Pausanias, Description of Greece, Λακωνικά, chapter 17

(파우사니아스, Description of Greece, Λακωνικά, chapter 17)

οὐ πόρρω δὲ τῆσ Ὀρθίασ ἐστὶν Εἰλειθυίασ ἱερόν· οἰκοδομῆσαι δέ φασιν αὐτὸ καὶ Εἰλείθυιαν νομίσαι θεὸν γενομένου σφίσιν ἐκ Δελφῶν μαντεύματοσ. Λακεδαιμονίοισ δὲ ἡ ἀκρόπολισ μὲν ἐσ ὕψοσ περιφανὲσ ἐξίσχουσα οὐκ ἔστι, καθὰ δὴ Θηβαίοισ τε ἡ Καδμεία καὶ ἡ Λάρισα Ἀργείοισ·

ὄντων δὲ ἐν τῇ πόλει λόφων καὶ ἄλλων, τὸ μάλιστα ἐσ μετέωρον ἀνῆκον ὀνομάζουσιν ἀκρόπολιν. ἐνταῦθα Ἀθηνᾶσ ἱερὸν πεποίηται Πολιούχου καλουμένησ καὶ Χαλκιοίκου τῆσ αὐτῆσ.

τοῦ δὲ ἱεροῦ τῆσ κατασκευῆσ Τυνδάρεωσ καθὰ λέγουσιν ἤρξατο· ἀποθανόντοσ δὲ ἐκείνου δεύτερα οἱ παῖδεσ ἐξεργάσασθαι τὸ οἰκοδόμημα ἤθελον, ἀφορμὴ δέ σφισιν ἔμελλε τὰ ἐξ Ἀφιδναίων ἔσεσθαι λάφυρα. προαπολιπόντων δὲ καὶ τούτων, Λακεδαιμόνιοι πολλοῖσ ἔτεσιν ὕστερον τόν τε ναὸν ὁμοίωσ καὶ <τὸ> ἄγαλμα ἐποιήσαντο Ἀθηνᾶσ χαλκοῦν· Γιτιάδασ δὲ εἰργάσατο ἀνὴρ ἐπιχώριοσ. ἐποίησε δὲ καὶ ᾄσματα Δώρια ὁ Γιτιάδασ ἄλλα τε καὶ ὕμνον ἐσ τὴν θεόν. ἐπείργασται δὲ τῷ χαλκῷ πολλὰ μὲν τῶν ἄθλων Ἡρακλέουσ, πολλὰ δὲ καὶ ὧν ἐθελοντὴσ κατώρθωσε, Τυνδάρεω δὲ τῶν παίδων ἄλλα τε καὶ ἡ τῶν Λευκίππου θυγατέρων ἁρπαγή·

καὶ Ἥφαιστοσ τὴν μητέρα ἐστὶν ἀπολύων τῶν δεσμῶν.

ἐδήλωσα δὲ καὶ ταῦτα, ὁποῖα λέγεται, πρότερον ἔτι ἐν τῇ Ἀτθίδι συγγραφῇ. Περσεῖ δ’ ἐσ Λιβύην καὶ ἐπὶ Μέδουσαν ὡρμημένῳ διδοῦσαι νύμφαι δῶρά εἰσι κυνῆν καὶ τὰ ὑποδήματα, ὑφ’ ὧν οἰσθήσεσθαι διὰ τοῦ ἀέροσ ἔμελλεν. ἐπείργασται δὲ καὶ τὰ ἐσ τὴν Ἀθηνᾶσ γένεσιν καὶ Ἀμφιτρίτη καὶ Ποσειδῶν, ἃ δὴ μέγιστα καὶ μάλιστα ἦν ἐμοὶ δοκεῖν θέασ ἄξια. ἔστι δὲ καὶ ἕτερον αὐτόθι Ἀθηνᾶσ Ἐργάνησ ἱερόν.

ἐσ δὲ τὴν πρὸσ μεσημβρίαν <ἰόντι> στοὰν Κοσμητᾶ τε ἐπίκλησιν Διὸσ ναὸσ καὶ Τυνδάρεω πρὸ αὐτοῦ μνῆμά ἐστιν· ἡ δὲ πρὸσ δυσμὰσ ἔχει τῶν στοῶν ἀετούσ τε δύο τοὺσ ὄρνιθασ καὶ ἴσασ ἐπ’ αὐτοῖσ Νίκασ, Λυσάνδρου μὲν ἀνάθημα, τῶν δὲ ἔργων ὑπόμνημα τῶν ἀμφοτέρων, τοῦ τε περὶ Ἔφεσον, ὅτε Ἀντίοχον τὸν Ἀλκιβιάδου κυβερνήτην καὶ Ἀθηναίων τριήρεισ ἐνίκησε, καὶ ὕστερον ἐν Αἰγὸσ ποταμοῖσ καθεῖλεν Ἀθηναίων τὸ ναυτικόν. ἐν ἀριστερᾷ δὲ τῆσ Χαλκιοίκου Μουσῶν ἱδρύσαντο ἱερόν, ὅτι οἱ Λακεδαιμόνιοι τὰσ ἐξόδουσ ἐπὶ τὰσ μάχασ οὐ μετὰ σαλπίγγων ἐποιοῦντο ἀλλὰ πρόσ τε αὐλῶν μέλη καὶ ὑπὸ λύρασ καὶ κιθάρασ κρούσμασιν.

