴν πάνυ ὀλίγων. εἰ δὲ ὠθοῦντεσ ἐξώσειν πιστεύουσιν, ἵπποισ αὐτοὺσ πρῶτον δεήσει ἀντέχειν καὶ σιδήρῳ ὑφ’ ἵππων ἰσχυριζομένῳ·

ἢν δέ τισ αὐτῶν καὶ ὑπομείνῃ, πῶσ ἅμα δυνήσεται ἱππομαχεῖν τε καὶ φαλαγγομαχεῖν καὶ πυργομαχεῖν; καὶ γὰρ οἱ ἀπὸ τῶν πύργων ἡμῖν μὲν ἐπαρήξουσι, τοὺσ δὲ πολεμίουσ παίοντεσ ἀμηχανεῖν ἀντὶ τοῦ μάχεσθαι ποιήσουσιν. εἰ δέ τινοσ ἔτι ἐνδεῖσθαι δοκεῖτε, πρὸσ ἐμὲ λέγετε·

σὺν γὰρ θεοῖσ οὐδενὸσ ἀπορήσομεν. καὶ εἰ μέν τισ εἰπεῖν τι βούλεται, λεξάτω· εἰ δὲ μή, ἐλθόντεσ πρὸσ τὰ ἱερὰ καὶ προσευξάμενοι οἷσ ἐθύσαμεν θεοῖσ ἴτε ἐπὶ τὰσ τάξεισ· καὶ ἕκαστοσ ὑμῶν ὑπομιμνῃσκέτω τοὺσ μεθ’ αὑτοῦ ἅπερ ἐγὼ ὑμᾶσ, καὶ ἐπιδεικνύτω τισ τοῖσ ἀρχομένοισ ἑαυτὸν ἄξιον ἀρχῆσ, ἄφοβον δεικνὺσ καὶ σχῆμα καὶ πρόσωπον καὶ λόγουσ.

상위

Cyropaedia

목록

SEARCH

MENU NAVIGATION