ὄπισθεν δὲ τῆσ Χαλκιοίκου ναόσ ἐστιν Ἀφροδίτησ Ἀρείασ· τὰ δὲ ξόανα ἀρχαῖα εἴπερ τι ἄλλο ἐν Ἕλλησιν. τῆσ Χαλκιοίκου δὲ ἐν δεξιᾷ Διὸσ ἄγαλμα Ὑπάτου πεποίηται, παλαιότατον πάντων ὁπόσα ἐστὶ χαλκοῦ·

δι’ ὅλου γὰρ οὐκ ἔστιν εἰργασμένον, ἐληλασμένου δὲ ἰδίᾳ τῶν μερῶν καθ’ αὑτὸ ἑκάστου συνήρμοσταί τε πρὸσ ἄλληλα καὶ ἧλοι συνέχουσιν αὐτὰ μὴ διαλυθῆναι.

καὶ Κλέαρχον δὲ ἄνδρα Ῥηγῖνον τὸ ἄγαλμα ποιῆσαι λέγουσιν, ὃν Διποίνου καὶ Σκύλλιδοσ, οἱ δὲ αὐτοῦ Δαιδάλου φασὶν εἶναι μαθητήν. πρὸσ δὲ τῷ Σκηνώματι ὀνομαζομένῳ γυναικόσ ἐστιν εἰκών, Λακεδαιμόνιοι δὲ Εὐρυλεωνίδα λέγουσιν εἶναι· νίκην δὲ ἵππων συνωρίδι ἀνείλετο Ὀλυμπικήν. παρὰ δὲ τῆσ Χαλκιοίκου τὸν βωμὸν ἑστήκασι δύο εἰκόνεσ Παυσανίου τοῦ περὶ Πλάταιαν ἡγησαμένου.

τὰ δὲ ἐσ αὐτὸν ὁποῖα ἐγένετο εἰδόσιν οὐ διηγήσομαι· τὰ γὰρ τοῖσ πρότερον συγγραφέντα ἐπ’ ἀκριβὲσ ἀποχρῶντα ἦν· ἐπεξελθεῖν <δέ> σφισιν ἀρκέσομαι. ἤκουσα δὲ ἀνδρὸσ Βυζαντίου Παυσανίαν φωραθῆναί τε ἐφ’ οἷσ ἐβουλεύετο καὶ μόνον τῶν ἱκετευσάντων τὴν Χαλκίοικον ἁμαρτεῖν ἀδείασ κατ’ ἄλλο μὲν οὐδέν, φόνου δὲ ἄγοσ ἐκνίψασθαι μὴ δυνηθέντα. ὡσ γὰρ δὴ διέτριβε περὶ Ἑλλήσποντον ναυσὶ τῶν τε ἄλλων Ἑλλήνων καὶ αὐτῶν Λακεδαιμονίων, παρθένου Βυζαντίασ ἐπεθύμησε·

καὶ αὐτίκα νυκτὸσ ἀρχομένησ τὴν Κλεονίκην ‐ τοῦτο γὰρ ὄνομα ἦν τῇ κόρῃ ‐ κομίζουσιν οἷσ ἐπετέτακτο. ἐν τούτῳ δὲ ὑπνωμένον τὸν Παυσανίαν ἐπήγειρεν ὁ ψόφοσ· ἰοῦσα γὰρ παρ’ αὐτὸν τὸν καιόμενον λύχνον κατέβαλεν ἄκουσα. ταραχῇ τε ἀεὶ καὶ δείματι, ἐξέστη καὶ τότε καὶ τὴν παῖδα τῷ ἀκινάκῃ παίει.

τοῦτο τὸ ἄγοσ οὐκ ἐξεγένετο ἀποφυγεῖν Παυσανίᾳ, καθάρσια παντοῖα καὶ ἱκεσίασ δεξαμένῳ Διὸσ Φυξίου καὶ δὴ ἐσ Φιγαλίαν ἐλθόντι τὴν Ἀρκάδων παρὰ τοὺσ ψυχαγωγούσ·

δίκην δὲ ἣν εἰκὸσ ἦν Κλεονίκῃ τε ἀπέδωκε καὶ τῷ θεῷ. Λακεδαιμόνιοι δὲ ἐκτελοῦντεσ πρόσταγμα ἐκ Δελφῶν τάσ τε εἰκόνασ ἐποιήσαντο τὰσ χαλκᾶσ καὶ δαίμονα τιμῶσιν Ἐπιδώτην, τὸ ἐπὶ Παυσανίᾳ τοῦ Ἱκεσίου μήνιμα ἀποτρέπειν τὸν Ἐπιδώτην λέγοντεσ τοῦτον.

SEARCH

MENU NAVIGATION